<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<?xml-stylesheet type="text/xsl" href="/static/taisho.xsl"?>
<TEI xmlns:cb="http://www.cbeta.org/ns/1.0" xml:lang="lzh-Hant-HK" xml:id="X58n0985">
<teiHeader>
	<fileDesc>
		<titleStmt>
			<title>Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō, Electronic version, No. 985 華嚴融會一乘義章明宗記</title>
			<title xml:lang="zh-Hant">卍新纂大日本續藏經數位版, No. 985 華嚴融會一乘義章明宗記</title>
			<author>宋 師會述</author>
			<respStmt>
				<resp>Electronic Version by</resp>
				<name>CBETA</name>
			</respStmt>
		</titleStmt>
		<editionStmt>
			<edition>XML TEI P5</edition>
			<respStmt xml:id="resp1"><resp>corrections</resp><name>orig</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp2"><resp>corrections</resp><name>Xuzangjing</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp3"><resp>corrections</resp><name>CBETA</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp4"><resp>corrections</resp><name>CBETA.maha</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp5"><resp>corrections</resp><name>CBETA.shin</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp6"><resp>corrections</resp><name>CBETA.ting</name></respStmt>
		</editionStmt>
		<extent>1卷</extent>
		<publicationStmt>
			<idno type="CBETA">
				<idno type="canon">X</idno>.<idno type="vol">58</idno>.<idno type="no">985</idno>
			</idno>
			<distributor>
				<name>中華電子佛典協會 (CBETA)</name>
				<address>
					<addrLine><email>service@cbeta.org</email></addrLine>
				</address>
			</distributor>
			<availability>
				<p>Available for non-commercial use when distributed with this header intact.</p>
			</availability>
			<date>2024-06-26 23:20:09 +0800</date>
		</publicationStmt>
		<sourceDesc>
			<bibl>
				<title level="s">Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō</title>
				<title level="s" xml:lang="zh-Hant">卍新纂大日本續藏經</title>
				<title level="m" xml:lang="zh-Hant">華嚴融會一乘義章明宗記</title>
			</bibl>
		</sourceDesc>
	</fileDesc>
	<encodingDesc>
		<projectDesc>
			<p xml:lang="en" cb:type="ly">Input by CBETA, OCR by CBETA</p>
			<p xml:lang="zh-Hant" cb:type="ly">CBETA 人工輸入，CBETA 掃瞄辨識</p>
		</projectDesc>
		<editorialDecl>
			<punctuation resp="#resp1"><p>原書標點</p></punctuation>
		</editorialDecl>
		<tagsDecl>
			<namespace name="http://www.tei-c.org/ns/1.0">
				<tagUsage gi="rdg">
					<listWit>
						<witness xml:id="wit.cbeta">【CB】</witness>
						<witness xml:id="wit.orig">【卍續】</witness>
					</listWit>
				</tagUsage>
			</namespace>
		</tagsDecl>
		<charDecl>
<char xml:id="CB00562">
				<charName>CBETA CHARACTER CB00562</charName>
				<mapping cb:dec="983602" type="PUA">U+F0232</mapping>
			<mapping type="unicode">U+47FD</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>疏</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[跳-兆+(梳-木)]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB00701">
				<charName>CBETA CHARACTER CB00701</charName>
				<mapping cb:dec="983741" type="PUA">U+F02BD</mapping>
			<mapping type="unicode">U+3B4A</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>析</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[木*片]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB00985">
				<charName>CBETA CHARACTER CB00985</charName>
				<mapping cb:dec="984025" type="PUA">U+F03D9</mapping>
			<mapping type="unicode">U+2039D</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>愆</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[億-音+(夫*夫)]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB01094">
				<charName>CBETA CHARACTER CB01094</charName>
				<mapping cb:dec="984134" type="PUA">U+F0446</mapping>
			<mapping type="unicode">U+3B09</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>暖</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[日*耎]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB05194">
				<charName>CBETA CHARACTER CB05194</charName>
				<mapping cb:dec="988234" type="PUA">U+F144A</mapping>
			<mapping type="normal_unicode">U+79A9</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>祀</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[示*異]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB15081">
				<charName>CBETA CHARACTER CB15081</charName>
				<mapping cb:dec="998121" type="PUA">U+F3AE9</mapping>
			<mapping type="unicode">U+41FF</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>策</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[竺-二+束]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB15364">
				<charName>CBETA CHARACTER CB15364</charName>
				<mapping cb:dec="998404" type="PUA">U+F3C04</mapping>
			<mapping type="unicode">U+2B049</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[禾*(爾-(平-十)+(釆-木))]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB17211">
				<charName>CBETA CHARACTER CB17211</charName>
				<mapping cb:dec="1000251" type="PUA">U+F433B</mapping>
			<charProp><localName>composition</localName><value>[古*　]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB17213">
				<charName>CBETA CHARACTER CB17213</charName>
				<mapping cb:dec="1000253" type="PUA">U+F433D</mapping>
			<charProp><localName>composition</localName><value>[立*大]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB17218">
				<charName>CBETA CHARACTER CB17218</charName>
				<mapping cb:dec="1000258" type="PUA">U+F4342</mapping>
			<mapping type="normal_unicode">U+22F96</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[度*支]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB17220">
				<charName>CBETA CHARACTER CB17220</charName>
				<mapping cb:dec="1000260" type="PUA">U+F4344</mapping>
			<charProp><localName>composition</localName><value>[改-己+　]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB17230">
				<charName>CBETA CHARACTER CB17230</charName>
				<mapping cb:dec="1000270" type="PUA">U+F434E</mapping>
			<charProp><localName>composition</localName><value>[句-口+(离-禸)]</value></charProp></char>
</charDecl>
	</encodingDesc>
	<profileDesc>
		<langUsage>
			<language ident="en">English</language>
			<language ident="zh-Hant">Chinese (Traditional)</language>
		</langUsage>
	</profileDesc>
	<revisionDesc>
		<change when="2013-05-20">
			<name>CW</name><name>Ray Chou 周邦信</name>P4 to P5 conversion by p4top5a.py, intended for publication
		</change>
		<change when="2005-06-06T14:05:20">
			Zhou Bang-Xin (ed.) Created initial TEI XML version with BASICX.BAT
		</change>
	</revisionDesc>
</teiHeader>
<text><body>
<milestone unit="juan" n="1"/>
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0086a" n="0086a"/>
<lb ed="X" n="0086a01"/>
<lb ed="X" n="0086a02"/>
<lb ed="X" n="0086a03"/>
<lb ed="X" n="0086a04"/>
<lb ed="X" n="0086a05"/>
<lb ed="X" n="0086a06"/><cb:docNumber>No. 985</cb:docNumber>
<lb ed="X" n="0086a07"/><lb ed="R103" n="0001a01"/><cb:juan fun="open" n="1"><cb:mulu type="卷" n="1"/><cb:jhead><anchor xml:id="nkr_note_orig_0086001" n="0086001"/>釋雲華尊者融會一乘義章明宗記</cb:jhead></cb:juan>
<lb ed="X" n="0086a08"/><lb ed="R103" n="0001a02"/>
<lb ed="X" n="0086a09"/><lb ed="R103" n="0001a03"/><cb:div><p xml:id="pX58p0086a0901">義同敎。三述同敎<g ref="#CB15081">䇿</g>。斥前二非。立一同敎。因茲僞
<lb ed="X" n="0086a10"/><lb ed="R103" n="0001a04"/>說。矯□□□。□悞末流。舛習訛浸。不閑經論。照元
<lb ed="X" n="0086a11"/><lb ed="R103" n="0001a05"/>眞。唯事干戈。增鬪諍。背違佛祖。片執師承。雖隻刀
<lb ed="X" n="0086a12"/><lb ed="R103" n="0001a06"/>高呼。而衆咻絕和。歎時機之薄惡。嗟正法以漸沉。
<lb ed="X" n="0086a13"/><lb ed="R103" n="0001a07"/>輙釋雲華融會章。庶通賢首分齊記。炷香灼化。投
<lb ed="X" n="0086a14"/><lb ed="R103" n="0001a08"/>入法性海中。結志禱祈。願丐聖心加被。參玄者取
<lb ed="X" n="0086a15"/><lb ed="R103" n="0001a09"/>悟本心。達識者無黨檮杭。發明正知見。期報佛祖
<lb ed="X" n="0086a16"/><lb ed="R103" n="0001a10"/>恩。乾道七<g ref="#CB05194">禩</g>。坐夏玉岑。因讀敎章。聊誌云耳。</p>
<lb ed="X" n="0086a17"/><lb ed="R103" n="0001a11"/><p xml:id="pX58p0086a1701">今釋融會章。科分爲二。初釋總題。二解本文。且初
<lb ed="X" n="0086a18"/><lb ed="R103" n="0001a12"/>釋題。次題述人。題曰融會一乘義。四十無礙辨才。
<lb ed="X" n="0086a19"/><lb ed="R103" n="0001a13"/>後釋融會三乘。決顯明一乘之妙趣　解曰。初五
<lb ed="X" n="0086a20"/><lb ed="R103" n="0001a14"/>字標題。次八字指文釋義。指華嚴第九地說。□無
<lb ed="X" n="0086a21"/><lb ed="R103" n="0001a15"/>礙辨才。後經文明顯也。故賢首曰。此地中作大法
<lb ed="X" n="0086a22"/><lb ed="R103" n="0001a16"/>師。明說法儀軌。是故開示一乘三乘。文義差別也。
<lb ed="X" n="0086a23"/><lb ed="R103" n="0001a17"/>次十二字。略釋融會。融卽融和。會卽會取。以一乘
<lb ed="X" n="0086a24"/><lb ed="R103" n="0001a18"/>法體根本智。爲能融能會。以所流三乘法義。爲所
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0086b" n="0086b"/>
<lb ed="X" n="0086b01"/><lb ed="R103" n="0001b01"/>融所會。此乃大聖善巧方便。引攝融會三乘。令證
<lb ed="X" n="0086b02"/><lb ed="R103" n="0001b02"/>本源。決顯一乘。知眞妙趣也。故淸凉釋彼經曰。會
<lb ed="X" n="0086b03"/><lb ed="R103" n="0001b03"/>三乘同歸一實。解脫相中無差別故。次顯述人。李
<lb ed="X" n="0086b04"/><lb ed="R103" n="0001b04"/>唐<name role="" type="person">終南山</name><name role="" type="person">至相寺</name>釋智儼述。卽華嚴第四祖也。山
<lb ed="X" n="0086b05"/><lb ed="R103" n="0001b05"/>名寺號。祖德行門。具如傳記。</p>
<lb ed="X" n="0086b06"/><lb ed="R103" n="0001b06"/><p xml:id="pX58p0086b0601">△二解本文。取例經科。大節分三。初序說由致分。
<lb ed="X" n="0086b07"/><lb ed="R103" n="0001b07"/>二正明同別分。三流通指廣分。且初序說由致分
<lb ed="X" n="0086b08"/><lb ed="R103" n="0001b08"/>文復有七。初歎德宗理具同別。</p>
<lb ed="X" n="0086b09"/><lb ed="R103" n="0001b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0086b0901">章曰。夫圓通之法。以具德爲宗。緣起理。實用二門取
<lb ed="X" n="0086b10"/><lb ed="R103" n="0001b10"/>會。其二門者。所謂同別二敎也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0086b11"/><lb ed="R103" n="0001b11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0086b1101">解曰。夫者發語之端。歎法之始。乃歎華嚴圓通性
<lb ed="X" n="0086b12"/><lb ed="R103" n="0001b12"/>海妙德難思。宗本體用。緣起無邊。理實鎔融一三
<lb ed="X" n="0086b13"/><lb ed="R103" n="0001b13"/>無礙。機開本末。敎被同別。一法普收二門取會。二
<lb ed="X" n="0086b14"/><lb ed="R103" n="0001b14"/>門者。同別二敎門也。</p></cb:div><p xml:id="pX58p0086b1409" cb:place="inline">△二列同別各開本末。且初
<lb ed="X" n="0086b15"/><lb ed="R103" n="0001b15"/>別敎本末復二。初標本別末。</p>
<lb ed="X" n="0086b16"/><lb ed="R103" n="0001b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0086b1601">章曰。別敎者。別於三乘。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0086b17"/><lb ed="R103" n="0001b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0086b1701">解曰。別者逈異之義。詺華嚴經宗本一乘。是諸佛
<lb ed="X" n="0086b18"/><lb ed="R103" n="0001b18"/>衆生平等本有廣大智慧。具足敎義。理事境智。行
<lb ed="X" n="0086b19"/><lb ed="R103" n="0002a01"/>位因果。依生體用。人法逆順。應感等十法門義。各
<lb ed="X" n="0086b20"/><lb ed="R103" n="0002a02"/>各具十。十十無盡。爲諸敎本。本法圓融。具足末伴。
<lb ed="X" n="0086b21"/><lb ed="R103" n="0002a03"/>一乘法本別別無盡。逈異一代諸眷屬經中。小乘
<lb ed="X" n="0086b22"/><lb ed="R103" n="0002a04"/>三乘。末敎所詮。偏圓頓漸。權實敎義等十法門。雖
<lb ed="X" n="0086b23"/><lb ed="R103" n="0002a05"/>從本流。而末卽圓。一相孤門。名方便敎。亦名同敎。
<lb ed="X" n="0086b24"/><lb ed="R103" n="0002a06"/>亦名末敎。賢首約五敎相攝融通中曰。一或總爲
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0086c" n="0086c"/>
<lb ed="X" n="0086c01"/><lb ed="R103" n="0002a07"/>一。謂本末鎔融。唯一大善巧法。二或開爲二。一本
<lb ed="X" n="0086c02"/><lb ed="R103" n="0002a08"/>敎。謂別敎一乘。爲諸敎本。故二末敎。謂小乘三乘。
<lb ed="X" n="0086c03"/><lb ed="R103" n="0002a09"/>從彼所流故。又名究竟及方便。以三乘小乘望一
<lb ed="X" n="0086c04"/><lb ed="R103" n="0002a10"/>乘。悉爲方便。故特述敎章。首立分相門。顯別敎一
<lb ed="X" n="0086c05"/><lb ed="R103" n="0002a11"/>乘爲本。揀餘三乘爲末。列十差別。就後通揀曰。其
<lb ed="X" n="0086c06"/><lb ed="R103" n="0002a12"/>別敎一乘所明行位因果等相。與彼三乘敎施設
<lb ed="X" n="0086c07"/><lb ed="R103" n="0002a13"/>分齊。全別不同。廣在經文。略如下辯。次立該攝門。
<lb ed="X" n="0086c08"/><lb ed="R103" n="0002a14"/>顯法鎔融。該末卽本。一切三乘。本來悉是彼一乘
<lb ed="X" n="0086c09"/><lb ed="R103" n="0002a15"/>法。融通有二所以。具如彼章。六祖淸凉遵用二門。
<lb ed="X" n="0086c10"/><lb ed="R103" n="0002a16"/>但改分相爲全揀。該攝爲全收。亦以人法融通。深
<lb ed="X" n="0086c11"/><lb ed="R103" n="0002a17"/>廣無礙。總屬圓敎也。七祖圭山亦曰。大疏玄談。全
<lb ed="X" n="0086c12"/><lb ed="R103" n="0002a18"/>揀諸宗。卽別敎性起義。全收諸宗。卽同敎緣起義
<lb ed="X" n="0086c13"/><lb ed="R103" n="0002b01"/>然約機約法。故開二門。旣人法融通。二亦交徹。二
<lb ed="X" n="0086c14"/><lb ed="R103" n="0002b02"/>門不二。統爲華嚴圓宗。□□眞界生起萬法之義
<lb ed="X" n="0086c15"/><lb ed="R103" n="0002b03"/>也。今謂。圭山將全收爲同敎。緣起至□□□華嚴
<lb ed="X" n="0086c16"/><lb ed="R103" n="0002b04"/>本敎大法界緣起。卽成性起。緣性相由。皆不思議。
<lb ed="X" n="0086c17"/><lb ed="R103" n="0002b05"/>正顯別敎中具圓通同義。十無盡同也。故四祖曰。
<lb ed="X" n="0086c18"/><lb ed="R103" n="0002b06"/>又一乘同法。對智以彰同。若引機以會同。則同同
<lb ed="X" n="0086c19"/><lb ed="R103" n="0002b07"/>具十。卽窮無盡。又云。別同之中。亦有同別。由多卽
<lb ed="X" n="0086c20"/><lb ed="R103" n="0002b08"/>一。是其同也。會復二師。諍如後辨。<anchor xml:id="nkr_note_add_0086c2001" n="0086c2001"/><anchor xml:id="beg0086c2001" n="0086c2001"/>已<anchor xml:id="end0086c2001"/>上四五六七。
<lb ed="X" n="0086c21"/><lb ed="R103" n="0002b09"/>四大祖師。師資遵承。皆以分相該攝二門。具顯華
<lb ed="X" n="0086c22"/><lb ed="R103" n="0002b10"/>嚴本法本敎。頓說頓圓。稱性本末。一一逈別。故決
<lb ed="X" n="0086c23"/><lb ed="R103" n="0002b11"/>擇第十門曰。或有衆生。於一乘別敎。解行滿足<anchor xml:id="nkr_note_add_0086c2301" n="0086c2301"/><anchor xml:id="beg0086c2301" n="0086c2301"/>已<anchor xml:id="end0086c2301"/>。
<lb ed="X" n="0086c24"/><lb ed="R103" n="0002b12"/>證入果海者。卽見上來諸敎。並是無盡性海。隨緣
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0087a" n="0087a"/>
<lb ed="X" n="0087a01"/><lb ed="R103" n="0002b13"/>所成。更無異事等。故賢首正立敎中。約乘法以分
<lb ed="X" n="0087a02"/><lb ed="R103" n="0002b14"/>三宗。揀異本末曰。初一卽愚法二乘。後一卽別敎
<lb ed="X" n="0087a03"/><lb ed="R103" n="0002b15"/>一乘。中間三者。雖頓終始三權實之異。總爲一三
<lb ed="X" n="0087a04"/><lb ed="R103" n="0002b16"/>乘敎。以皆爲三人所得故等。是知。前四敎皆爲末
<lb ed="X" n="0087a05"/><lb ed="R103" n="0002b17"/>敎。後一圓別爲本敎也。然中間終頓二敎。雖展轉
<lb ed="X" n="0087a06"/><lb ed="R103" n="0002b18"/>深勝。共談一性一相。而由形對。一亦名三。故六祖
<lb ed="X" n="0087a07"/><lb ed="R103" n="0003a01"/>玄文曰。三四二敎。雖則泯二異前。而形對顯一。曲
<lb ed="X" n="0087a08"/><lb ed="R103" n="0003a02"/>巧順機。故演義釋曰。三卽終敎。四卽頓敎。此之二
<lb ed="X" n="0087a09"/><lb ed="R103" n="0003a03"/>敎。具明一乘。故名泯二異前。始敎存三乘也。而言
<lb ed="X" n="0087a10"/><lb ed="R103" n="0003a04"/>雖者。雖明一乘。由是對三。故同前二。亦屈由之數。
<lb ed="X" n="0087a11"/><lb ed="R103" n="0003a05"/>則前四皆屈曲收。後之一敎。方是平道。爲諸敎本
<lb ed="X" n="0087a12"/><lb ed="R103" n="0003a06"/>也。又曰。四爲敎本者。謂非海無以潛流。非本無以
<lb ed="X" n="0087a13"/><lb ed="R103" n="0003a07"/>垂末。將欲逐機漸施末敎。先示本法。頓演此經等。
<lb ed="X" n="0087a14"/><lb ed="R103" n="0003a08"/>是知究竟一乘。爲稱法本敎。別前四敎三乘皆爲
<lb ed="X" n="0087a15"/><lb ed="R103" n="0003a09"/>末敎也。故科曰標本別末矣。</p></cb:div><p xml:id="pX58p0087a1512" cb:place="inline">△二指經會末。</p>
<lb ed="X" n="0087a16"/><lb ed="R103" n="0003a10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0087a1601">章曰。故法華經云。三界外別索大牛之車故也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0087a17"/><lb ed="R103" n="0003a11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0087a1701">解曰。良以法華最後開顯。雖則異時異處。而與本
<lb ed="X" n="0087a18"/><lb ed="R103" n="0003a12"/>敎作方便故。隨機屈曲。破三顯一。會異歸同。會彼
<lb ed="X" n="0087a19"/><lb ed="R103" n="0003a13"/>同時異處三乘不定之機也。能會是法華方便一
<lb ed="X" n="0087a20"/><lb ed="R103" n="0003a14"/>乘。所會是始權終實三乘。但會漸機。淘練漸熟。從
<lb ed="X" n="0087a21"/><lb ed="R103" n="0003a15"/>漸入一。故得界外別索大牛之車。歸一佛慧也。歸
<lb ed="X" n="0087a22"/><lb ed="R103" n="0003a16"/>法華佛慧。卽是歸華嚴佛慧也。故淸凉曰。法華攝
<lb ed="X" n="0087a23"/><lb ed="R103" n="0003a17"/>諸經歸華嚴。以別該同。皆圓敎攝。又曰。二經化儀
<lb ed="X" n="0087a24"/><lb ed="R103" n="0003a18"/>則異。化法無殊。今以法華化法同本。化儀攝末。本
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0087b" n="0087b"/>
<lb ed="X" n="0087b01"/><lb ed="R103" n="0003b01"/>末交映。興奪相資。方爲攝生之善巧。則爲攝末歸
<lb ed="X" n="0087b02"/><lb ed="R103" n="0003b02"/>本也。若爾如何淸凉。於辯違中。不許唐吉藏。判法
<lb ed="X" n="0087b03"/><lb ed="R103" n="0003b03"/>華爲攝末歸本法輪耶。答不許吉藏者。以彼全約
<lb ed="X" n="0087b04"/><lb ed="R103" n="0003b04"/>化儀失。據法但有大小。同前讖師半滿失昧經別
<lb ed="X" n="0087b05"/><lb ed="R103" n="0003b05"/>爲一類滯小失故演義釋彼違曰。今此師立。唯約
<lb ed="X" n="0087b06"/><lb ed="R103" n="0003b06"/>化儀。據法但有大小。同前半滿。亦攝義不足。又曰
<lb ed="X" n="0087b07"/><lb ed="R103" n="0003b07"/>自是立敎之人。不得法華之意。別爲一類滯小之
<lb ed="X" n="0087b08"/><lb ed="R103" n="0003b08"/>人。是知。吉藏雖判。爲攝末歸本法輪。而具上三失。
<lb ed="X" n="0087b09"/><lb ed="R103" n="0003b09"/>攝義不足也。今家所判。語同義別也。今以法華約
<lb ed="X" n="0087b10"/><lb ed="R103" n="0003b10"/>化法。旨□華嚴爲法本。故淸凉曰。於一佛乘。說無
<lb ed="X" n="0087b11"/><lb ed="R103" n="0003b11"/>量乘。故彼經云。諸佛以方便力。於一佛乘。分別說
<lb ed="X" n="0087b12"/><lb ed="R103" n="0003b12"/>三。又云。吾從成佛<anchor xml:id="nkr_note_add_0087b1201" n="0087b1201"/><anchor xml:id="beg0087b1201" n="0087b1201"/>已<anchor xml:id="end0087b1201"/>來。種種因緣。種種譬喩。無量
<lb ed="X" n="0087b13"/><lb ed="R103" n="0003b13"/>方便引導衆生。卽從本流末也。約化儀。則最後開
<lb ed="X" n="0087b14"/><lb ed="R103" n="0003b14"/>顯。破小顯大。會三歸一。故淸凉曰。雖有衆多。卽攝
<lb ed="X" n="0087b15"/><lb ed="R103" n="0003b15"/>末歸本。故彼經云。以無量無數方便。演說諸法。皆
<lb ed="X" n="0087b16"/><lb ed="R103" n="0003b16"/>爲一佛乘故。又云。汝等所行是菩薩道。又云。究竟
<lb ed="X" n="0087b17"/><lb ed="R103" n="0003b17"/>至於一切種智。故皆佛因。是知法華依實開權。說
<lb ed="X" n="0087b18"/><lb ed="R103" n="0003b18"/>一卽多。會權歸實。說多卽一。是故以法華方便一
<lb ed="X" n="0087b19"/><lb ed="R103" n="0004a01"/>乘。爲攝末之本也。又四祖述一乘三乘義章曰。又
<lb ed="X" n="0087b20"/><lb ed="R103" n="0004a02"/>一乘義。分別有二。一者正乘。如華嚴經說。二者方
<lb ed="X" n="0087b21"/><lb ed="R103" n="0004a03"/>便乘。分別有十。初之七對依如來藏勝鬘楞伽等
<lb ed="X" n="0087b22"/><lb ed="R103" n="0004a04"/>經。後三對依法華經。分別一乘同無盡。三乘卽不
<lb ed="X" n="0087b23"/><lb ed="R103" n="0004a05"/>定。乃至結曰。上來所辨。於眷屬經中。欲顯圓通無
<lb ed="X" n="0087b24"/><lb ed="R103" n="0004a06"/>盡法藏一乘敎義。故於方便之處。示一乘名。<anchor xml:id="nkr_note_orig_0087001" n="0087001"/>今進
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0087c" n="0087c"/>
<lb ed="X" n="0087c01"/><lb ed="R103" n="0004a07"/>入者易得解故。作如是說等。又曰。上件法門。攝下
<lb ed="X" n="0087c02"/><lb ed="R103" n="0004a08"/>諸敎。頓屬其上分本敎義。漸從其末義。乃至曰。及
<lb ed="X" n="0087c03"/><lb ed="R103" n="0004a09"/>三乘終敎。寂照照寂。一相眞如。幷初敎門。染淨卽
<lb ed="X" n="0087c04"/><lb ed="R103" n="0004a10"/>空。愚法小乘苦諦之敎等。明知法華雙會權實。並
<lb ed="X" n="0087c05"/><lb ed="R103" n="0004a11"/>小三乘也。若爾如何淸凉玄文却云法華但會昔
<lb ed="X" n="0087c06"/><lb ed="R103" n="0004a12"/>權故。說三皆虗指。昔實不滯方便。故不會之。今言
<lb ed="X" n="0087c07"/><lb ed="R103" n="0004a13"/>終實皆爲所會者。何違祖耶。答彼斥梁朝光宅法
<lb ed="X" n="0087c08"/><lb ed="R103" n="0004a14"/>師依法華立四乘敎。故辨其所違。故作此語。緣此
<lb ed="X" n="0087c09"/><lb ed="R103" n="0004a15"/>師以臨門三車爲權。四衢等賜卽實。唯說法華爲
<lb ed="X" n="0087c10"/><lb ed="R103" n="0004a16"/>實。不知抑諸般若等了義經也。是於昔大。不分權
<lb ed="X" n="0087c11"/><lb ed="R103" n="0004a17"/>實。故成抑諸實敎過耳。今爲會通敎旨。則不如是
<lb ed="X" n="0087c12"/><lb ed="R103" n="0004a18"/>是故演義大節有三。初明會不會之意。以臨門三
<lb ed="X" n="0087c13"/><lb ed="R103" n="0004b01"/>車。施設方便。引昔權三皆無實體。正當會義。故疏
<lb ed="X" n="0087c14"/><lb ed="R103" n="0004b02"/>曰。但會昔權故。說三皆虗指。不會昔實者。昔實<anchor xml:id="nkr_note_add_0087c1401" n="0087c1401"/><anchor xml:id="beg0087c1401" n="0087c1401"/>已<anchor xml:id="end0087c1401"/>
<lb ed="X" n="0087c15"/><lb ed="R103" n="0004b03"/>在般若等經。開顯實理。故疏曰。昔實不滯方便。故
<lb ed="X" n="0087c16"/><lb ed="R103" n="0004b04"/>不會之。第二明會二會三之意。演義釋曰。二俱有
<lb ed="X" n="0087c17"/><lb ed="R103" n="0004b05"/>理。破小顯大。卽是會二。會權歸實。卽是會三也。第
<lb ed="X" n="0087c18"/><lb ed="R103" n="0004b06"/>三明取昔廢昔之意。疏曰。若開權顯實。則三是一。
<lb ed="X" n="0087c19"/><lb ed="R103" n="0004b07"/>更無別一。鈔釋有其二義。先明會三爲一。次明會
<lb ed="X" n="0087c20"/><lb ed="R103" n="0004b08"/>三歸一。且先會三爲一者。會取昔權無體之三。爲
<lb ed="X" n="0087c21"/><lb ed="R103" n="0004b09"/>其開顯理行果法。並從一實。皆是佛因。故名取昔
<lb ed="X" n="0087c22"/><lb ed="R103" n="0004b10"/>也。廢昔者。廢昔三敎。並廢隨<anchor xml:id="nkr_note_orig_0087002" n="0087002"/>從各異。今從開廢之
<lb ed="X" n="0087c23"/><lb ed="R103" n="0004b11"/>後。知三卽一。心生歡喜。自知作佛。則是實相顯。是
<lb ed="X" n="0087c24"/><lb ed="R103" n="0004b12"/>故下鈔。先引藥草喩品。證小行卽是佛因。次引信
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0088a" n="0088a"/>
<lb ed="X" n="0088a01"/><lb ed="R103" n="0004b13"/>解品。證大行是其所有。乃至曰。今疏欲會三因。同
<lb ed="X" n="0088a02"/><lb ed="R103" n="0004b14"/>爲一因。故引二文。皆明會行。故曰會三爲一也。次
<lb ed="X" n="0088a03"/><lb ed="R103" n="0004b15"/>明會三歸一者。疏曰。若廢權立實。義說爲四。如攬
<lb ed="X" n="0088a04"/><lb ed="R103" n="0004b16"/>三點。以成一伊等。演義曰。若廢下。明會昔三。歸今
<lb ed="X" n="0088a05"/><lb ed="R103" n="0004b17"/>之一。於中二。先會昔成今。有法喩合。法云。義說爲
<lb ed="X" n="0088a06"/><lb ed="R103" n="0004b18"/>四者。以但廢昔三敎。言三是權一實。便顯三外無
<lb ed="X" n="0088a07"/><lb ed="R103" n="0005a01"/>別一實之法。云義說爲四。但三爲別。一爲總耳。如
<lb ed="X" n="0088a08"/><lb ed="R103" n="0005a02"/>攬三點下喩。斯借涅槃第二三點成伊等。乃至曰。
<lb ed="X" n="0088a09"/><lb ed="R103" n="0005a03"/>今借其喩。不取其法。謂以三點。喩於三乘。以成一
<lb ed="X" n="0088a10"/><lb ed="R103" n="0005a04"/>伊。喩爲一乘。別說三乘。三皆是權。合三爲一。故得
<lb ed="X" n="0088a11"/><lb ed="R103" n="0005a05"/>稱實。非三點外更有一點。乃至曰。總合爲一。故成
<lb ed="X" n="0088a12"/><lb ed="R103" n="0005a06"/>四也。次疏曰。若依昔未顯說一切具有如來知見。
<lb ed="X" n="0088a13"/><lb ed="R103" n="0005a07"/>根<anchor xml:id="nkr_note_orig_0088001" n="0088001"/>販之種。今並說成。則今昔有異。故演義釋曰。若
<lb ed="X" n="0088a14"/><lb ed="R103" n="0005a08"/>依昔下。第二彰今異昔。前但合三爲一。一無別法。
<lb ed="X" n="0088a15"/><lb ed="R103" n="0005a09"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0088a1501" n="0088a1501"/><anchor xml:id="beg0088a1501" n="0088a1501"/>已<anchor xml:id="end0088a1501"/>成四乘。今辨一乘別有法門。則四義昭著。是爲
<lb ed="X" n="0088a16"/><lb ed="R103" n="0005a10"/>昔所未說而今說之。聞所未聞未曾有法也。謂昔
<lb ed="X" n="0088a17"/><lb ed="R103" n="0005a11"/>雖有大乘亦說如來藏性涅槃法身眞常之理。未
<lb ed="X" n="0088a18"/><lb ed="R103" n="0005a12"/>曾顯說一切衆生皆悉具有如來知見。唯爲一事。
<lb ed="X" n="0088a19"/><lb ed="R103" n="0005a13"/>出現於世。不爲於餘。故叡公云。至如般若諸經。深
<lb ed="X" n="0088a20"/><lb ed="R103" n="0005a14"/>無不極。故道者以之而歸。大無不包。故乘者以之
<lb ed="X" n="0088a21"/><lb ed="R103" n="0005a15"/>而運。然其大略皆以適化爲本。應勸之門。不得不
<lb ed="X" n="0088a22"/><lb ed="R103" n="0005a16"/>以善權與用。權之與化。悟物雖弘。於實體不定。皆
<lb ed="X" n="0088a23"/><lb ed="R103" n="0005a17"/>屬法華。固其宜矣。<anchor xml:id="nkr_note_add_0088a2301" n="0088a2301"/><anchor xml:id="beg0088a2301" n="0088a2301"/>已<anchor xml:id="end0088a2301"/>上三義。會通法華敎旨。大意
<lb ed="X" n="0088a24"/><lb ed="R103" n="0005a18"/>唯顯會三歸一。然以會機初後有二。初立會昔成
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0088b" n="0088b"/>
<lb ed="X" n="0088b01"/><lb ed="R103" n="0005b01"/>今義。是初方便門。會權歸實。名會三爲一。義說四
<lb ed="X" n="0088b02"/><lb ed="R103" n="0005b02"/>乘。以顯三一和合。同<anchor xml:id="nkr_note_orig_0088002A" n="0088002A"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0088002A" n="0088002A"/>此是淸涼義也。<anchor xml:id="nkr_note_orig_0088002B" n="0088002B"/><anchor xml:id="nkr_note_mod_0088002B" n="0088002B"/>正如敎章二
<lb ed="X" n="0088b03"/><lb ed="R103" n="0005b03"/>明攝益中曰。若先以三乘。令其得出。後乃方便得
<lb ed="X" n="0088b04"/><lb ed="R103" n="0005b04"/>一乘者。此卽一乘三乘和合說故。屬同敎攝。乃至
<lb ed="X" n="0088b05"/><lb ed="R103" n="0005b05"/>曰。攝機成二益等。及至次擇中第七門曰。或有衆
<lb ed="X" n="0088b06"/><lb ed="R103" n="0005b06"/>生。於此世中。三乘根不定。故堪進入同敎一乘者。
<lb ed="X" n="0088b07"/><lb ed="R103" n="0005b07"/><anchor xml:id="nkr_note_orig_0088003" n="0088003"/>卽見自所得三乘之法。皆依一乘無盡敎起。是彼
<lb ed="X" n="0088b08"/><lb ed="R103" n="0005b08"/>方便。阿含施設。是故諸有所修。皆迴向一乘。如會
<lb ed="X" n="0088b09"/><lb ed="R103" n="0005b09"/>三歸一等。此是賢首義。又如至相。橫依方便中。第
<lb ed="X" n="0088b10"/><lb ed="R103" n="0005b10"/>二義曰。與彼究竟圓一乘。爲方便說一乘。非卽圓
<lb ed="X" n="0088b11"/><lb ed="R103" n="0005b11"/>通自在也。此是四祖義。次立彰今異昔義是。後示
<lb ed="X" n="0088b12"/><lb ed="R103" n="0005b12"/>眞實相。露地授大車。唯顯一乘。不爲於餘。此是淸
<lb ed="X" n="0088b13"/><lb ed="R103" n="0005b13"/>涼義。又如決擇第八門曰。或有衆生。於此世中。三
<lb ed="X" n="0088b14"/><lb ed="R103" n="0005b14"/>乘根不定故。堪可進入別敎一乘者。卽知彼三乘
<lb ed="X" n="0088b15"/><lb ed="R103" n="0005b15"/>等法。本來不異。別敎一乘。何以故。爲彼目故。更無
<lb ed="X" n="0088b16"/><lb ed="R103" n="0005b16"/>異事故。如法華經同敎。說者是。此是賢首義。又如
<lb ed="X" n="0088b17"/><lb ed="R103" n="0005b17"/>至相。橫依方便中第一義曰。一由依究竟一乘敎
<lb ed="X" n="0088b18"/><lb ed="R103" n="0005b18"/>成。何以故。從一乘所流故。又爲一乘所目故。此是
<lb ed="X" n="0088b19"/><lb ed="R103" n="0006a01"/>四祖義。故演義曰。彼權實是方便門。說於眞實是
<lb ed="X" n="0088b20"/><lb ed="R103" n="0006a02"/>眞實。不謂方便爲眞實。則方便門開。知實理之普
<lb ed="X" n="0088b21"/><lb ed="R103" n="0006a03"/>周。則眞實相顯。故法華云。開方便門。示眞實相。今
<lb ed="X" n="0088b22"/><lb ed="R103" n="0006a04"/>能開顯故。不滯枝派。約佛弛張。故須分權實也。<anchor xml:id="nkr_note_add_0088b2201" n="0088b2201"/><anchor xml:id="beg0088b2201" n="0088b2201"/>已<anchor xml:id="end0088b2201"/>
<lb ed="X" n="0088b23"/><lb ed="R103" n="0006a05"/>上四五六三大祖師。明法華經旨。會機攝末。法義
<lb ed="X" n="0088b24"/><lb ed="R103" n="0006a06"/>差別。是故四祖述章立意。先標華嚴別敎一乘爲
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0088c" n="0088c"/>
<lb ed="X" n="0088c01"/><lb ed="R103" n="0006a07"/>本。次指法華界外索車爲末。本末相符。善巧攝生。
<lb ed="X" n="0088c02"/><lb ed="R103" n="0006a08"/>決顯一乘也。故標題曰。融會決顯一乘妙趣也。有
<lb ed="X" n="0088c03"/><lb ed="R103" n="0006a09"/>三知識。迷佛化源。昧祖本末。豫師以華嚴圓別一
<lb ed="X" n="0088c04"/><lb ed="R103" n="0006a10"/>乘唯別權三失。復師雙別權實三乘失。會師曰卓
<lb ed="X" n="0088c05"/><lb ed="R103" n="0006a11"/>絕獨立失。失在自相名別也。三師昧祖元開本末
<lb ed="X" n="0088c06"/><lb ed="R103" n="0006a12"/>二敎之意。各說別三之差。固茲矯亂。互興鬪諍。澆
<lb ed="X" n="0088c07"/><lb ed="R103" n="0006a13"/>漓道學。並列卷後具評。</p></cb:div><p xml:id="pX58p0088c0710" cb:place="inline">△次同敎本末。</p>
<lb ed="X" n="0088c08"/><lb ed="R103" n="0006a14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0088c0801">章曰同敎者。經云。會三歸一。故知同也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0088c09"/><lb ed="R103" n="0006a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0088c0901">解曰。華嚴四祖雲華尊者。以東流一代聖敎。從微
<lb ed="X" n="0088c10"/><lb ed="R103" n="0006a16"/>至著。曲盡幽玄。統爲五敎。於圓敎中。具本具末。開
<lb ed="X" n="0088c11"/><lb ed="R103" n="0006a17"/>別開同。五祖賢首嗣法遵承。特述敎章。首明同別。
<lb ed="X" n="0088c12"/><lb ed="R103" n="0006a18"/>別如前解。同如今釋。言同敎者。以同字一言立敎
<lb ed="X" n="0088c13"/><lb ed="R103" n="0006b01"/>總名。通目一代諸眷屬經。皆名同敎也。於中雖有
<lb ed="X" n="0088c14"/><lb ed="R103" n="0006b02"/>偏圓頓實始權愚小等敎之殊。而各敎下。所詮敎
<lb ed="X" n="0088c15"/><lb ed="R103" n="0006b03"/>義。理事境智行位十法義門。皆從華嚴圓別根本
<lb ed="X" n="0088c16"/><lb ed="R103" n="0006b04"/>法輪所流所目故。派本垂末故。卽末同本故。故名
<lb ed="X" n="0088c17"/><lb ed="R103" n="0006b05"/>圓敎也。者之一字。牒敎名也。經云者。指法華經。是
<lb ed="X" n="0088c18"/><lb ed="R103" n="0006b06"/>一代化儀。最後開顯。以方便一乘。爲能會之本。以
<lb ed="X" n="0088c19"/><lb ed="R103" n="0006b07"/>一代權漸三乘。爲所會之末。會末歸本。本末相符。
<lb ed="X" n="0088c20"/><lb ed="R103" n="0006b08"/>攝生善巧。卽本同末攝。末名同。故淸凉曰。法華方
<lb ed="X" n="0088c21"/><lb ed="R103" n="0006b09"/>便一乘。爲開漸之本。爲攝末之本。露地等授大車。
<lb ed="X" n="0088c22"/><lb ed="R103" n="0006b10"/>故曰會三歸一故<anchor xml:id="nkr_note_orig_0088004" n="0088004"/>知同也。須知此同唯會一代漸
<lb ed="X" n="0088c23"/><lb ed="R103" n="0006b11"/>三之機。名方便同也。正當本章下文釋同次義曰。
<lb ed="X" n="0088c24"/><lb ed="R103" n="0006b12"/>又會義不同。多種法門。隨別取一義。餘無別相。故
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0089a" n="0089a"/>
<lb ed="X" n="0089a01"/><lb ed="R103" n="0006b13"/>言同耳。是知祖立五敎。幷開同別。皆用單字立敎。
<lb ed="X" n="0089a02"/><lb ed="R103" n="0006b14"/><anchor xml:id="nkr_note_orig_0089001" n="0089001"/>總名總含敎下差別法義。各歸一字所目也。故賢
<lb ed="X" n="0089a03"/><lb ed="R103" n="0006b15"/>首曰。同敎者。於中二。初分諸乘。後融本末。初中有
<lb ed="X" n="0089a04"/><lb ed="R103" n="0006b16"/>六重七義者。從一資多。遞互映帶窮本究末。義備
<lb ed="X" n="0089a05"/><lb ed="R103" n="0006b17"/>諸乘。故有同敎一乘同敎三乘同敎小乘。諸乘雖
<lb ed="X" n="0089a06"/><lb ed="R103" n="0006b18"/>多。乘宗止三。或加佛乘。則曰四乘。更有開合。則一
<lb ed="X" n="0089a07"/><lb ed="R103" n="0007a01"/>至無量乘也。若約以敎攝乘。敎則差別。盡彰緣起
<lb ed="X" n="0089a08"/><lb ed="R103" n="0007a02"/>之奧。以成同敎之旨。皆是如來善巧方便。隨機高
<lb ed="X" n="0089a09"/><lb ed="R103" n="0007a03"/>下。施設諸敎。敎義多種。並以同字一言。爲總通目。
<lb ed="X" n="0089a10"/><lb ed="R103" n="0007a04"/>諸乘諸敎。各詮法義差別不等。是故吾祖各據乘
<lb ed="X" n="0089a11"/><lb ed="R103" n="0007a05"/>敎趣證差別。隨別取義。緝成多字。義句名同者。凡
<lb ed="X" n="0089a12"/><lb ed="R103" n="0007a06"/>二十餘同。皆是隨別取義。義句名同也。若取義句
<lb ed="X" n="0089a13"/><lb ed="R103" n="0007a07"/>差別之同。立同總名者。矯亂多矣。若約全收諸敎
<lb ed="X" n="0089a14"/><lb ed="R103" n="0007a08"/>名同者。是顯本法德用無窮。攝前諸敎。人法無礙。
<lb ed="X" n="0089a15"/><lb ed="R103" n="0007a09"/>一一同圓。亦名卽圓通同。亦名不思議同。亦名圓
<lb ed="X" n="0089a16"/><lb ed="R103" n="0007a10"/>中同。同同無盡。皆不思議也。復師立此爲總同者。
<lb ed="X" n="0089a17"/><lb ed="R103" n="0007a11"/>錯如卷末評。若約理體遍通名同者。則名會融無
<lb ed="X" n="0089a18"/><lb ed="R103" n="0007a12"/>二同。此同名義。唯就理體。融本末機。皆同一體。不
<lb ed="X" n="0089a19"/><lb ed="R103" n="0007a13"/>說德用圓融。唯顯理體緝成義句名同也。故曰。緣
<lb ed="X" n="0089a20"/><lb ed="R103" n="0007a14"/>起理實同一法界。本末鎔融。一體無二也。豫師立
<lb ed="X" n="0089a21"/><lb ed="R103" n="0007a15"/>此爲總同者。錯。如卷後評也。若約逐機。得法分齊。
<lb ed="X" n="0089a22"/><lb ed="R103" n="0007a16"/>阿含施設則名方便同。此同名義。從圓所流。故與
<lb ed="X" n="0089a23"/><lb ed="R103" n="0007a17"/>圓爲方便攝生。故人法未圓。亦名不融同。此同有
<lb ed="X" n="0089a24"/><lb ed="R103" n="0007a18"/>多種義句之同。各各差別。若約同頓同實名同者。
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0089b" n="0089b"/>
<lb ed="X" n="0089b01"/><lb ed="R103" n="0007b01"/>以終頓二<anchor xml:id="nkr_note_orig_0089002" n="0089002"/>義。於一佛乘。詮法末圓。一相孤門。敎下
<lb ed="X" n="0089b02"/><lb ed="R103" n="0007b02"/>所詮。存絕各異。頓漸自殊。故祖曰。絕想一乘如楞
<lb ed="X" n="0089b03"/><lb ed="R103" n="0007b03"/>伽。此頓敎。佛性平等一乘。此終敎也。雖皆詮一乘。
<lb ed="X" n="0089b04"/><lb ed="R103" n="0007b04"/>而未圓融。名不融同。故祖列曰。同頓同實。顯非合
<lb ed="X" n="0089b05"/><lb ed="R103" n="0007b05"/>二敎也。會師妄執祖曰總取雙絕雙存爲合二敎。
<lb ed="X" n="0089b06"/><lb ed="R103" n="0007b06"/>作圓中同者。此師不曉總取之意。獨合終頓爲圓
<lb ed="X" n="0089b07"/><lb ed="R103" n="0007b07"/>同失。又昧融不融分同。祖約不融開出義。當方便
<lb ed="X" n="0089b08"/><lb ed="R103" n="0007b08"/>同收。不應約全收圓中同義。說如此等失。具卷後
<lb ed="X" n="0089b09"/><lb ed="R103" n="0007b09"/>評。若約泯二同者。亦以終頓二敎名同。此約乘體
<lb ed="X" n="0089b10"/><lb ed="R103" n="0007b10"/>是一。同泯二乘。故合二乘。爲同敎一乘也。故淸凉
<lb ed="X" n="0089b11"/><lb ed="R103" n="0007b11"/>曰。終頓二敎泯二是同。故合爲一敎。下列四中
<lb ed="X" n="0089b12"/><lb ed="R103" n="0007b12"/>云。三同敎一乘。卽合終頓二敎。是知泯二名同。的
<lb ed="X" n="0089b13"/><lb ed="R103" n="0007b13"/>顯乘體名同也。復師釋曰。得名因由又非合二名
<lb ed="X" n="0089b14"/><lb ed="R103" n="0007b14"/>同。會師釋曰。出合所以。二師之失。具評卷後。若約
<lb ed="X" n="0089b15"/><lb ed="R103" n="0007b15"/>三一和合名同者。此約法華。破昔權三。各別法行。
<lb ed="X" n="0089b16"/><lb ed="R103" n="0007b16"/>會歸一實。和合法行。此約法行和合義句名同也。
<lb ed="X" n="0089b17"/><lb ed="R103" n="0007b17"/>賢首曰。先以三乘令得出。後乃方便得一乘者。此
<lb ed="X" n="0089b18"/><lb ed="R103" n="0007b18"/>卽一乘三乘和合說。故屬同敎攝。淸凉曰。會昔成
<lb ed="X" n="0089b19"/><lb ed="R103" n="0008a01"/>今。義說四乘。故借喩顯曰。謂以三點喩於三乘。以
<lb ed="X" n="0089b20"/><lb ed="R103" n="0008a02"/>成一伊喩爲一乘。別說三乘。三皆是權。合三爲一。
<lb ed="X" n="0089b21"/><lb ed="R103" n="0008a03"/>故得稱實。以此證知。是約法行和合名同也。復會
<lb ed="X" n="0089b22"/><lb ed="R103" n="0008a04"/>二師。皆約敎義和合釋者。錯如卷後具評。若云迴
<lb ed="X" n="0089b23"/><lb ed="R103" n="0008a05"/>三人一名同者。賢首曰。亦名迴三人一敎。此如法
<lb ed="X" n="0089b24"/><lb ed="R103" n="0008a06"/>華經說。從古諸師。皆以亦之一字只是重名。便是
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0089c" n="0089c"/>
<lb ed="X" n="0089c01"/><lb ed="R103" n="0008a07"/>三一和合。更無別說。今謂不然。且前三一和合。正
<lb ed="X" n="0089c02"/><lb ed="R103" n="0008a08"/>是會三爲一義。說四乘以顯法行和合也。今名迴
<lb ed="X" n="0089c03"/><lb ed="R103" n="0008a09"/>三人一者。顯機增勝。示眞實相。露地授車。故云人
<lb ed="X" n="0089c04"/><lb ed="R103" n="0008a10"/>一。正當演義曰。彰今異昔義中揀云。前但合三爲
<lb ed="X" n="0089c05"/><lb ed="R103" n="0008a11"/>一。一無別法。<anchor xml:id="nkr_note_add_0089c0501" n="0089c0501"/><anchor xml:id="beg0089c0501" n="0089c0501"/>已<anchor xml:id="end0089c0501"/>成四乘。今辨一乘。別有法門。乃至
<lb ed="X" n="0089c06"/><lb ed="R103" n="0008a12"/>曰。唯爲一大事出現於世。不爲餘乘等也。旣曰迴
<lb ed="X" n="0089c07"/><lb ed="R103" n="0008a13"/>三入一。則知捨三唯顯一也。於理昭著。正是法華
<lb ed="X" n="0089c08"/><lb ed="R103" n="0008a14"/>示眞實相。唯證一乘。無三可合也。是知兩種名義
<lb ed="X" n="0089c09"/><lb ed="R103" n="0008a15"/>自殊。不可爲一。豫師等並從古說。錯如卷後評。其
<lb ed="X" n="0089c10"/><lb ed="R103" n="0008a16"/>會三歸一同。如上具明。唯會一代權實三乘。不會
<lb ed="X" n="0089c11"/><lb ed="R103" n="0008a17"/>其頓。故四祖曰。離言根境非安立門。故頓不屬會。
<lb ed="X" n="0089c12"/><lb ed="R103" n="0008a18"/>又曰。頓屬上分本敎義。漸從其末義等。淸凉亦曰。
<lb ed="X" n="0089c13"/><lb ed="R103" n="0008b01"/>然法華爲於一類。開顯本末。若將定判一代聖敎。
<lb ed="X" n="0089c14"/><lb ed="R103" n="0008b02"/>收義不盡也。是知會三歸一。唯會漸三一義名同
<lb ed="X" n="0089c15"/><lb ed="R103" n="0008b03"/>也。會師取此爲總同曰。雖立言小異。多義如彼者。
<lb ed="X" n="0089c16"/><lb ed="R103" n="0008b04"/>錯如卷後評。<anchor xml:id="nkr_note_add_0089c1601" n="0089c1601"/><anchor xml:id="beg0089c1601" n="0089c1601"/>已<anchor xml:id="end0089c1601"/>上略叙數同。並約法義差別。緝成
<lb ed="X" n="0089c17"/><lb ed="R103" n="0008b05"/>義句多字名同。義非一準。是故。四祖特立同字一
<lb ed="X" n="0089c18"/><lb ed="R103" n="0008b06"/>言。爲同敎總名。通目諸同也。祖曰。一言通目者。如
<lb ed="X" n="0089c19"/><lb ed="R103" n="0008b07"/>以信一言。通目諸位也。是知以一字。爲一言也。文
<lb ed="X" n="0089c20"/><lb ed="R103" n="0008b08"/>選注詩題曰。古人始作四言詩五言詩。其七言詩
<lb ed="X" n="0089c21"/><lb ed="R103" n="0008b09"/>者。後人加作也。及至論語曰。詩三百一言以蔽之。
<lb ed="X" n="0089c22"/><lb ed="R103" n="0008b10"/>曰思無邪。<name role="" type="person">何晏</name>注曰。古者謂一句爲一言。詩雖三
<lb ed="X" n="0089c23"/><lb ed="R103" n="0008b11"/>百篇之多。可擧一句。當盡其理也。今謂。思無邪。雖
<lb ed="X" n="0089c24"/><lb ed="R103" n="0008b12"/>三字爲句。而歸正字一言也。故演義曰。一言蔽諸
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0090a" n="0090a"/>
<lb ed="X" n="0090a01"/><lb ed="R103" n="0008b13"/>者。卽論語子曰。詩三百一言以蔽諸。曰思無邪。謂
<lb ed="X" n="0090a02"/><lb ed="R103" n="0008b14"/>歸於正也。念一佛號。亦名一言。直取一言只一佛
<lb ed="X" n="0090a03"/><lb ed="R103" n="0008b15"/>字。故自四祖禪要唯稱佛言耳。又如世金字一言。
<lb ed="X" n="0090a04"/><lb ed="R103" n="0008b16"/>通目五金。穀字一言。通目五穀。菓字一言。通目。百
<lb ed="X" n="0090a05"/><lb ed="R103" n="0008b17"/>菓。草字一言。通目百草。其於品物形色種性。從義
<lb ed="X" n="0090a06"/><lb ed="R103" n="0008b18"/>立名。雖各各差別。而各各類歸一言所目也。譬今
<lb ed="X" n="0090a07"/><lb ed="R103" n="0009a01"/>諸敎。偏圓頓漸。權始愚小。各各敎下。詮顯一乘三
<lb ed="X" n="0090a08"/><lb ed="R103" n="0009a02"/>乘乘法。稟修雖各差別。而皆華嚴根本一乘圓敎
<lb ed="X" n="0090a09"/><lb ed="R103" n="0009a03"/>法輪所流所目。融會歸同。故立同字一言爲總。通
<lb ed="X" n="0090a10"/><lb ed="R103" n="0009a04"/>目諸敎差別法義。隨別取一。謂一一法義。義名同
<lb ed="X" n="0090a11"/><lb ed="R103" n="0009a05"/>而無別相也。<anchor xml:id="nkr_note_orig_0090001" n="0090001"/>義近世有三知識。不詳祖述。有昧同
<lb ed="X" n="0090a12"/><lb ed="R103" n="0009a06"/>字一言爲總。各伸知見。各取諸敎義句之同。各立
<lb ed="X" n="0090a13"/><lb ed="R103" n="0009a07"/>總同者。矯亂多矣。具如卷後別伸評辨。<anchor xml:id="nkr_note_add_0090a1301" n="0090a1301"/><anchor xml:id="beg0090a1301" n="0090a1301"/>已<anchor xml:id="end0090a1301"/>上釋同
<lb ed="X" n="0090a14"/><lb ed="R103" n="0009a08"/>敎本末竟。兼前別敎本末兩科。收歸第二列<anchor xml:id="nkr_note_orig_0090002" n="0090002"/>同別
<lb ed="X" n="0090a15"/><lb ed="R103" n="0009a09"/>各開本末竟。</p></cb:div><p xml:id="pX58p0090a1506" cb:place="inline">△今當第三釋同字一言爲總。文復
<lb ed="X" n="0090a16"/><lb ed="R103" n="0009a10"/>分四。且初通目多義。全收名同。</p>
<lb ed="X" n="0090a17"/><lb ed="R103" n="0009a11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0090a1701">章曰。又言同者。衆多別義。一言通目。故言同。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0090a18"/><lb ed="R103" n="0009a12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0090a1801">解曰。通目諸敎。眷屬經中。敎義理事。因果行位等。
<lb ed="X" n="0090a19"/><lb ed="R103" n="0009a13"/>十法門義。乃至末代流通。舍利見聞等。衆多差別
<lb ed="X" n="0090a20"/><lb ed="R103" n="0009a14"/>法義。並依海印定中。同時演說。十十無盡。主伴具
<lb ed="X" n="0090a21"/><lb ed="R103" n="0009a15"/>足。卷舒自在。皆不思議。以爲敎本故。故賢首曰。同
<lb ed="X" n="0090a22"/><lb ed="R103" n="0009a16"/>時顯現。同時前後。理不相違。當準思之。故今科曰。
<lb ed="X" n="0090a23"/><lb ed="R103" n="0009a17"/>通目多義。全收名同者。全収諸敎。爲不思議圓通
<lb ed="X" n="0090a24"/><lb ed="R103" n="0009a18"/>同也。</p></cb:div><p xml:id="pX58p0090a2403" cb:place="inline">△二會差別義方便名同。</p>
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0090b" n="0090b"/>
<lb ed="X" n="0090b01"/><lb ed="R103" n="0009b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0090b0101">章曰。又會義不同。多種法門。隨別取一義。餘無別相。
<lb ed="X" n="0090b02"/><lb ed="R103" n="0009b02"/>故言同耳。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0090b03"/><lb ed="R103" n="0009b03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0090b0301">解曰。會彼同時異處異時。異處逐機深淺。說諸經
<lb ed="X" n="0090b04"/><lb ed="R103" n="0009b04"/>敎。各各所詮。多種法門。隨別取之。一一法義。並同
<lb ed="X" n="0090b05"/><lb ed="R103" n="0009b05"/>本敎所流所目。與本圓別作方便引攝故。以同通
<lb ed="X" n="0090b06"/><lb ed="R103" n="0009b06"/>目故。無餘別相故。故四祖曰。華嚴是主。餘經是眷
<lb ed="X" n="0090b07"/><lb ed="R103" n="0009b07"/>屬。以此準之。諸部敎相法義差別不等。隨別取一。
<lb ed="X" n="0090b08"/><lb ed="R103" n="0009b08"/>不離本故。故以同目。故賢首亦曰。是同敎故。末不
<lb ed="X" n="0090b09"/><lb ed="R103" n="0009b09"/>離本故。依本而說。故言同耳。故祖依經立一同字。
<lb ed="X" n="0090b10"/><lb ed="R103" n="0009b10"/>爲敎總名。具含總別。總約本法融通。通目多義。一
<lb ed="X" n="0090b11"/><lb ed="R103" n="0009b11"/>一同圓。故有全收諸敎。名圓中同也。別約逐機分
<lb ed="X" n="0090b12"/><lb ed="R103" n="0009b12"/>齊差別。會義不同。多種法門。隨別取之。故有全揀
<lb ed="X" n="0090b13"/><lb ed="R103" n="0009b13"/>諸敎。名方便同也。若人法俱融。別總別無二也。故
<lb ed="X" n="0090b14"/><lb ed="R103" n="0009b14"/>華嚴曰。善財見大願精進力夜神。發十種同<anchor xml:id="nkr_note_add_0090b1401" n="0090b1401"/><anchor xml:id="beg0090b1401" n="0090b1401"/>己<anchor xml:id="end0090b1401"/>心。
<lb ed="X" n="0090b15"/><lb ed="R103" n="0009b15"/>夜神與說八十四同行。淸凉疏曰。通論同有四義。
<lb ed="X" n="0090b16"/><lb ed="R103" n="0009b16"/>一人法無二。與一切法界同。二因果無二。與一切
<lb ed="X" n="0090b17"/><lb ed="R103" n="0009b17"/>諸佛同。三自他無二。與一切菩薩同。四染淨無二。
<lb ed="X" n="0090b18"/><lb ed="R103" n="0009b18"/>與一切衆生同。故鈔釋曰。謂由證見法界體同故。
<lb ed="X" n="0090b19"/><lb ed="R103" n="0010a01"/>上同諸佛。下同衆生等。故祖依經立同。爲總目也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0090b20"/><lb ed="R103" n="0010a02"/><p xml:id="pX58p0090b2001">△三通目諸乘宗類名同。</p>
<lb ed="X" n="0090b21"/><lb ed="R103" n="0010a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0090b2101">章曰。所言同者。三乘同一乘故。又言同者。小乘同一
<lb ed="X" n="0090b22"/><lb ed="R103" n="0010a04"/>乘故。又言同者。小乘同三乘故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0090b23"/><lb ed="R103" n="0010a05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0090b2301">解曰。前明諸敎所詮差別法義同竟。今顯乘同。然
<lb ed="X" n="0090b24"/><lb ed="R103" n="0010a06"/>諸經論。乘數至多。開合不等。有約趣果。止分爲二。
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0090c" n="0090c"/>
<lb ed="X" n="0090c01"/><lb ed="R103" n="0010a07"/>謂大小二乘也。有約從理成行。則分爲三。謂大乘
<lb ed="X" n="0090c02"/><lb ed="R103" n="0010a08"/>中乘小乘也。有依法華三乘<anchor xml:id="nkr_note_orig_0090003" n="0090003"/>一乘。約界分體相方
<lb ed="X" n="0090c03"/><lb ed="R103" n="0010a09"/>便究竟不同。故又約數說。謂二及三。各通三二義
<lb ed="X" n="0090c04"/><lb ed="R103" n="0010a10"/>意故說也。今此乃約成機欲性。顯法本未乘宗類
<lb ed="X" n="0090c05"/><lb ed="R103" n="0010a11"/>攝也。故四祖曰。依攝論一乘三乘小乘。謂於敎門
<lb ed="X" n="0090c06"/><lb ed="R103" n="0010a12"/>中。成機欲性。顯法本末差別不同也。是故以三小
<lb ed="X" n="0090c07"/><lb ed="R103" n="0010a13"/>之末。同一之本者。以道品名同。引失三小。生信樂
<lb ed="X" n="0090c08"/><lb ed="R103" n="0010a14"/>故。故四祖問曰。一乘道品旣名數別。體亦須別。因
<lb ed="X" n="0090c09"/><lb ed="R103" n="0010a15"/>何<anchor xml:id="nkr_note_orig_0090004" n="0090004"/>有義與三乘同。答據義分量深淺寬挾。並皆不
<lb ed="X" n="0090c10"/><lb ed="R103" n="0010a16"/>同。今擧義門有差別。名字有同。欲引三乘信樂故
<lb ed="X" n="0090c11"/><lb ed="R103" n="0010a17"/>也。小乘道品名數。略有三十七種。三乘道品名數
<lb ed="X" n="0090c12"/><lb ed="R103" n="0010a18"/>亦同。但義有異。廣在經論。此顯道品名同。引末同
<lb ed="X" n="0090c13"/><lb ed="R103" n="0010b01"/>本說也。若約法相。交參一乘。垂於三乘。三乘參於
<lb ed="X" n="0090c14"/><lb ed="R103" n="0010b02"/>一乘。兩宗交接。連綴引攝。令易信入者。委在下文
<lb ed="X" n="0090c15"/><lb ed="R103" n="0010b03"/>云。卽以一乘別敎。從三乘說中具釋。又如五祖敎
<lb ed="X" n="0090c16"/><lb ed="R103" n="0010b04"/>章同敎門中。初分諸乘有六重。第一重內。七義委
<lb ed="X" n="0090c17"/><lb ed="R103" n="0010b05"/>明。賢首於後結曰。依上諸義。卽三乘等。並名一乘。
<lb ed="X" n="0090c18"/><lb ed="R103" n="0010b06"/>皆隨本宗定故。主伴不具故。是同非別也。</p></cb:div><p xml:id="pX58p0090c1817" cb:place="inline">△四叙
<lb ed="X" n="0090c19"/><lb ed="R103" n="0010b07"/>古之通。通卽名同。</p>
<lb ed="X" n="0090c20"/><lb ed="R103" n="0010b08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0090c2001">章曰。前德<anchor xml:id="nkr_note_add_0090c2001" n="0090c2001"/><anchor xml:id="beg0090c2001" n="0090c2001"/>已<anchor xml:id="end0090c2001"/>述通別二敎。而未見釋相。今以理求。通
<lb ed="X" n="0090c21"/><lb ed="R103" n="0010b09"/>之與同。義無別趣也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0090c22"/><lb ed="R103" n="0010b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0090c2201">解曰。雲華尊者。述古之通。通義卽同。故以同字一
<lb ed="X" n="0090c23"/><lb ed="R103" n="0010b11"/>言。立同總名。顯非自意。遵古所立也。<anchor xml:id="nkr_note_add_0090c2301" n="0090c2301"/><anchor xml:id="beg0090c2301" n="0090c2301"/>已<anchor xml:id="end0090c2301"/>上四科。收
<lb ed="X" n="0090c24"/><lb ed="R103" n="0010b12"/>歸第三。釋同字一言爲總竟。</p></cb:div><p xml:id="pX58p0090c2412" cb:place="inline">△今當第四彰問答
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0091a" n="0091a"/>
<lb ed="X" n="0091a01"/><lb ed="R103" n="0010b13"/>答異歸同。文復分四。且初彰異違同問。</p>
<lb ed="X" n="0091a02"/><lb ed="R103" n="0010b14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0091a0201">章曰。問所以佛敎多用一言通目諸義。旣通目諸義。
<lb ed="X" n="0091a03"/><lb ed="R103" n="0010b15"/>於辨才中。云何得明法義。及辭樂說等耶。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0091a04"/><lb ed="R103" n="0010b16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0091a0401">解曰。本問來意。旣曰一言通目諸義。諸義應同。如
<lb ed="X" n="0091a05"/><lb ed="R103" n="0010b17"/>何於辨才中。却有法義辭說四種異耶。耶之一字。
<lb ed="X" n="0091a06"/><lb ed="R103" n="0010b18"/>助顯問意也。</p></cb:div><p xml:id="pX58p0091a0606" cb:place="inline">△二遣言通性答。</p>
<lb ed="X" n="0091a07"/><lb ed="R103" n="0011a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0091a0701">章曰。答佛敎若不通目。有情衆生。隨言取義。以定根
<lb ed="X" n="0091a08"/><lb ed="R103" n="0011a02"/>性。無由以近會其遠旨。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0091a09"/><lb ed="R103" n="0011a03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0091a0901">解曰。佛說言敎。隨機勝劣。雖則法義辭說四種有
<lb ed="X" n="0091a10"/><lb ed="R103" n="0011a04"/>異。大意通明顯歸一性。性若不通。法義壅隔。是故
<lb ed="X" n="0091a11"/><lb ed="R103" n="0011a05"/>有情迷性衆生。隨取近言。生死無常苦空法義。執
<lb ed="X" n="0091a12"/><lb ed="R103" n="0011a06"/>取而修。報趣人天權漸根性。隨言修證。證小果者。
<lb ed="X" n="0091a13"/><lb ed="R103" n="0011a07"/>無由遠悟一性眞常。本無生滅。法性本空寂。無取
<lb ed="X" n="0091a14"/><lb ed="R103" n="0011a08"/>亦無捨。證性圓通一乘佛果也。是故華嚴四無礙
<lb ed="X" n="0091a15"/><lb ed="R103" n="0011a09"/>智。通該一切同一理性。經列十門。初依自相。謂知
<lb ed="X" n="0091a16"/><lb ed="R103" n="0011a10"/>事法體各殊故。二依同相。謂知理法。若性若相。同
<lb ed="X" n="0091a17"/><lb ed="R103" n="0011a11"/>歸一理故。廣列經文。疏隨解釋。繁不具引。若約乘
<lb ed="X" n="0091a18"/><lb ed="R103" n="0011a12"/>攝四無礙者。演義曰。大小乘相中。法知一乘。義知
<lb ed="X" n="0091a19"/><lb ed="R103" n="0011a13"/>諸乘。詞云說一切乘無差別。卽同一乘。樂說云說
<lb ed="X" n="0091a20"/><lb ed="R103" n="0011a14"/>一一乘無邊法。卽同說諸乘意也。是知法義攝乘。
<lb ed="X" n="0091a21"/><lb ed="R103" n="0011a15"/>四皆無礙。通歸一性。了無四異也。</p></cb:div><p xml:id="pX58p0091a2114" cb:place="inline">△三結通明大
<lb ed="X" n="0091a22"/><lb ed="R103" n="0011a16"/>道。</p>
<lb ed="X" n="0091a23"/><lb ed="R103" n="0011a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0091a2301">章曰。所以佛敎存通目者。依其論道及施設道。以生
<lb ed="X" n="0091a24"/><lb ed="R103" n="0011a18"/>智滅惑。顯理成果之便巧也。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0091b" n="0091b"/>
<lb ed="X" n="0091b01"/><lb ed="R103" n="0011b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0091b0101">解曰。法本通玄。義無壅塞。不爲惑業所拘。豈昧性
<lb ed="X" n="0091b02"/><lb ed="R103" n="0011b02"/>眞玄通。故存通號。統目爲<anchor xml:id="nkr_note_orig_0091001" n="0091001"/>德。云惟一實之題者。貴
<lb ed="X" n="0091b03"/><lb ed="R103" n="0011b03"/>使群生。去執我人山。發明元性海。依性覈論。顯揚
<lb ed="X" n="0091b04"/><lb ed="R103" n="0011b04"/>其道。及乎施設敎道。位地高下。卽非隔礙。以用發
<lb ed="X" n="0091b05"/><lb ed="R103" n="0011b05"/>生根本大智。通滅無始迷執妄惑。惑忘理顯。成就
<lb ed="X" n="0091b06"/><lb ed="R103" n="0011b06"/>佛果。此是大聖善巧方便也。故下經云。佛說一切
<lb ed="X" n="0091b07"/><lb ed="R103" n="0011b07"/>法。本破一切執若無一切執。則無一切法也。</p></cb:div><p xml:id="pX58p0091b0718" cb:place="inline">△四
<lb ed="X" n="0091b08"/><lb ed="R103" n="0011b08"/>引經證一言。文復分二。初顯信一言通目諸位。</p>
<lb ed="X" n="0091b09"/><lb ed="R103" n="0011b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0091b0901">章曰。故華嚴中信解行等諸位。以信一言。成其信位。
<lb ed="X" n="0091b10"/><lb ed="R103" n="0011b10"/>位中所含。卽通成解行理事等一切法門。亦簡前後
<lb ed="X" n="0091b11"/><lb ed="R103" n="0011b11"/>諸位法相不同。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0091b12"/><lb ed="R103" n="0011b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0091b1201">解曰。信爲元首道之長也。通括始終。該攝三賢十
<lb ed="X" n="0091b13"/><lb ed="R103" n="0011b13"/>聖。一切法門以信爲宗。故淸涼釋曰。今在信門。收
<lb ed="X" n="0091b14"/><lb ed="R103" n="0011b14"/>無不盡。下諸位中。皆具一切也。故下經云。信爲道
<lb ed="X" n="0091b15"/><lb ed="R103" n="0011b15"/>源功德母。長養一切諸善法等。言亦簡前後諸位
<lb ed="X" n="0091b16"/><lb ed="R103" n="0011b16"/>法相不同者。簡顯此經圓別一乘行位法相。不妨
<lb ed="X" n="0091b17"/><lb ed="R103" n="0011b17"/>前後相入。行布圓融自在無礙。不同三乘信解行
<lb ed="X" n="0091b18"/><lb ed="R103" n="0011b18"/>位。阿含門中。階降次第。前後相由也。故淸涼揀曰。
<lb ed="X" n="0091b19"/><lb ed="R103" n="0012a01"/>非是前後鉤鎻相因。唯是本位信中。有此則有彼。
<lb ed="X" n="0091b20"/><lb ed="R103" n="0012a02"/>同時具有。而說有前後。不同三乘前後相因也。</p></cb:div><p xml:id="pX58p0091b2019" cb:place="inline">△
<lb ed="X" n="0091b21"/><lb ed="R103" n="0012a03"/>二會同普眼。結顯玄玄。</p>
<lb ed="X" n="0091b22"/><lb ed="R103" n="0012a04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0091b2201">章曰。及會普眼境界一乘無礙陀羅尼門。據斯聖巧。
<lb ed="X" n="0091b23"/><lb ed="R103" n="0012a05"/>一言之下。玄復玄耳。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0091b24"/><lb ed="R103" n="0012a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0091b2401">解曰。法普卽眼普。義通乃見通。能於一言。解一切
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0091c" n="0091c"/>
<lb ed="X" n="0091c01"/><lb ed="R103" n="0012a07"/>法。能於一境。見無盡境界。故淸涼曰。名普眼者。詮
<lb ed="X" n="0091c02"/><lb ed="R103" n="0012a08"/>普法故。普詮諸法故。乃至曰。諸緣發見緣名爲根。
<lb ed="X" n="0091c03"/><lb ed="R103" n="0012a09"/>因沒果中。緣皆號眼等。一乘無礙陀羅尼門者。陀
<lb ed="X" n="0091c04"/><lb ed="R103" n="0012a10"/>羅尼翻爲總持。總持一乘法體。具塵沙德用。從本
<lb ed="X" n="0091c05"/><lb ed="R103" n="0012a11"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0091c0501" n="0091c0501"/><anchor xml:id="beg0091c0501" n="0091c0501"/>已<anchor xml:id="end0091c0501"/>來持之不失也。門者出生義也。至相曰。十陀羅
<lb ed="X" n="0091c06"/><lb ed="R103" n="0012a12"/>尼。是一乘文義。如離世間品。印相施設。工巧字相
<lb ed="X" n="0091c07"/><lb ed="R103" n="0012a13"/>等。並準此知。據斯聖巧一言文下玄復玄耳者。結
<lb ed="X" n="0091c08"/><lb ed="R103" n="0012a14"/>顯一言通玄無盡。如淸涼曰。一字法門。海墨書而
<lb ed="X" n="0091c09"/><lb ed="R103" n="0012a15"/>不盡。卽善財所遇。第三知識海雲比丘。於如來所。
<lb ed="X" n="0091c10"/><lb ed="R103" n="0012a16"/>聞。此普眼法門。於能詮一字中。便證所詮無盡法。
<lb ed="X" n="0091c11"/><lb ed="R103" n="0012a17"/>淸涼曰。卽海雲所持。以大海量墨。須彌聚筆。書此
<lb ed="X" n="0091c12"/><lb ed="R103" n="0012a18"/>普眼法門。一品中一門。一門中一法。一法中一義。
<lb ed="X" n="0091c13"/><lb ed="R103" n="0012b01"/>一義中一句。不得少分。何況能盡。<anchor xml:id="nkr_note_add_0091c1301" n="0091c1301"/><anchor xml:id="beg0091c1301" n="0091c1301"/>但<anchor xml:id="end0091c1301"/>是深入法界
<lb ed="X" n="0091c14"/><lb ed="R103" n="0012b02"/>菩薩。陀羅尼力之所能持也。圭峯釋曰。少分者卽
<lb ed="X" n="0091c15"/><lb ed="R103" n="0012b03"/>一字也。是知圓別詮旨玄妙。顯一言具無盡詮。明
<lb ed="X" n="0091c16"/><lb ed="R103" n="0012b04"/>一法具無盡旨也。故圭峯曰。以能詮一字。全卽所
<lb ed="X" n="0091c17"/><lb ed="R103" n="0012b05"/>詮法界。故卽無盡。不同諸宗能詮。定非所詮也<anchor xml:id="nkr_note_add_0091c1701" n="0091c1701"/><anchor xml:id="beg0091c1701" n="0091c1701"/>已<anchor xml:id="end0091c1701"/>。
<lb ed="X" n="0091c18"/><lb ed="R103" n="0012b06"/>上二科。收歸第四引經證一言。兼前三科。總歸第
<lb ed="X" n="0091c19"/><lb ed="R103" n="0012b07"/>四躡蹤問答辨。異歸同竟。</p></cb:div><p xml:id="pX58p0091c1911" cb:place="inline">△今當第五明一經八
<lb ed="X" n="0091c20"/><lb ed="R103" n="0012b08"/>會法門。文復有六。初地前五會。從三比行。</p>
<lb ed="X" n="0091c21"/><lb ed="R103" n="0012b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0091c2101">章曰。又華嚴經文。前之五會。及十明<anchor xml:id="nkr_note_add_0091c2101" n="0091c2101"/><anchor xml:id="beg0091c2101" n="0091c2101"/>已<anchor xml:id="end0091c2101"/>後。盡不思議
<lb ed="X" n="0091c22"/><lb ed="R103" n="0012b10"/>品。卽以一乘別敎。從三乘說。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0091c23"/><lb ed="R103" n="0012b11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0091c2301">解曰。今顯晉經八會。卷攝圓通料揀八會。不出初
<lb ed="X" n="0091c24"/><lb ed="R103" n="0012b12"/>會。故至相曰。初會十門。料揀一部經意。初會如是
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0092a" n="0092a"/>
<lb ed="X" n="0092a01"/><lb ed="R103" n="0012b13"/>我聞首。料揀下文所目之義。約有十門。謂人及法
<lb ed="X" n="0092a02"/><lb ed="R103" n="0012b14"/>理事文義。解行因果相成主伴。以明旨趣也。故淸
<lb ed="X" n="0092a03"/><lb ed="R103" n="0012b15"/>涼亦曰。以文從義科者。此經一部有五周因果。卽
<lb ed="X" n="0092a04"/><lb ed="R103" n="0012b16"/>爲五分。初會中一周因果。謂先顯舍那果德。後遮
<lb ed="X" n="0092a05"/><lb ed="R103" n="0012b17"/>那一品。明彼本因。名所信因果。二從第二會。至第
<lb ed="X" n="0092a06"/><lb ed="R103" n="0012b18"/>七會中隨好品。名差別因果。謂二十六品辨因。後
<lb ed="X" n="0092a07"/><lb ed="R103" n="0013a01"/>三品明果。亦名生解因果。三普賢行品辨因。出現
<lb ed="X" n="0092a08"/><lb ed="R103" n="0013a02"/>品明果。名平等因果。非差別顯故。亦名出現因果。
<lb ed="X" n="0092a09"/><lb ed="R103" n="0013a03"/>四第八會。初明五位因。後明八相果。名出世因果。
<lb ed="X" n="0092a10"/><lb ed="R103" n="0013a04"/>亦名成行因果。五第九會中。初明佛果大用。後顯
<lb ed="X" n="0092a11"/><lb ed="R103" n="0013a05"/>菩薩起用修因。名證入因果。因果二門俱證入故。
<lb ed="X" n="0092a12"/><lb ed="R103" n="0013a06"/>是知晉經八會。卷攝相盡。不離初會。總顯人法理
<lb ed="X" n="0092a13"/><lb ed="R103" n="0013a07"/>事。乃至因果十門法義相成主伴。以明旨趣也。初
<lb ed="X" n="0092a14"/><lb ed="R103" n="0013a08"/>會爲總。信解行向四會。爲前五會也。經文善巧。以
<lb ed="X" n="0092a15"/><lb ed="R103" n="0013a09"/>一乘別敎。一周因果。圓通法本垂於三乘。從彼敎
<lb ed="X" n="0092a16"/><lb ed="R103" n="0013a10"/>相。約顯地前。比行而說也。淸涼疏。約前後攝疊十
<lb ed="X" n="0092a17"/><lb ed="R103" n="0013a11"/>科中。第七科曰。就前復二。初明地前比行。後第六
<lb ed="X" n="0092a18"/><lb ed="R103" n="0013a12"/>一會。明十地證行也。言及十明<anchor xml:id="nkr_note_add_0092a1801" n="0092a1801"/><anchor xml:id="beg0092a1801" n="0092a1801"/>已<anchor xml:id="end0092a1801"/>後。盡不思議品
<lb ed="X" n="0092a19"/><lb ed="R103" n="0013a13"/>者。十明卽第二會中問明品也。是顯十信之明。貫
<lb ed="X" n="0092a20"/><lb ed="R103" n="0013a14"/>下諸位。直至晉經第六會<anchor xml:id="nkr_note_add_0092a2001" n="0092a2001"/><anchor xml:id="beg0092a2001" n="0092a2001"/>已<anchor xml:id="end0092a2001"/>後。盡不思議品。至隨
<lb ed="X" n="0092a21"/><lb ed="R103" n="0013a15"/>好品。並明差別因果也。故淸涼疏。約前後鈎鎻科
<lb ed="X" n="0092a22"/><lb ed="R103" n="0013a16"/>中曰。四從問明至隨好品。差別因果。前因後果。皆
<lb ed="X" n="0092a23"/><lb ed="R103" n="0013a17"/>依一乘別敎。甚深法界。無盡因果。善巧所流。從三
<lb ed="X" n="0092a24"/><lb ed="R103" n="0013a18"/>比行說也。</p></cb:div><p xml:id="pX58p0092a2405" cb:place="inline">△二登地一會。從三證行。</p>
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0092b" n="0092b"/>
<lb ed="X" n="0092b01"/><lb ed="R103" n="0013b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0092b0101">章曰。十地中文。卽用一乘圓敎。從三乘敎。以顯一乘
<lb ed="X" n="0092b02"/><lb ed="R103" n="0013b02"/>別敎說。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0092b03"/><lb ed="R103" n="0013b03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0092b0301">解曰。功不虗設。終必有歸。前明解導行願。賢位因
<lb ed="X" n="0092b04"/><lb ed="R103" n="0013b04"/>終。今顯智冥眞如。聖位果立也。言十地者。十是一
<lb ed="X" n="0092b05"/><lb ed="R103" n="0013b05"/>周圓數。十十無盡也。地是生成住持。持諸功德也。
<lb ed="X" n="0092b06"/><lb ed="R103" n="0013b06"/>故本業云。地名爲持。持百萬阿僧祇功德。亦名生
<lb ed="X" n="0092b07"/><lb ed="R103" n="0013b07"/>成一切因果。故名地也。若爾云何說得諸位階降
<lb ed="X" n="0092b08"/><lb ed="R103" n="0013b08"/>次第。答。以此經中安立諸位。有二善巧。一約相就
<lb ed="X" n="0092b09"/><lb ed="R103" n="0013b09"/>門分位前後。寄同三乘。引彼方便。是同敎也。二約
<lb ed="X" n="0092b10"/><lb ed="R103" n="0013b10"/>體。就法前後相入。圓融自在。異彼三乘。是別敎也。
<lb ed="X" n="0092b11"/><lb ed="R103" n="0013b11"/>但以不移門而恒相卽。不壞卽而恒前後。是故二
<lb ed="X" n="0092b12"/><lb ed="R103" n="0013b12"/>義融通不相違也。今卽用此融通甚深。言所不至。
<lb ed="X" n="0092b13"/><lb ed="R103" n="0013b13"/>從彼三乘之位。地前行布。地上圓融說者。要以一
<lb ed="X" n="0092b14"/><lb ed="R103" n="0013b14"/>乘地前地上。俱具行布圓融。以顯一乘深廣。寄彼
<lb ed="X" n="0092b15"/><lb ed="R103" n="0013b15"/>三乘。令易入故。故淸涼曰。三乘之位。地前行布。地
<lb ed="X" n="0092b16"/><lb ed="R103" n="0013b16"/>上圓融。今一乘位。地前地上。俱有行布圓融。若俱
<lb ed="X" n="0092b17"/><lb ed="R103" n="0013b17"/>雙辨。則前後不異。若地前行布。地上圓融。則全同
<lb ed="X" n="0092b18"/><lb ed="R103" n="0013b18"/>三乘。前淺後深。又似行布圓融。各別敎行。不知法
<lb ed="X" n="0092b19"/><lb ed="R103" n="0014a01"/>性敎行。非卽非離。故於地前。但顯圓融。<anchor xml:id="nkr_note_add_0092b1901" n="0092b1901"/><anchor xml:id="beg0092b1901" n="0092b1901"/>已<anchor xml:id="end0092b1901"/>過三乘。
<lb ed="X" n="0092b20"/><lb ed="R103" n="0014a02"/>地上多明行布。以顯超勝。勝相云何。謂賢位始終。
<lb ed="X" n="0092b21"/><lb ed="R103" n="0014a03"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0092b2101" n="0092b2101"/><anchor xml:id="beg0092b2101" n="0092b2101"/>已<anchor xml:id="end0092b2101"/>圓融自在。登地<anchor xml:id="nkr_note_add_0092b2102" n="0092b2102"/><anchor xml:id="beg0092b2102" n="0092b2102"/>已<anchor xml:id="end0092b2102"/>去。則甚深甚深。言所不至。若
<lb ed="X" n="0092b22"/><lb ed="R103" n="0014a04"/>不寄位。何以顯深。不包三乘。何以顯廣。是知以圓
<lb ed="X" n="0092b23"/><lb ed="R103" n="0014a05"/>一乘。從三乘說者。方顯一乘別圓法體。圓融自在
<lb ed="X" n="0092b24"/><lb ed="R103" n="0014a06"/>也。故賢首曰。若自別敎。卽不依位成。今寄三乘終
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0092c" n="0092c"/>
<lb ed="X" n="0092c01"/><lb ed="R103" n="0014a07"/>敎位說。以彼敎中。信滿不退。方得入位。<anchor xml:id="nkr_note_orig_0092001" n="0092001"/>今卽寄<anchor xml:id="nkr_note_orig_0092002" n="0092002"/>彼。
<lb ed="X" n="0092c02"/><lb ed="R103" n="0014a08"/>得入位處。一時但得。此一切前後諸位行相等。是
<lb ed="X" n="0092c03"/><lb ed="R103" n="0014a09"/>明法體深玄難解。故寄三顯。令易入故。若約乘寄
<lb ed="X" n="0092c04"/><lb ed="R103" n="0014a10"/>地。如淸涼曰。九約寄乘。謂初二三地。寄世間人天
<lb ed="X" n="0092c05"/><lb ed="R103" n="0014a11"/>乘。四五六七寄出世三乘。八地<anchor xml:id="nkr_note_add_0092c0501" n="0092c0501"/><anchor xml:id="beg0092c0501" n="0092c0501"/>已<anchor xml:id="end0092c0501"/>上出出世間。是
<lb ed="X" n="0092c06"/><lb ed="R103" n="0014a12"/>一乘法。故以諸乘爲此地法。委釋具三十五鈔。廣
<lb ed="X" n="0092c07"/><lb ed="R103" n="0014a13"/>如彼疏。及賢首敎章行位差別具明。</p></cb:div><p xml:id="pX58p0092c0715" cb:place="inline">△三結顯地
<lb ed="X" n="0092c08"/><lb ed="R103" n="0014a14"/>法成就功德。</p>
<lb ed="X" n="0092c09"/><lb ed="R103" n="0014a15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0092c0901">章曰。所以知者。故文中以悉曇字音。會成無盡故也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0092c10"/><lb ed="R103" n="0014a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0092c1001">解曰。梵語悉曇。此云成就。言字音會成者。卽字母
<lb ed="X" n="0092c11"/><lb ed="R103" n="0014a17"/>爲衆藝之<anchor xml:id="nkr_note_orig_0092003" n="0092003"/>勝書。說<anchor xml:id="nkr_note_orig_0092004" n="0092004"/>文本故。此偏明之。故經列四十
<lb ed="X" n="0092c12"/><lb ed="R103" n="0014a18"/>二字。一曰阿字。是無生義。達諸法空。斷一切障。二
<lb ed="X" n="0092c13"/><lb ed="R103" n="0014b01"/>曰多字。是淸淨無染離塵垢義。乃至第四十二日
<lb ed="X" n="0092c14"/><lb ed="R103" n="0014b02"/>陀字。卽究竟處。所謂此究竟含藏一切法輪也。故
<lb ed="X" n="0092c15"/><lb ed="R103" n="0014b03"/>經結云。善男子。我唱如是字母時。此四十二般若
<lb ed="X" n="0092c16"/><lb ed="R103" n="0014b04"/>波羅蜜門爲首。入無量無數般若波羅蜜門也。淸
<lb ed="X" n="0092c17"/><lb ed="R103" n="0014b05"/>涼疏結云。四十二門者。謂表四十二位故。故智論
<lb ed="X" n="0092c18"/><lb ed="R103" n="0014b06"/>中諸位圓融。明初阿字具後諸字。故曰字音會成
<lb ed="X" n="0092c19"/><lb ed="R103" n="0014b07"/>無盡故也。然新譯本第四十二曰。茶字去聲引之
<lb ed="X" n="0092c20"/><lb ed="R103" n="0014b08"/>故智者觀經疏曰。究竟佛者。道窮妙覺。位極於茶。
<lb ed="X" n="0092c21"/><lb ed="R103" n="0014b09"/>又南嶽用對圓頓敎中四十二位。初住阿字中四
<lb ed="X" n="0092c22"/><lb ed="R103" n="0014b10"/>十一字。對至等覺。最後茶字。當於妙覺。雖一一位
<lb ed="X" n="0092c23"/><lb ed="R103" n="0014b11"/>皆能徧具諸位功德。然是分具。今此極位。乃究竟
<lb ed="X" n="0092c24"/><lb ed="R103" n="0014b12"/>具諸位功德也。若更委辨諸經譯別。字多乖舛。如
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0093a" n="0093a"/>
<lb ed="X" n="0093a01"/><lb ed="R103" n="0014b13"/>涅槃以阿字爲噁。此中以囉字爲多。此等不以義
<lb ed="X" n="0093a02"/><lb ed="R103" n="0014b14"/>定。故多訛謬。委如演義五十九釋。</p></cb:div><p xml:id="pX58p0093a0214" cb:place="inline">△四別敎一乘
<lb ed="X" n="0093a03"/><lb ed="R103" n="0014b15"/>因果交徹。</p>
<lb ed="X" n="0093a04"/><lb ed="R103" n="0014b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0093a0401">章曰。普賢性起。用彼一乘別敎。以顯一乘文義。由彼
<lb ed="X" n="0093a05"/><lb ed="R103" n="0014b17"/>文中是廣大說故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0093a06"/><lb ed="R103" n="0014b18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0093a0601">解曰。普賢性起二品。明普賢行因。成現果分。以晉
<lb ed="X" n="0093a07"/><lb ed="R103" n="0015a01"/>經缺第七會初十定品也。自十通品。至如來性起
<lb ed="X" n="0093a08"/><lb ed="R103" n="0015a02"/>品。凡有十品。兼前十地品。共十一品。並第六會。收
<lb ed="X" n="0093a09"/><lb ed="R103" n="0015a03"/>其中十通品。至菩薩住處品。計有五品。辨等覺法
<lb ed="X" n="0093a10"/><lb ed="R103" n="0015a04"/>門。等覺義周。終明妙覺故。次佛不思議等三品。明
<lb ed="X" n="0093a11"/><lb ed="R103" n="0015a05"/>妙覺之果。略有二義。一不可說。二可寄言。寄言中
<lb ed="X" n="0093a12"/><lb ed="R103" n="0015a06"/>復有二義。一差別說。二平等說。差別說者。卽以三
<lb ed="X" n="0093a13"/><lb ed="R103" n="0015a07"/>品。醻前諸因。因果別故。初總明佛德。逈超言念。名
<lb ed="X" n="0093a14"/><lb ed="R103" n="0015a08"/>不思議品。次辨身相普周。名如來十身相海。大相
<lb ed="X" n="0093a15"/><lb ed="R103" n="0015a09"/>旣爾。隨好更多。名隨好品。<anchor xml:id="nkr_note_add_0093a1501" n="0093a1501"/><anchor xml:id="beg0093a1501" n="0093a1501"/>已<anchor xml:id="end0093a1501"/>上皆屬差別因果也。
<lb ed="X" n="0093a16"/><lb ed="R103" n="0015a10"/>今顯普賢性起二品。明平等因果。謂因無異果之
<lb ed="X" n="0093a17"/><lb ed="R103" n="0015a11"/>因。果無異因之果。因果交徹。平等不二。不二而二。
<lb ed="X" n="0093a18"/><lb ed="R103" n="0015a12"/>因果歷然。因卽普賢行門。果卽性起圓融也。唐經
<lb ed="X" n="0093a19"/><lb ed="R103" n="0015a13"/>名如來出現品。今依晉經。名如來性起品。是第六
<lb ed="X" n="0093a20"/><lb ed="R103" n="0015a14"/>會了。是顯別敎一乘平等因果。以彼二品經文。廣
<lb ed="X" n="0093a21"/><lb ed="R103" n="0015a15"/>大說故也。</p></cb:div><p xml:id="pX58p0093a2105" cb:place="inline">△五七八二會。一乘證入。</p>
<lb ed="X" n="0093a22"/><lb ed="R103" n="0015a16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0093a2201">章曰。離世間下。二會之文。一乘行法。以始標終說故。
<lb ed="X" n="0093a23"/><lb ed="R103" n="0015a17"/>敎義俱一乘也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0093a24"/><lb ed="R103" n="0015a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0093a2401">解曰。由上差別平等因果。生解旣終。今攝解成行。
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0093b" n="0093b"/>
<lb ed="X" n="0093b01"/><lb ed="R103" n="0015b01"/>六位頓修。辨二千行門。一時齊起。而處世無染。故
<lb ed="X" n="0093b02"/><lb ed="R103" n="0015b02"/>受之以離世間品。次入法界品。近望上文。大行旣
<lb ed="X" n="0093b03"/><lb ed="R103" n="0015b03"/>具。則證法界。遠取諸會信解行願。本在於證。依人
<lb ed="X" n="0093b04"/><lb ed="R103" n="0015b04"/>證入。故次辨之。如來自入師子頻申三昧。卽果法
<lb ed="X" n="0093b05"/><lb ed="R103" n="0015b05"/>界。令諸大衆。頓證法界。善財歷位。漸證法界。漸頓
<lb ed="X" n="0093b06"/><lb ed="R103" n="0015b06"/>該羅。本末融會。皆證法界。故受之以入法界品。此
<lb ed="X" n="0093b07"/><lb ed="R103" n="0015b07"/>上二品。晉經爲七八二會。唐經爲八九二會。始標
<lb ed="X" n="0093b08"/><lb ed="R103" n="0015b08"/>則前之六會。是寄三顯一也。終說則七八二會。正
<lb ed="X" n="0093b09"/><lb ed="R103" n="0015b09"/>顯一乘行法圓滿無盡敎海。唯證相應。無盡法門。
<lb ed="X" n="0093b10"/><lb ed="R103" n="0015b10"/>自此略畢。又復敎則因大。義則果大。敎證二大詮
<lb ed="X" n="0093b11"/><lb ed="R103" n="0015b11"/>旨圓融。俱一乘也。</p></cb:div><p xml:id="pX58p0093b1108" cb:place="inline">△六問答辨明六決定體。文復
<lb ed="X" n="0093b12"/><lb ed="R103" n="0015b12"/>分三。初約數不圓問。</p>
<lb ed="X" n="0093b13"/><lb ed="R103" n="0015b13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0093b1301">章曰。又十地以前四會中。六決定文。何故不依十數
<lb ed="X" n="0093b14"/><lb ed="R103" n="0015b14"/>而說。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0093b15"/><lb ed="R103" n="0015b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0093b1501">解曰。文中問意。以華嚴所說法義。一一須十。以顯
<lb ed="X" n="0093b16"/><lb ed="R103" n="0015b16"/>無盡。何故地體唯六決定。又於地前四會經中。或
<lb ed="X" n="0093b17"/><lb ed="R103" n="0015b17"/>五或三。六數不定耶。</p></cb:div><p xml:id="pX58p0093b1709" cb:place="inline">△二寄顯深義答。</p>
<lb ed="X" n="0093b18"/><lb ed="R103" n="0015b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0093b1801">章曰。答爲六決定是本分義深。體略難解。故寄三乘
<lb ed="X" n="0093b19"/><lb ed="R103" n="0016a01"/>之敎。却顯一乘玄趣。令其聞者。一往易解也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0093b20"/><lb ed="R103" n="0016a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0093b2001">解曰。此六決定。是十地體。通十地故。亦通十住<anchor xml:id="nkr_note_add_0093b2001" n="0093b2001"/><anchor xml:id="beg0093b2001" n="0093b2001"/>已<anchor xml:id="end0093b2001"/>
<lb ed="X" n="0093b21"/><lb ed="R103" n="0016a03"/>來。故經云。十住中有五決定。十行亦同。除大善。十
<lb ed="X" n="0093b22"/><lb ed="R103" n="0016a04"/>迴向有三決定。謂觀相及大善不怯弱。故至相六
<lb ed="X" n="0093b23"/><lb ed="R103" n="0016a05"/>決定章結曰。此之廢興。顯位高下增微。故通義可
<lb ed="X" n="0093b24"/><lb ed="R103" n="0016a06"/>知。此義通彼修生及本有。非彼三乘及小乘所知。
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0093c" n="0093c"/>
<lb ed="X" n="0093c01"/><lb ed="R103" n="0016a07"/>普賢性起在此位中。何以故。同是證故。至相又曰。
<lb ed="X" n="0093c02"/><lb ed="R103" n="0016a08"/>如地經說六決定義。是其地體。返不由十數。目之
<lb ed="X" n="0093c03"/><lb ed="R103" n="0016a09"/>十地不同。是其地相。翻用十數目之。以此驗求。知
<lb ed="X" n="0093c04"/><lb ed="R103" n="0016a10"/>佛慈悲。欲令易解。將不滿敎目體。以滿數敎目相。
<lb ed="X" n="0093c05"/><lb ed="R103" n="0016a11"/>是佛別意也。</p></cb:div><p xml:id="pX58p0093c0506" cb:place="inline">△三明經宗善巧。</p>
<lb ed="X" n="0093c06"/><lb ed="R103" n="0016a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0093c0601">章曰。經文善巧。<anchor xml:id="nkr_note_orig_0093001" n="0093001"/>交絡二義。顯宗分齊。極善妙也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0093c07"/><lb ed="R103" n="0016a13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0093c0701">解曰。通顯一經八會法門。寄三顯一。前後交絡。善
<lb ed="X" n="0093c08"/><lb ed="R103" n="0016a14"/>巧攝機。以明圓別一乘。玄妙宗極分齊也。交絡二
<lb ed="X" n="0093c09"/><lb ed="R103" n="0016a15"/>義者。一乘三乘。乘義交絡也。地體地相二義交絡
<lb ed="X" n="0093c10"/><lb ed="R103" n="0016a16"/>也。又淸涼曰。三宗趣者。先總後別。總有二義。一以
<lb ed="X" n="0093c11"/><lb ed="R103" n="0016a17"/>地智斷證。寄位修行爲宗。以顯圓融無礙行相爲
<lb ed="X" n="0093c12"/><lb ed="R103" n="0016a18"/>趣。二前二皆宗。爲成佛果爲趣。此明宗趣二義交
<lb ed="X" n="0093c13"/><lb ed="R103" n="0016b01"/>絡也。後別者。別於上總。略有十義。乃至第十曰。十
<lb ed="X" n="0093c14"/><lb ed="R103" n="0016b02"/>者撮要。謂六決定。宗辨此故。又曰。論其體性。多不
<lb ed="X" n="0093c15"/><lb ed="R103" n="0016b03"/>出前。爲成十故。小有加減。一卽離言體。二所證體。
<lb ed="X" n="0093c16"/><lb ed="R103" n="0016b04"/>乃至第十唯因體。取其別相。異果海故。收此十體。
<lb ed="X" n="0093c17"/><lb ed="R103" n="0016b05"/>不出三體。一總含體。二剋實體。謂智興證。三離言
<lb ed="X" n="0093c18"/><lb ed="R103" n="0016b06"/>體。配屬可知。上二卽因。下一爲果。因果非卽離。言
<lb ed="X" n="0093c19"/><lb ed="R103" n="0016b07"/>慮雙絕。以爲地體也。<anchor xml:id="nkr_note_add_0093c1901" n="0093c1901"/><anchor xml:id="beg0093c1901" n="0093c1901"/>已<anchor xml:id="end0093c1901"/>上三科。收歸第六問答辨
<lb ed="X" n="0093c20"/><lb ed="R103" n="0016b08"/>明六決定體。兼前五科。總收歸第五明一經八會
<lb ed="X" n="0093c21"/><lb ed="R103" n="0016b09"/>法門竟。</p></cb:div><p xml:id="pX58p0093c2104" cb:place="inline">△次當第六明三一緣起不同。文復分三。
<lb ed="X" n="0093c22"/><lb ed="R103" n="0016b10"/>初三乘分淨緣起。</p>
<lb ed="X" n="0093c23"/><lb ed="R103" n="0016b11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0093c2301">章曰。三乘緣起。緣聚卽有。緣散則離。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0093c24"/><lb ed="R103" n="0016b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0093c2401">解曰。緣起有二。一染二淨。染者。謂六道衆生。迷眞
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0094a" n="0094a"/>
<lb ed="X" n="0094a01"/><lb ed="R103" n="0016b13"/>執妄。內起妄心。外執妄境。心境二緣交妄起染。故
<lb ed="X" n="0094a02"/><lb ed="R103" n="0016b14"/>起信論云。無明熏眞如成諸染法等。淨者。謂小始
<lb ed="X" n="0094a03"/><lb ed="R103" n="0016b15"/>權漸之機。知染成過。從眞起淨。卽是三乘。一聲聞
<lb ed="X" n="0094a04"/><lb ed="R103" n="0016b16"/>乘。修五停心觀七方便等。二緣覺乘。覺乘無性。成
<lb ed="X" n="0094a05"/><lb ed="R103" n="0016b17"/>辟支佛等。以此二乘。唯除我執。未除法執等。故云
<lb ed="X" n="0094a06"/><lb ed="R103" n="0016b18"/>分淨。三菩薩乘。聞五性三乘之敎。信唯識理。不執
<lb ed="X" n="0094a07"/><lb ed="R103" n="0017a01"/>我法。雖發三心四願。乃是厭權有爲。忻求菩提。猶
<lb ed="X" n="0094a08"/><lb ed="R103" n="0017a02"/>墮取捨。雖修六度萬行。雖斷二障。雖證二空。乃是
<lb ed="X" n="0094a09"/><lb ed="R103" n="0017a03"/>二空所顯眞如。而非二空卽眞如故。義當權始分
<lb ed="X" n="0094a10"/><lb ed="R103" n="0017a04"/>淨也。若終頓二敎。雖則知眞實性。無別八識。猶拘
<lb ed="X" n="0094a11"/><lb ed="R103" n="0017a05"/>翻泯。亦先離過。後方成德。是故淨緣起時。權聚爲
<lb ed="X" n="0094a12"/><lb ed="R103" n="0017a06"/>有。淨緣散時。幻滅爲離。<anchor xml:id="nkr_note_orig_0094001" n="0094001"/>有聚散離。皆非稱性。緣起
<lb ed="X" n="0094a13"/><lb ed="R103" n="0017a07"/>之際。本來究竟。離於造修者。故曰分淨也。此上展
<lb ed="X" n="0094a14"/><lb ed="R103" n="0017a08"/>轉淺染分淨。顯前四敎。皆當分淨。皆屬三乘。以爲
<lb ed="X" n="0094a15"/><lb ed="R103" n="0017a09"/>所對。委如行願義記具明也。縱然終頓圓三合爲
<lb ed="X" n="0094a16"/><lb ed="R103" n="0017a10"/>一實。而終頓實權未足。故不辨圓融具德也。故賢
<lb ed="X" n="0094a17"/><lb ed="R103" n="0017a11"/>首曰。雖頓終始三權實之異。總爲一三乘敎。以皆
<lb ed="X" n="0094a18"/><lb ed="R103" n="0017a12"/>爲三人所得故<anchor xml:id="nkr_note_orig_0094002" n="0094002"/>等。乃至於十玄緣起門後。揀曰。是
<lb ed="X" n="0094a19"/><lb ed="R103" n="0017a13"/>故大聖善巧。於彼三乘位中。隨其機欲。方便少說。
<lb ed="X" n="0094a20"/><lb ed="R103" n="0017a14"/>由不窮法界源故。權現二身三身等佛。未顯諸佛
<lb ed="X" n="0094a21"/><lb ed="R103" n="0017a15"/>十身自境界故。故云淨分緣起也。</p></cb:div><p xml:id="pX58p0094a2114" cb:place="inline">△二一乘圓淨
<lb ed="X" n="0094a22"/><lb ed="R103" n="0017a16"/>緣起。</p>
<lb ed="X" n="0094a23"/><lb ed="R103" n="0017a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0094a2301">章曰。一乘緣起。緣聚不有。緣散未離。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0094a24"/><lb ed="R103" n="0017a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0094a2401">解曰。一乘法體。全性緣起。性周法界。緣起無邊。聚
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0094b" n="0094b"/>
<lb ed="X" n="0094b01"/><lb ed="R103" n="0017b01"/>成妙有。有德非常。故曰不有。散成眞空。空非斷滅。
<lb ed="X" n="0094b02"/><lb ed="R103" n="0017b02"/>故曰未離。譬如明鏡。照聚有不留。照散本非離。至
<lb ed="X" n="0094b03"/><lb ed="R103" n="0017b03"/>相曰。明一乘法界緣起之際。本<anchor xml:id="nkr_note_orig_0094003" n="0094003"/>末究竟。離於修造。
<lb ed="X" n="0094b04"/><lb ed="R103" n="0017b04"/>何以故。離相故。起在大解大行。離分別菩提心中
<lb ed="X" n="0094b05"/><lb ed="R103" n="0017b05"/>名爲起也。由是緣起性。故說爲起。起卽不起。不起
<lb ed="X" n="0094b06"/><lb ed="R103" n="0017b06"/>者是性起也。賢首曰。由是緣起。是法界家實德故。
<lb ed="X" n="0094b07"/><lb ed="R103" n="0017b07"/>普賢境界。具德自在無障礙故。華嚴云。菩薩善觀
<lb ed="X" n="0094b08"/><lb ed="R103" n="0017b08"/>緣起法。於一法中解衆多法。衆多法中解了一法。
<lb ed="X" n="0094b09"/><lb ed="R103" n="0017b09"/>是故當知。一中十。十中一。相容無礙。仍不相是。餘
<lb ed="X" n="0094b10"/><lb ed="R103" n="0017b10"/>門亦然。是故圓淨緣起。諸門法義。法法緣起。一一
<lb ed="X" n="0094b11"/><lb ed="R103" n="0017b11"/>無盡。包空有而絕相。入言像而無跡。廣如六七二
<lb ed="X" n="0094b12"/><lb ed="R103" n="0017b12"/>祖行願鈔具明。茲不繁錄也。</p></cb:div><p xml:id="pX58p0094b1212" cb:place="inline">△三結明綺互彰圓。</p>
<lb ed="X" n="0094b13"/><lb ed="R103" n="0017b13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0094b1301">章曰。此約所對不同。故成綺互明耳。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0094b14"/><lb ed="R103" n="0017b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0094b1401">解曰。前顯分淨爲對。不同圓淨緣起法門。重疊若
<lb ed="X" n="0094b15"/><lb ed="R103" n="0017b15"/>雲起於長空。萬行芬披。比華開於錦上。故賢首揀
<lb ed="X" n="0094b16"/><lb ed="R103" n="0017b16"/>曰。與彼三乘。全別不同。宜可廣依華嚴經。普眼境
<lb ed="X" n="0094b17"/><lb ed="R103" n="0017b17"/>界。準思之。<anchor xml:id="nkr_note_add_0094b1701" n="0094b1701"/><anchor xml:id="beg0094b1701" n="0094b1701"/>已<anchor xml:id="end0094b1701"/>上三科。收歸第六三一緣起不同竟。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0094b18"/><lb ed="R103" n="0017b18"/><p xml:id="pX58p0094b1801">△次當第七明同體因果依持。文復分二。初依體
<lb ed="X" n="0094b19"/><lb ed="R103" n="0018a01"/>平等。</p>
<lb ed="X" n="0094b20"/><lb ed="R103" n="0018a02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0094b2001">章曰。又如同體依持。以明因果。理性體融。在因爲因
<lb ed="X" n="0094b21"/><lb ed="R103" n="0018a03"/>在果爲果。其性平等。據緣以說。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0094b22"/><lb ed="R103" n="0018a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0094b2201">解曰。法界一理體。平等如虗空。爲聖爲凡。作依止
<lb ed="X" n="0094b23"/><lb ed="R103" n="0018a05"/>體。爲聖爲凡。作任持用。用及緣修趣證無爲。雖則
<lb ed="X" n="0094b24"/><lb ed="R103" n="0018a06"/>機差因果殊異。而一理性平等融和。故就緣起門
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0094c" n="0094c"/>
<lb ed="X" n="0094c01"/><lb ed="R103" n="0018a07"/>中。同體異體二門無盡也。故賢首曰。初門同體。卽
<lb ed="X" n="0094c02"/><lb ed="R103" n="0018a08"/>攝同異二門中。無盡無盡。列十無盡。窮其圓極。法
<lb ed="X" n="0094c03"/><lb ed="R103" n="0018a09"/>界無不攝耳。故曰。在因爲因。在果爲果。其性平等。
<lb ed="X" n="0094c04"/><lb ed="R103" n="0018a10"/>據緣以說也。</p></cb:div><p xml:id="pX58p0094c0406" cb:place="inline">△二據緣差別。</p>
<lb ed="X" n="0094c05"/><lb ed="R103" n="0018a11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0094c0501">章曰。在一乘則圓明具德。處三乘則一相孤門。在小
<lb ed="X" n="0094c06"/><lb ed="R103" n="0018a12"/>乘廢深論淺。居凡有則唯事空文。此卽理之妙趣也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0094c07"/><lb ed="R103" n="0018a13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0094c0701">解曰。至相十玄章曰。在一乘卽圓明具德。謂此一
<lb ed="X" n="0094c08"/><lb ed="R103" n="0018a14"/>乘。因該果海。果徹因源。圓淨緣起。具德無窮。賢首
<lb ed="X" n="0094c09"/><lb ed="R103" n="0018a15"/>曰。經云。初發心時便成正覺。具足慧身。不由他悟。
<lb ed="X" n="0094c10"/><lb ed="R103" n="0018a16"/>如是云云無量。廣如經文。乃至問曰。此等歎因中
<lb ed="X" n="0094c11"/><lb ed="R103" n="0018a17"/>德耳。豈可卽滿德果耶。答此一義。因果同體。成一
<lb ed="X" n="0094c12"/><lb ed="R103" n="0018a18"/>緣起。得此卽得彼。由彼此相卽故。若不得果者。因
<lb ed="X" n="0094c13"/><lb ed="R103" n="0018b01"/>卽不成因。何以故。不得果等非因也。乃至又曰。由
<lb ed="X" n="0094c14"/><lb ed="R103" n="0018b02"/>此因體依果成。故但因滿者。卽沒於果海中也。爲
<lb ed="X" n="0094c15"/><lb ed="R103" n="0018b03"/>是證境界。故不可說也。次曰。處三乘則一相孤門
<lb ed="X" n="0094c16"/><lb ed="R103" n="0018b04"/>者。賢首釋曰。三乘但隨機而<anchor xml:id="nkr_note_add_0094c1601" n="0094c1601"/><anchor xml:id="beg0094c1601" n="0094c1601"/>已<anchor xml:id="end0094c1601"/>。未顯諸佛十身自
<lb ed="X" n="0094c17"/><lb ed="R103" n="0018b05"/>境界故。非現佛身。又隨機少說。一相一寂一味理
<lb ed="X" n="0094c18"/><lb ed="R103" n="0018b06"/>等。非窮盡說也。何以故。三乘以此無窮。爲過失故
<lb ed="X" n="0094c19"/><lb ed="R103" n="0018b07"/>等。次曰。在小乘廢深論淺者。由此小乘。於甚深緣
<lb ed="X" n="0094c20"/><lb ed="R103" n="0018b08"/>起一心法中。依淺智事識。觀緣起行。於深智業識。
<lb ed="X" n="0094c21"/><lb ed="R103" n="0018b09"/>但得其名。未達其義。如小乘論說。但有六識。義分
<lb ed="X" n="0094c22"/><lb ed="R103" n="0018b10"/>心意識。又如增一經說。於阿賴耶識。但得其名。是
<lb ed="X" n="0094c23"/><lb ed="R103" n="0018b11"/>故至相緣起章曰。若據勝劣。緣起是勝觀。亦卽是
<lb ed="X" n="0094c24"/><lb ed="R103" n="0018b12"/>一乘。小乘之中。雖有名字。而不達其義。何以故。不
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0095a" n="0095a"/>
<lb ed="X" n="0095a01"/><lb ed="R103" n="0018b13"/>斷法我故。次曰。居凡有則唯事空文者。謂六凡類。
<lb ed="X" n="0095a02"/><lb ed="R103" n="0018b14"/>迷情昧智。緣起事行。十善五戒。縱得功成。報超欲
<lb ed="X" n="0095a03"/><lb ed="R103" n="0018b15"/>色。尙拘事禪。不通理觀。故曰唯事空文也。故至相
<lb ed="X" n="0095a04"/><lb ed="R103" n="0018b16"/>緣起章曰。緣起者。大聖攝生。欲令契理捨事。凡夫
<lb ed="X" n="0095a05"/><lb ed="R103" n="0018b17"/>見事。卽迷於理。聖人得理。卽於事也。<anchor xml:id="nkr_note_add_0095a0501" n="0095a0501"/><anchor xml:id="beg0095a0501" n="0095a0501"/>已<anchor xml:id="end0095a0501"/>上四句據
<lb ed="X" n="0095a06"/><lb ed="R103" n="0018b18"/>緣說異。從聖至凡深淺雖殊。其實顯理。事理融卽。
<lb ed="X" n="0095a07"/><lb ed="R103" n="0019a01"/>成大緣起。故就結曰。此卽理之妙趣也。故至相又
<lb ed="X" n="0095a08"/><lb ed="R103" n="0019a02"/>曰。今擧實理以會迷情。令諸有情知事卽無。卽事
<lb ed="X" n="0095a09"/><lb ed="R103" n="0019a03"/>會理。故興此敎也。<anchor xml:id="nkr_note_add_0095a0901" n="0095a0901"/><anchor xml:id="beg0095a0901" n="0095a0901"/>已<anchor xml:id="end0095a0901"/>上二科。収歸第七明同體因
<lb ed="X" n="0095a10"/><lb ed="R103" n="0019a04"/>果依持。兼前共七科。總歸初序。說由致分。</p></cb:div><p xml:id="pX58p0095a1017" cb:place="inline">△今當
<lb ed="X" n="0095a11"/><lb ed="R103" n="0019a05"/>第二正說同別。分文有十。初同別法智。利機無盡。
<lb ed="X" n="0095a12"/><lb ed="R103" n="0019a06"/>文復分二。初一乘別法因果無盡。</p>
<lb ed="X" n="0095a13"/><lb ed="R103" n="0019a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0095a1301">章曰。又一乘之法。對機以明別。非謂自相而可別。隨
<lb ed="X" n="0095a14"/><lb ed="R103" n="0019a08"/>機論別<anchor xml:id="nkr_note_orig_0095001" n="0095001"/>相。別別具十。所以說十者。欲顯無量故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0095a15"/><lb ed="R103" n="0019a09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0095a1501">解曰。一乘別法。明敎義因果理事德用等十法義
<lb ed="X" n="0095a16"/><lb ed="R103" n="0019a10"/>門。一一逈別。爲法界大緣起際。攝法無餘也。若約
<lb ed="X" n="0095a17"/><lb ed="R103" n="0019a11"/>果證究竟。不論對機。以果海離言故。不可說其相
<lb ed="X" n="0095a18"/><lb ed="R103" n="0019a12"/>狀之別。故曰非謂自相而可別也。今明普賢境界。
<lb ed="X" n="0095a19"/><lb ed="R103" n="0019a13"/>以普因普法。普利普機。機法俱普。別別具十。十十
<lb ed="X" n="0095a20"/><lb ed="R103" n="0019a14"/>無盡。以顯無量也。故賢首曰。法界緣起。乃<anchor xml:id="nkr_note_orig_0095002" n="0095002"/>至在無
<lb ed="X" n="0095a21"/><lb ed="R103" n="0019a15"/>窮。今以要門略攝爲二。一者明究竟果證義。卽十
<lb ed="X" n="0095a22"/><lb ed="R103" n="0019a16"/>佛自境界也。二者隨緣約因辨敎義。卽普賢境界
<lb ed="X" n="0095a23"/><lb ed="R103" n="0019a17"/>也。初義者。圓融自在。一卽一切。一切卽一。不可說
<lb ed="X" n="0095a24"/><lb ed="R103" n="0019a18"/>其相狀耳。乃至曰。不論因陀羅及微細等。故地論
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0095b" n="0095b"/>
<lb ed="X" n="0095b01"/><lb ed="R103" n="0019b01"/>云。因分可說。果分不可說者。卽其事也。是故今文
<lb ed="X" n="0095b02"/><lb ed="R103" n="0019b02"/>約因對機。以顯一乘別法。聖凡等有。具足一體。本
<lb ed="X" n="0095b03"/><lb ed="R103" n="0019b03"/>無限量。故曰。欲顯無量。故以主伴圓融。一一無量
<lb ed="X" n="0095b04"/><lb ed="R103" n="0019b04"/>也。會師解曰。卓絕獨立名別者。失在自相。公違祖
<lb ed="X" n="0095b05"/><lb ed="R103" n="0019b05"/>釋具。評卷後。</p></cb:div><p xml:id="pX58p0095b0506" cb:place="inline">△二一乘同法智會無盡。</p>
<lb ed="X" n="0095b06"/><lb ed="R103" n="0019b06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0095b0601">章曰。又一乘同法。對智以彰同。若引機以會同。則<anchor xml:id="nkr_note_orig_0095003" n="0095003"/>同
<lb ed="X" n="0095b07"/><lb ed="R103" n="0019b07"/>同具十。卽窮無盡也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0095b08"/><lb ed="R103" n="0019b08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0095b0801">解曰。一乘圓融同法。緣起德用。有其二門。初異體
<lb ed="X" n="0095b09"/><lb ed="R103" n="0019b09"/>門。二同體門。且初異體門有二。初約空有相卽。自
<lb ed="X" n="0095b10"/><lb ed="R103" n="0019b10"/>他二義。望體說同。初由一乘自有體時。他無量乘
<lb ed="X" n="0095b11"/><lb ed="R103" n="0019b11"/>必是無故。故自卽他。何以故。由自無用他作故。故
<lb ed="X" n="0095b12"/><lb ed="R103" n="0019b12"/>祖曰。以二有二空。各不俱故。無彼不相卽。有無無
<lb ed="X" n="0095b13"/><lb ed="R103" n="0019b13"/>有無二故。是故一乘同法。同無量乘。常相卽故。故
<lb ed="X" n="0095b14"/><lb ed="R103" n="0019b14"/>祖曰。若不爾者。緣起不成。有自性過等也。次二力
<lb ed="X" n="0095b15"/><lb ed="R103" n="0019b15"/>無力自他二義。望用說同。由一乘自有全力故。所
<lb ed="X" n="0095b16"/><lb ed="R103" n="0019b16"/>以能攝他無量乘。他諸多乘全無力故。所以能入
<lb ed="X" n="0095b17"/><lb ed="R103" n="0019b17"/>自也。其他有力自無力義。反上可知。故賢首曰。以
<lb ed="X" n="0095b18"/><lb ed="R103" n="0019b18"/>用攝體。更無別體故。唯是相入。以體攝用。無別用
<lb ed="X" n="0095b19"/><lb ed="R103" n="0020a01"/>故。唯是相卽。乃至問曰。上一多義門。爲一時俱同
<lb ed="X" n="0095b20"/><lb ed="R103" n="0020a02"/>耶。爲前後不同耶。答卽同卽前後。何以故。由此法
<lb ed="X" n="0095b21"/><lb ed="R103" n="0020a03"/>性緣起具足。逆順同體。不違德用。自在無障礙也。
<lb ed="X" n="0095b22"/><lb ed="R103" n="0020a04"/>是故第二同體門。一中多。多中一。一卽多。多卽一。
<lb ed="X" n="0095b23"/><lb ed="R103" n="0020a05"/>與前異體二門。窮極圓同。無不攝盡。故賢首曰。同
<lb ed="X" n="0095b24"/><lb ed="R103" n="0020a06"/>體卽攝同異二門中。無盡無盡。窮其圓極法界。無
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0095c" n="0095c"/>
<lb ed="X" n="0095c01"/><lb ed="R103" n="0020a07"/>不攝盡耳。祖又問曰。此與前異體何別。答前異體
<lb ed="X" n="0095c02"/><lb ed="R103" n="0020a08"/>者。初一望後九。異門相入。今此同體。一中自具十
<lb ed="X" n="0095c03"/><lb ed="R103" n="0020a09"/>非望前後異門說也。卽義亦準思之。是知以無障
<lb ed="X" n="0095c04"/><lb ed="R103" n="0020a10"/>礙智。卽如理智。如量智。乃至三智四智皆無障礙。
<lb ed="X" n="0095c05"/><lb ed="R103" n="0020a11"/>以成重重無盡也。謂智無礙故。一智則一切智。境
<lb ed="X" n="0095c06"/><lb ed="R103" n="0020a12"/>無礙故。一境卽一切境。境智各有一多無礙。相對
<lb ed="X" n="0095c07"/><lb ed="R103" n="0020a13"/>論之。故賢首曰。若廢智。卽不論緣起。由約智故說
<lb ed="X" n="0095c08"/><lb ed="R103" n="0020a14"/>舊來如此。何以故。不成卽<anchor xml:id="nkr_note_add_0095c0801" n="0095c0801"/><anchor xml:id="beg0095c0801" n="0095c0801"/>已<anchor xml:id="end0095c0801"/>。成卽離始終故。智興
<lb ed="X" n="0095c09"/><lb ed="R103" n="0020a15"/>法舊來成故。問爲由智耶。法如是耶。答爲由智也。
<lb ed="X" n="0095c10"/><lb ed="R103" n="0020a16"/>爲法如此也。何以故。同時具足故。故曰對根以彰
<lb ed="X" n="0095c11"/><lb ed="R103" n="0020a17"/>同也。以無障礙法界境。對無障礙智。彰顯大緣起
<lb ed="X" n="0095c12"/><lb ed="R103" n="0020a18"/>不思議圓通同也。若約引機。體德圓別會同無盡
<lb ed="X" n="0095c13"/><lb ed="R103" n="0020b01"/>者。故曰同同具十無盡也。是故一乘同法。普攝聖
<lb ed="X" n="0095c14"/><lb ed="R103" n="0020b02"/>凡智迴向故。會融無二。同一法界。故賢首遵承特
<lb ed="X" n="0095c15"/><lb ed="R103" n="0020b03"/>述敎章曰。二同敎者。初分諸乘。後融本末中曰。此
<lb ed="X" n="0095c16"/><lb ed="R103" n="0020b04"/>同敎說諸乘。會融無二。同一法界。乃至曰。一乘卽
<lb ed="X" n="0095c17"/><lb ed="R103" n="0020b05"/>三。雖具隱顯。竟恒無盡。明知立同總名。是顯華嚴
<lb ed="X" n="0095c18"/><lb ed="R103" n="0020b06"/>一乘。直明法界。理徧通故。全體無二。不同法華橫
<lb ed="X" n="0095c19"/><lb ed="R103" n="0020b07"/>依方便。破異顯一也。會師立法華會三歸一。同爲
<lb ed="X" n="0095c20"/><lb ed="R103" n="0020b08"/>總收諸同者。錯。具卷後評矣。<anchor xml:id="nkr_note_add_0095c2001" n="0095c2001"/><anchor xml:id="beg0095c2001" n="0095c2001"/>已<anchor xml:id="end0095c2001"/>上二科。収歸第一
<lb ed="X" n="0095c21"/><lb ed="R103" n="0020b09"/>明同別法智利機無盡竟。</p></cb:div><p xml:id="pX58p0095c2111" cb:place="inline">△第二明同別證道。覈
<lb ed="X" n="0095c22"/><lb ed="R103" n="0020b10"/>論相殊。文復分四。初小乘必眞論道有諍。</p>
<lb ed="X" n="0095c23"/><lb ed="R103" n="0020b11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0095c2301">章曰。又小乘未窮論道。故有諍論。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0095c24"/><lb ed="R103" n="0020b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0095c2401">解曰。前□華嚴究竟一乘。同別法本。是諸佛衆生
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0096a" n="0096a"/>
<lb ed="X" n="0096a01"/><lb ed="R103" n="0020b13"/>平等具有。□□□□□□□□□然以機差敎別。
<lb ed="X" n="0096a02"/><lb ed="R103" n="0020b14"/>道有大者焉。小者焉。□□□□□□實理方便成
<lb ed="X" n="0096a03"/><lb ed="R103" n="0020b15"/>信。末能窮究一眞大道。競自分宗。□□□□□□
<lb ed="X" n="0096a04"/><lb ed="R103" n="0020b16"/>論也。故至相曰。若小乘中。但有□□。爲小乘宗。不
<lb ed="X" n="0096a05"/><lb ed="R103" n="0020b17"/>得法空故。不盡法源故。敎不滿故。故多諍論。</p></cb:div><p xml:id="pX58p0096a0518" cb:place="inline">△二
<lb ed="X" n="0096a06"/><lb ed="R103" n="0020b18"/>三乘及□□□□□□。</p>
<lb ed="X" n="0096a07"/><lb ed="R103" n="0021a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0096a0701">章曰。三乘及同敎。窮其論道。故有定論。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0096a08"/><lb ed="R103" n="0021a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0096a0801">解曰。□□□□□□□□□□□□□以頓詮眞
<lb ed="X" n="0096a09"/><lb ed="R103" n="0021a03"/>實。唯得眞如門中能所俱泯。論道決定。泯離言詮。
<lb ed="X" n="0096a10"/><lb ed="R103" n="0021a04"/>故賢首曰。頓敎中三。始終俱離也。其次終敎亦詮
<lb ed="X" n="0096a11"/><lb ed="R103" n="0021a05"/>眞實。唯得眞如門中能所俱存。論道決定。由窮法
<lb ed="X" n="0096a12"/><lb ed="R103" n="0021a06"/>理。不假言論。故賢首曰。終敎中三。始終俱同。同歸
<lb ed="X" n="0096a13"/><lb ed="R103" n="0021a07"/>佛乘也。其次始敎。初入大乘。未盡法理。論道決定。
<lb ed="X" n="0096a14"/><lb ed="R103" n="0021a08"/>則須言論。是名權三。故賢首曰。始敎中三。始終俱
<lb ed="X" n="0096a15"/><lb ed="R103" n="0021a09"/>別。以有入寂故。<anchor xml:id="nkr_note_add_0096a1501" n="0096a1501"/><anchor xml:id="beg0096a1501" n="0096a1501"/>已<anchor xml:id="end0096a1501"/>上三敎論道。唯除頓敎。泯故不
<lb ed="X" n="0096a16"/><lb ed="R103" n="0021a10"/>說。其終始二敎論道。故至相曰。若至初敎。則須言
<lb ed="X" n="0096a17"/><lb ed="R103" n="0021a11"/>論爲正。初敎中不盡法理。以言尅申故。又曰。若初
<lb ed="X" n="0096a18"/><lb ed="R103" n="0021a12"/>敎中。則有論興不論。俱名爲論。何以故。二義取<anchor xml:id="nkr_note_orig_0096001" n="0096001"/>要
<lb ed="X" n="0096a19"/><lb ed="R103" n="0021a13"/><anchor xml:id="nkr_note_orig_0096002" n="0096002"/>顯佛法故。若至終敎。不論爲正。由窮法理。不假言
<lb ed="X" n="0096a20"/><lb ed="R103" n="0021a14"/>申故。又曰。若至終敎。則以不論爲論。何以故。息相
<lb ed="X" n="0096a21"/><lb ed="R103" n="0021a15"/>歸眞。成證顯義。餘不順理。故以不論名論也。具明
<lb ed="X" n="0096a22"/><lb ed="R103" n="0021a16"/>大小乘。唯論道方便。則其分齊。如對法論之後論
<lb ed="X" n="0096a23"/><lb ed="R103" n="0021a17"/>道決擇處說。亦如攝論定學後分中說。統上小三。
<lb ed="X" n="0096a24"/><lb ed="R103" n="0021a18"/>並爲同敎小乘同敎三乘。故曰及同敎。窮其論道。
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0096b" n="0096b"/>
<lb ed="X" n="0096b01"/><lb ed="R103" n="0021b01"/>故有定論也。</p></cb:div><p xml:id="pX58p0096b0106" cb:place="inline">△三一乘大道圓極絕論。</p>
<lb ed="X" n="0096b02"/><lb ed="R103" n="0021b02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0096b0201">章曰。別敎一乘。絕其論道。故無論義經。法門具滿。無
<lb ed="X" n="0096b03"/><lb ed="R103" n="0021b03"/>喩可<anchor xml:id="nkr_note_orig_0096003" n="0096003"/>況。故無譬喩經。法門圓備。不可由致而說。故無
<lb ed="X" n="0096b04"/><lb ed="R103" n="0021b04"/>因緣經。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0096b05"/><lb ed="R103" n="0021b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0096b0501">解曰。華嚴別敎大道一乘。具足十二分敎。一一玄
<lb ed="X" n="0096b06"/><lb ed="R103" n="0021b06"/>通。法法顯道。何故今文絕其論道。故無論義等三
<lb ed="X" n="0096b07"/><lb ed="R103" n="0021b07"/>分耶。答至相曰。若約乘論有二義。一通相說。一乘
<lb ed="X" n="0096b08"/><lb ed="R103" n="0021b08"/>三乘小乘。皆有十二部。二若分別說者。一乘有一
<lb ed="X" n="0096b09"/><lb ed="R103" n="0021b09"/>部。謂方廣部有九部。謂無因緣譬喩及論義。如金
<lb ed="X" n="0096b10"/><lb ed="R103" n="0021b10"/>剛身品說。故淸涼曰。而涅槃說大。但有九部者。依
<lb ed="X" n="0096b11"/><lb ed="R103" n="0021b11"/>三部中之小相故。謂因緣中。取因事制戒。於譬喩
<lb ed="X" n="0096b12"/><lb ed="R103" n="0021b12"/>中。依爲誘引。於論義中。約非了義。今文從分別義
<lb ed="X" n="0096b13"/><lb ed="R103" n="0021b13"/>說。故初以一乘了義。絕其小始論義。非了義故。故
<lb ed="X" n="0096b14"/><lb ed="R103" n="0021b14"/>無論義分也。二以一乘別法。圓滿具足。無可喩況。
<lb ed="X" n="0096b15"/><lb ed="R103" n="0021b15"/>絕其分敎中。誘引淺機。就彼取類。令生信故。故無
<lb ed="X" n="0096b16"/><lb ed="R103" n="0021b16"/>譬喩分也。三以一乘法本。本來圓備。不可以因由
<lb ed="X" n="0096b17"/><lb ed="R103" n="0021b17"/>所致。絕其因事制戒。故無因緣分也。若約通相說
<lb ed="X" n="0096b18"/><lb ed="R103" n="0021b18"/>者。具如淸涼釋十藏品。疏曰。此經之中具足十二。
<lb ed="X" n="0096b19"/><lb ed="R103" n="0022a01"/>一因請方說。爲重法故。如三家五請等。二因事方
<lb ed="X" n="0096b20"/><lb ed="R103" n="0022a02"/>說。知本來如。觀善財等。又曰。一爲深智說相似法。
<lb ed="X" n="0096b21"/><lb ed="R103" n="0022a03"/>令解眞故。如法華云。諸有智者。以譬喩得解。如出
<lb ed="X" n="0096b22"/><lb ed="R103" n="0022a04"/>現品一一喩明等。又曰。一以義深故。二義不了故。
<lb ed="X" n="0096b23"/><lb ed="R103" n="0022a05"/>並須循環妍覈或佛自說。或菩薩相論。如問明品
<lb ed="X" n="0096b24"/><lb ed="R103" n="0022a06"/>等。故疏後結曰。此經之中具足十二。<anchor xml:id="nkr_note_add_0096b2401" n="0096b2401"/><anchor xml:id="beg0096b2401" n="0096b2401"/>已<anchor xml:id="end0096b2401"/>如上引。十
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0096c" n="0096c"/>
<lb ed="X" n="0096c01"/><lb ed="R103" n="0022a07"/>二分敎。義<anchor xml:id="nkr_note_add_0096c0101" n="0096c0101"/><anchor xml:id="beg0096c0101" n="0096c0101"/>已<anchor xml:id="end0096c0101"/>略周。然此十二分敎。舊名十二部經。
<lb ed="X" n="0096c02"/><lb ed="R103" n="0022a08"/>恐濫部帙。改名分敎也。</p></cb:div><p xml:id="pX58p0096c0210" cb:place="inline">△四結顯敎網曲巧被機。</p>
<lb ed="X" n="0096c03"/><lb ed="R103" n="0022a09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0096c0301">章曰。此則佛法善施敎網。極巧然矣。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0096c04"/><lb ed="R103" n="0022a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0096c0401">解曰。文意俱易。但依科文。<anchor xml:id="nkr_note_add_0096c0401" n="0096c0401"/><anchor xml:id="beg0096c0401" n="0096c0401"/>已<anchor xml:id="end0096c0401"/>上四科。収歸第二明
<lb ed="X" n="0096c05"/><lb ed="R103" n="0022a11"/>同別論道妍覈相殊竟。</p></cb:div><p xml:id="pX58p0096c0510" cb:place="inline">△第三明同別通觀滅惑
<lb ed="X" n="0096c06"/><lb ed="R103" n="0022a12"/>證理。文三。初同敎通觀。據佛性說。</p>
<lb ed="X" n="0096c07"/><lb ed="R103" n="0022a13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0096c0701">章曰。又佛性論。明其通觀。通觀滅諸惑。通證諸理。通
<lb ed="X" n="0096c08"/><lb ed="R103" n="0022a14"/>成諸行。通尅諸果。此約一乘同敎言。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0096c09"/><lb ed="R103" n="0022a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0096c0901">解曰。通觀者。通一乘三乘等敎。以一無分別智定。
<lb ed="X" n="0096c10"/><lb ed="R103" n="0022a16"/>爲能觀也。故淸涼曰。觀無相法。了知平等。離念契
<lb ed="X" n="0096c11"/><lb ed="R103" n="0022a17"/>玄卽無分別也。通觀諸敎之下乘機。觀智伏惑滅
<lb ed="X" n="0096c12"/><lb ed="R103" n="0022a18"/>惑之異。通觀諸敎所詮。生空所顯理。二空所顯理。
<lb ed="X" n="0096c13"/><lb ed="R103" n="0022b01"/>無性眞如理等也。通觀諸位。別行通行八萬四千
<lb ed="X" n="0096c14"/><lb ed="R103" n="0022b02"/>事理逆順等行也。通觀諸乘。觀成之相。望前尋思。
<lb ed="X" n="0096c15"/><lb ed="R103" n="0022b03"/>卽爲觀益。望後尅證。卽爲得果。諸敎諸乘。淺深不
<lb ed="X" n="0096c16"/><lb ed="R103" n="0022b04"/>同。故曰諸果。此上諸義。並如佛性論明。然此通觀
<lb ed="X" n="0096c17"/><lb ed="R103" n="0022b05"/>離言說相。不可說其體相。言義不同。<anchor xml:id="nkr_note_add_0096c1701" n="0096c1701"/><anchor xml:id="beg0096c1701" n="0096c1701"/>但<anchor xml:id="end0096c1701"/>是一行三
<lb ed="X" n="0096c18"/><lb ed="R103" n="0022b06"/>昧。據其所尅。亦得頓旨。若據方便。通三通一。若以
<lb ed="X" n="0096c19"/><lb ed="R103" n="0022b07"/>智迴向。知是一乘方便。亦入一乘。約一乘同敎言
<lb ed="X" n="0096c20"/><lb ed="R103" n="0022b08"/>也。故至相通觀。章曰。通伏諸惑。通滅惑種。通修諸
<lb ed="X" n="0096c21"/><lb ed="R103" n="0022b09"/>行。通觀諸理。故名通觀。則是一無分別智定也。此
<lb ed="X" n="0096c22"/><lb ed="R103" n="0022b10"/>觀據成。離言說相。不可說其體相。言義不同。但是
<lb ed="X" n="0096c23"/><lb ed="R103" n="0022b11"/>一行三昧。據其所尅。亦得則與頓敎義。若據方便。
<lb ed="X" n="0096c24"/><lb ed="R103" n="0022b12"/>則順尋思。及以如實唯識意言等。此順三乘。若爲
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0097a" n="0097a"/>
<lb ed="X" n="0097a01"/><lb ed="R103" n="0022b13"/>一乘所目。則屬一乘。若迴向一乘。知是一乘方便。
<lb ed="X" n="0097a02"/><lb ed="R103" n="0022b14"/>亦入一乘。此義則約同敎一乘也。</p></cb:div><p xml:id="pX58p0097a0214" cb:place="inline">△二別敎通觀。
<lb ed="X" n="0097a03"/><lb ed="R103" n="0022b15"/>依華嚴說。</p>
<lb ed="X" n="0097a04"/><lb ed="R103" n="0022b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0097a0401">章曰。若一乘別敎說。卽<anchor xml:id="nkr_note_orig_0097001" n="0097001"/>通通具十窮其法界也。餘並
<lb ed="X" n="0097a05"/><lb ed="R103" n="0022b17"/>準之。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0097a06"/><lb ed="R103" n="0022b18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0097a0601">解曰。別敎一乘通觀者。依華嚴經。初觀菩薩依十
<lb ed="X" n="0097a07"/><lb ed="R103" n="0023a01"/>種法。謂身口意三業。佛法僧戒。依此十法。乃通三
<lb ed="X" n="0097a08"/><lb ed="R103" n="0023a02"/>乘一乘修也。體略有三。初戒。次四無量。三慧也。此
<lb ed="X" n="0097a09"/><lb ed="R103" n="0023a03"/>三體中。各具二義。初戒二義者。一隨相義。二離相
<lb ed="X" n="0097a10"/><lb ed="R103" n="0023a04"/>義。次四無量二義者。一有緣義。二緣無緣義。三慧。
<lb ed="X" n="0097a11"/><lb ed="R103" n="0023a05"/>二義者。一有分別義二無分別義。淸涼釋曰。上三
<lb ed="X" n="0097a12"/><lb ed="R103" n="0023a06"/>中二義。各初義通凡小。後義唯大乘。此二不二爲
<lb ed="X" n="0097a13"/><lb ed="R103" n="0023a07"/>實敎梵行。若一行具一切佛法。方是華嚴。之梵行
<lb ed="X" n="0097a14"/><lb ed="R103" n="0023a08"/>也。令謂凡小唯大。是通三乘也。此二不二。是通同
<lb ed="X" n="0097a15"/><lb ed="R103" n="0023a09"/>敎。若一行具一切佛法等。正顯十通無盡。窮其法
<lb ed="X" n="0097a16"/><lb ed="R103" n="0023a10"/>界。是則敎一乘通觀也。又至相問曰。空觀云何。答
<lb ed="X" n="0097a17"/><lb ed="R103" n="0023a11"/>依華嚴經。初觀菩薩依十種法。乃至末後結曰。並
<lb ed="X" n="0097a18"/><lb ed="R103" n="0023a12"/>成觀境。但深淺異也。若窮空方便。一乘究竟。</p></cb:div><p xml:id="pX58p0097a1818" cb:place="inline">△三
<lb ed="X" n="0097a19"/><lb ed="R103" n="0023a13"/>引論攝通。觸事成眞。</p>
<lb ed="X" n="0097a20"/><lb ed="R103" n="0023a14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0097a2001">章曰。又梁攝論云。生死卽涅槃。無二無此彼故者。欲
<lb ed="X" n="0097a21"/><lb ed="R103" n="0023a15"/>明卽事備眞矣。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0097a22"/><lb ed="R103" n="0023a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0097a2201">解曰。生死是妄染事。涅槃是眞淨理。若證通觀者。
<lb ed="X" n="0097a23"/><lb ed="R103" n="0023a17"/>決無事理二境之礙。決無染淨眞妄。此彼之拘。是
<lb ed="X" n="0097a24"/><lb ed="R103" n="0023a18"/>故經云。一切無礙人。一道出生死。故曰卽事備眞
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0097b" n="0097b"/>
<lb ed="X" n="0097b01"/><lb ed="R103" n="0023b01"/>矣。<anchor xml:id="nkr_note_add_0097b0101" n="0097b0101"/><anchor xml:id="beg0097b0101" n="0097b0101"/>已<anchor xml:id="end0097b0101"/>上三科。収歸第三明同別通觀滅惑證理竟。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0097b02"/><lb ed="R103" n="0023b02"/><p xml:id="pX58p0097b0201">△第四明同別行位。融不融殊。文三。初同敎三乘
<lb ed="X" n="0097b03"/><lb ed="R103" n="0023b03"/>行位差別。文復有二。初信解次第。</p>
<lb ed="X" n="0097b04"/><lb ed="R103" n="0023b04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0097b0401">章曰。又諸三乘經論所明位地。及差別次第法相門
<lb ed="X" n="0097b05"/><lb ed="R103" n="0023b05"/>等。並約信解門中。作如是說。故大論云。隨一方化儀
<lb ed="X" n="0097b06"/><lb ed="R103" n="0023b06"/>也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0097b07"/><lb ed="R103" n="0023b07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0097b0701">解曰。三乘位地。阿含施設化儀前後。信解爲發趣
<lb ed="X" n="0097b08"/><lb ed="R103" n="0023b08"/>之端。行向乃運修之始。聖地佛果爲證性之終。行
<lb ed="X" n="0097b09"/><lb ed="R103" n="0023b09"/>布淺深。法規次第。儀軌當然。故大智論。揀非一乘
<lb ed="X" n="0097b10"/><lb ed="R103" n="0023b10"/>行位。行布圓融。互徧法界。以彼三乘行位。隨機成
<lb ed="X" n="0097b11"/><lb ed="R103" n="0023b11"/>局。一方施設也。故賢首曰。以三乘行位。是約信解。
<lb ed="X" n="0097b12"/><lb ed="R103" n="0023b12"/>阿含門中。作如是說也。</p></cb:div><p xml:id="pX58p0097b1210" cb:place="inline">△二□□月□。</p>
<lb ed="X" n="0097b13"/><lb ed="R103" n="0023b13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0097b1301">章曰。若據行法。則不如是。行解亦入解門。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0097b14"/><lb ed="R103" n="0023b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0097b1401">解曰。有解無行。其解必虗。有行無解。其行必孤。行
<lb ed="X" n="0097b15"/><lb ed="R103" n="0023b15"/>解相資。行入正解也。故帝心曰。若不洞明前解。無
<lb ed="X" n="0097b16"/><lb ed="R103" n="0023b16"/>以躡成此行。淸涼曰。及顯相資。目足更資也。若不
<lb ed="X" n="0097b17"/><lb ed="R103" n="0023b17"/>解此行法。絕於前解。無以成其正解。淸涼釋曰。絕
<lb ed="X" n="0097b18"/><lb ed="R103" n="0023b18"/>解成解。圭峯曰。絕解爲解。是知前顯儀軌。正分行
<lb ed="X" n="0097b19"/><lb ed="R103" n="0024a01"/>布解行。今明行法。圓融行解相<anchor xml:id="nkr_note_orig_0097002" n="0097002"/>順也。<anchor xml:id="nkr_note_add_0097b1901" n="0097b1901"/><anchor xml:id="beg0097b1901" n="0097b1901"/>已<anchor xml:id="end0097b1901"/>上二科。収
<lb ed="X" n="0097b20"/><lb ed="R103" n="0024a02"/>歸於同敎三乘行位差別。</p></cb:div><p xml:id="pX58p0097b2011" cb:place="inline">△二別敎一乘行位等
<lb ed="X" n="0097b21"/><lb ed="R103" n="0024a03"/>齊。</p>
<lb ed="X" n="0097b22"/><lb ed="R103" n="0024a04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0097b2201">章曰。又別敎一乘佛。及普賢願行等法。始終皆齊。無
<lb ed="X" n="0097b23"/><lb ed="R103" n="0024a05"/>有前後。仍於諸法義。隨擧爲首。餘卽爲伴。宜可<anchor xml:id="nkr_note_orig_0097003" n="0097003"/>思之。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0097b24"/><lb ed="R103" n="0024a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0097b2401">解曰。佛及普賢。卽因門果門。攝法無盡。始則約相。
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0097c" n="0097c"/>
<lb ed="X" n="0097c01"/><lb ed="R103" n="0024a07"/>就門。安立信住行向地等。分布前後。寄同三乘。引
<lb ed="X" n="0097c02"/><lb ed="R103" n="0024a08"/>彼方便。是同敎也。終則約體就法。信等地位。卽無
<lb ed="X" n="0097c03"/><lb ed="R103" n="0024a09"/>前後。始終皆齊。相入圓融。隨擧一位。卽一切位具
<lb ed="X" n="0097c04"/><lb ed="R103" n="0024a10"/>足主伴是別敎也。故賢首曰。以此經中。安立諸位。
<lb ed="X" n="0097c05"/><lb ed="R103" n="0024a11"/>有二善巧。一約相就門。分位前後。寄同三乘。引彼
<lb ed="X" n="0097c06"/><lb ed="R103" n="0024a12"/>方便。是同敎也二。約體就法。前後相入。圓融自在。
<lb ed="X" n="0097c07"/><lb ed="R103" n="0024a13"/>異彼三乘。是別敎也。但以不移門。而恒相卽。不壞
<lb ed="X" n="0097c08"/><lb ed="R103" n="0024a14"/>相卽而恒前後。是故二義融通不相違也。</p></cb:div><p xml:id="pX58p0097c0817" cb:place="inline">△三就
<lb ed="X" n="0097c09"/><lb ed="R103" n="0024a15"/>方便同開總別知。</p>
<lb ed="X" n="0097c10"/><lb ed="R103" n="0024a16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0097c1001">章曰。若隨機欲。或有總知。謂大學者。或有別知謂小
<lb ed="X" n="0097c11"/><lb ed="R103" n="0024a17"/>乘學者。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0097c12"/><lb ed="R103" n="0024a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0097c1201">解曰。就前同敎三乘中。隨機欲性。開出大乘學人
<lb ed="X" n="0097c13"/><lb ed="R103" n="0024b01"/>爲總知。小乘學人爲別知。良以大乘學人。具廣大
<lb ed="X" n="0097c14"/><lb ed="R103" n="0024b02"/>心故。總知三賢十聖佛果位地漸次法門。全斷煩
<lb ed="X" n="0097c15"/><lb ed="R103" n="0024b03"/>惱所知惑障。開顯理性。總知染淨等法。故名大學
<lb ed="X" n="0097c16"/><lb ed="R103" n="0024b04"/>也。其小乘學人。闕廣大心故。故名別知。別知<g ref="#CB01094">㬉</g>頂
<lb ed="X" n="0097c17"/><lb ed="R103" n="0024b05"/>忍世第一。小乘十地。十二位行位等相。不廣顯故。
<lb ed="X" n="0097c18"/><lb ed="R103" n="0024b06"/>洎至斷惑。愚法小乘中十使。不通迷四諦。故名別
<lb ed="X" n="0097c19"/><lb ed="R103" n="0024b07"/>知也。故賢首曰。今此就實中。愚法二乘。無廣大心。
<lb ed="X" n="0097c20"/><lb ed="R103" n="0024b08"/>故不究竟斷煩惱障。又亦可前約三乘中聲聞。此
<lb ed="X" n="0097c21"/><lb ed="R103" n="0024b09"/>中約愚法。故不同也。<anchor xml:id="nkr_note_add_0097c2101" n="0097c2101"/><anchor xml:id="beg0097c2101" n="0097c2101"/>已<anchor xml:id="end0097c2101"/>上三科。收歸第四明同別
<lb ed="X" n="0097c22"/><lb ed="R103" n="0024b10"/>行位融不融殊竟。</p></cb:div><p xml:id="pX58p0097c2208" cb:place="inline">△第五明同別依定二智起殊。
<lb ed="X" n="0097c23"/><lb ed="R103" n="0024b11"/>文二。初一乘同別。依海印定起。</p>
<lb ed="X" n="0097c24"/><lb ed="R103" n="0024b12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0097c2401">章曰。一乘同別敎義。依海印定起。普眼所知。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0098a" n="0098a"/>
<lb ed="X" n="0098a01"/><lb ed="R103" n="0024b13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0098a0101">解曰。海印定體。卽根本智也。體徧十方故。普悉包
<lb ed="X" n="0098a02"/><lb ed="R103" n="0024b14"/>容無所拒故。明三昧心。周于法界。以喩顯體。故稱
<lb ed="X" n="0098a03"/><lb ed="R103" n="0024b15"/>海印。故下經云。海有希奇殊特法。能爲一切平等
<lb ed="X" n="0098a04"/><lb ed="R103" n="0024b16"/>印。衆生寶物及川流。普悉包容無所拒。是故如來
<lb ed="X" n="0098a05"/><lb ed="R103" n="0024b17"/>初成正覺。首證此定。敎起前後。卷舒自在。同時演
<lb ed="X" n="0098a06"/><lb ed="R103" n="0024b18"/>說十十法門。該於九世十世無盡佛法。並於第二
<lb ed="X" n="0098a07"/><lb ed="R103" n="0025a01"/>七日。一時現起。唯證普眼。則偏知也。淸涼釋曰。觀
<lb ed="X" n="0098a08"/><lb ed="R103" n="0025a02"/>境自在。無境不觀。故曰普眼。乃至曰。以虗心之覺。
<lb ed="X" n="0098a09"/><lb ed="R103" n="0025a03"/>契唯如之境。則不動法界。窮乎寂照之原。豈非普
<lb ed="X" n="0098a10"/><lb ed="R103" n="0025a04"/>哉。諸佛窮究。此經具顯。此明別敎依起也。若逐機
<lb ed="X" n="0098a11"/><lb ed="R103" n="0025a05"/>末敎。有與一乘同時異處。說是同敎。末不離本故。
<lb ed="X" n="0098a12"/><lb ed="R103" n="0025a06"/>依本而成故。故賢首曰。地論云。時處按量顯示勝
<lb ed="X" n="0098a13"/><lb ed="R103" n="0025a07"/>故。同時者。顯是同敎故。異處者。示非別敎<anchor xml:id="nkr_note_orig_0098001" n="0098001"/>故也。更
<lb ed="X" n="0098a14"/><lb ed="R103" n="0025a08"/>有菩薩相似海印定。如大集經說矣。</p></cb:div><p xml:id="pX58p0098a1415" cb:place="inline">△二三乘敎
<lb ed="X" n="0098a15"/><lb ed="R103" n="0025a09"/>義依後得智說。文二。初依外薰意識說。</p>
<lb ed="X" n="0098a16"/><lb ed="R103" n="0025a10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0098a1601">章曰。三乘敎義。依佛後得法住智說。聞思修及報生
<lb ed="X" n="0098a17"/><lb ed="R103" n="0025a11"/>善意識。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0098a18"/><lb ed="R103" n="0025a12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0098a1801">解曰。後得智從佛根本智流出。此智流出大悲心。
<lb ed="X" n="0098a19"/><lb ed="R103" n="0025a13"/>如來欲安立正法住世。了俗證眞。故說十二分敎。
<lb ed="X" n="0098a20"/><lb ed="R103" n="0025a14"/>顯示大衆<anchor xml:id="nkr_note_orig_0098002" n="0098002"/>生受所說也。故淸涼釋曰。一受持。謂求
<lb ed="X" n="0098a21"/><lb ed="R103" n="0025a15"/><anchor xml:id="nkr_note_orig_0098003" n="0098003"/>聲慧。初聞卽受。隨聞受持。如水不嚼隨得而飮。二
<lb ed="X" n="0098a22"/><lb ed="R103" n="0025a16"/>助力。謂求思慧。嚼所聞法。助成智力。如食咀嚼。以
<lb ed="X" n="0098a23"/><lb ed="R103" n="0025a17"/>資身力。三遠離。謂求修慧。依聞思行。能除惑習。如
<lb ed="X" n="0098a24"/><lb ed="R103" n="0025a18"/>服良藥。藥行除病。因承三慧。外熏意識。染成識種。
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0098b" n="0098b"/>
<lb ed="X" n="0098b01"/><lb ed="R103" n="0025b01"/>及至他世。報生善得修道智境也。故淸涼曰。謂變
<lb ed="X" n="0098b02"/><lb ed="R103" n="0025b02"/>易所起異熟心識。名爲報生。生能知無常等。故名
<lb ed="X" n="0098b03"/><lb ed="R103" n="0025b03"/>善得修道知也。此則前六意識。非實照之智也。</p></cb:div><p xml:id="pX58p0098b0319" cb:place="inline">△
<lb ed="X" n="0098b04"/><lb ed="R103" n="0025b04"/>二依內證眞知說。</p>
<lb ed="X" n="0098b05"/><lb ed="R103" n="0025b05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0098b0501">章曰。幷內證梵行勝智。及眞實智所知。此約別相說。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0098b06"/><lb ed="R103" n="0025b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0098b0601">解曰。由前三慧。外熏意識。後得智用觀通<anchor xml:id="nkr_note_orig_0098004" n="0098004"/>境法。內
<lb ed="X" n="0098b07"/><lb ed="R103" n="0025b07"/>熏心王根本智體。故名內證。唯識論疏釋十眞如
<lb ed="X" n="0098b08"/><lb ed="R103" n="0025b08"/>中曰。得於三慧。照大乘法。觀此法敎根本眞如。名
<lb ed="X" n="0098b09"/><lb ed="R103" n="0025b09"/>勝眞如。或證此如。說法勝故也。梵行者。梵云勃嚂
<lb ed="X" n="0098b10"/><lb ed="R103" n="0025b10"/>摩。此翻淨。理染極故。名梵淨行故。淸涼釋曰。但以
<lb ed="X" n="0098b11"/><lb ed="R103" n="0025b11"/>性淨故則行淨。行淨故則智慧淨等。名爲勝智。以
<lb ed="X" n="0098b12"/><lb ed="R103" n="0025b12"/>梵行離染名淨。淨唯顯空。空極照眞。眞實方現。故
<lb ed="X" n="0098b13"/><lb ed="R103" n="0025b13"/>下及字也。故至相以華嚴梵行品爲空觀。觀通一
<lb ed="X" n="0098b14"/><lb ed="R103" n="0025b14"/>乘及三乘敎。乃至曰。若窮空方便一乘究竟也。以
<lb ed="X" n="0098b15"/><lb ed="R103" n="0025b15"/>空助顯眞如。實智智體所知也。所知者。義出涅槃。
<lb ed="X" n="0098b16"/><lb ed="R103" n="0025b16"/>住七善法得具梵行。一知法。二知義。三知時。四知
<lb ed="X" n="0098b17"/><lb ed="R103" n="0025b17"/>足。五知自。六知衆。七知尊卑。具此七知。是實智所
<lb ed="X" n="0098b18"/><lb ed="R103" n="0025b18"/>知也。廣釋文繁。茲不具錄。<anchor xml:id="nkr_note_add_0098b1801" n="0098b1801"/><anchor xml:id="beg0098b1801" n="0098b1801"/>已<anchor xml:id="end0098b1801"/>上顯內證根本智體。
<lb ed="X" n="0098b19"/><lb ed="R103" n="0026a01"/>異前外熏後得智用。此就三乘約內外識智分別
<lb ed="X" n="0098b20"/><lb ed="R103" n="0026a02"/>相說。故文結云。此約別相說也。<anchor xml:id="nkr_note_add_0098b2001" n="0098b2001"/><anchor xml:id="beg0098b2001" n="0098b2001"/>已<anchor xml:id="end0098b2001"/>上二科。収歸三
<lb ed="X" n="0098b21"/><lb ed="R103" n="0026a03"/>乘敎義。依後得智說。兼前一乘同別。依海印定起。
<lb ed="X" n="0098b22"/><lb ed="R103" n="0026a04"/>總歸第五明同別依定二智分殊竟。</p></cb:div><p xml:id="pX58p0098b2215" cb:place="inline">△第六明一
<lb ed="X" n="0098b23"/><lb ed="R103" n="0026a05"/>三解行比證兩殊。文二。初一乘別機。三生比較。</p>
<lb ed="X" n="0098b24"/><lb ed="R103" n="0026a06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0098b2401">章曰。又一乘法義。出出世證。餘時見聞及比解行。</p></cb:div>
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0098c" n="0098c"/>
<lb ed="X" n="0098c01"/><lb ed="R103" n="0026a07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0098c0101">解曰。法是華嚴大威德法門。就法顯義。義分信解
<lb ed="X" n="0098c02"/><lb ed="R103" n="0026a08"/>行證。令機趣證。義說三生。故曰法義也。直顯一乘
<lb ed="X" n="0098c03"/><lb ed="R103" n="0026a09"/>機。於具縛身中。見聞此法。成金剛種。爲見聞生。依
<lb ed="X" n="0098c04"/><lb ed="R103" n="0026a10"/>種發解。依解成行。卽離結縛。名解行生。依行證入。
<lb ed="X" n="0098c05"/><lb ed="R103" n="0026a11"/>離於情繫。名證入生。此明圓機圓行圓證。一生尅
<lb ed="X" n="0098c06"/><lb ed="R103" n="0026a12"/>證。三生必圓。不落堦漸。疾得成證。故屬別敎一乘
<lb ed="X" n="0098c07"/><lb ed="R103" n="0026a13"/>耳。言出出世證者。直詮因陀羅微細境界。超出麤
<lb ed="X" n="0098c08"/><lb ed="R103" n="0026a14"/>細衆生界故。則不可說其分齊故也。故至相曰。法
<lb ed="X" n="0098c09"/><lb ed="R103" n="0026a15"/>華經云。此土常安穩。當知三界內。有麤細衆生。麤
<lb ed="X" n="0098c10"/><lb ed="R103" n="0026a16"/>者見劫壞。細者常安穩。佛所以不同說小乘三界。
<lb ed="X" n="0098c11"/><lb ed="R103" n="0026a17"/>唯一同成壞。初敎三界。其義則空。終敎三界。則<anchor xml:id="nkr_note_orig_0098005" n="0098005"/>加
<lb ed="X" n="0098c12"/><lb ed="R103" n="0026a18"/>無分別。一乘三界。所謂無盡無分別等。圓別之機。
<lb ed="X" n="0098c13"/><lb ed="R103" n="0026b01"/>乃約一念頓成說也。曰餘時者。如賢首曰。若依圓
<lb ed="X" n="0098c14"/><lb ed="R103" n="0026b02"/>敎。一切時分悉皆不定。何以故。謂諸劫相収故。相
<lb ed="X" n="0098c15"/><lb ed="R103" n="0026b03"/>卽故。該通一切因陀羅等諸世界故。仍各隨處。或
<lb ed="X" n="0098c16"/><lb ed="R103" n="0026b04"/>一念。或無量劫等。不違時法也。又如至相。約餘時
<lb ed="X" n="0098c17"/><lb ed="R103" n="0026b05"/>比較。總有五說。一依勝身。一生卽得。二依三時益。
<lb ed="X" n="0098c18"/><lb ed="R103" n="0026b06"/>三依一時益。四依一念益。五無念益。文義繁廣。具
<lb ed="X" n="0098c19"/><lb ed="R103" n="0026b07"/>釋如四十五知識章。後具明也。</p></cb:div><p xml:id="pX58p0098c1913" cb:place="inline">△二三乘同機三
<lb ed="X" n="0098c20"/><lb ed="R103" n="0026b08"/>生比較。</p>
<lb ed="X" n="0098c21"/><lb ed="R103" n="0026b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0098c2101">章曰。三乘法義。出世得證。世間比而解行。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0098c22"/><lb ed="R103" n="0026b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0098c2201">解曰。三乘是聲聞緣覺菩薩三乘也。詮顯諦緣度
<lb ed="X" n="0098c23"/><lb ed="R103" n="0026b11"/>三法也。就法顯義。名依信解行等。修習趣入。得出
<lb ed="X" n="0098c24"/><lb ed="R103" n="0026b12"/>五濁惡世。證入淸淨佛土。不同圓別一乘所起行
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0099a" n="0099a"/>
<lb ed="X" n="0099a01"/><lb ed="R103" n="0026b13"/>用。皆徧法界也。故賢首揀曰。是故當知。與彼三乘
<lb ed="X" n="0099a02"/><lb ed="R103" n="0026b14"/>分齊全別。何以故。以三乘行位。是約信解阿含門
<lb ed="X" n="0099a03"/><lb ed="R103" n="0026b15"/>中。作如是說也。言世間比而解行者。世間。卽三種
<lb ed="X" n="0099a04"/><lb ed="R103" n="0026b16"/>世間中衆生世間。自在行。是菩薩隨衆生差別信
<lb ed="X" n="0099a05"/><lb ed="R103" n="0026b17"/>等。比較解行損益也。故至相通依五乘。定其解行
<lb ed="X" n="0099a06"/><lb ed="R103" n="0026b18"/>損益章中曰。又諸乘解行理事等。所有損益。並爲
<lb ed="X" n="0099a07"/><lb ed="R103" n="0027a01"/>世間未出世者。成損益門。非爲出世者。故梁攝論
<lb ed="X" n="0099a08"/><lb ed="R103" n="0027a02"/>曰。若世間法則可毀。若出世間法。則不可毀等。<anchor xml:id="nkr_note_add_0099a0801" n="0099a0801"/><anchor xml:id="beg0099a0801" n="0099a0801"/>已<anchor xml:id="end0099a0801"/>
<lb ed="X" n="0099a09"/><lb ed="R103" n="0027a03"/>上二科。収歸第六明一三行解比證兩殊竟。</p></cb:div><p xml:id="pX58p0099a0918" cb:place="inline">△第
<lb ed="X" n="0099a10"/><lb ed="R103" n="0027a04"/>七明一三願行依住兩殊。文二。初一乘本法衆生
<lb ed="X" n="0099a11"/><lb ed="R103" n="0027a05"/>依住。</p>
<lb ed="X" n="0099a12"/><lb ed="R103" n="0027a06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0099a1201">章曰。一乘法義。佛及普賢菩薩。願行建立。有情衆生
<lb ed="X" n="0099a13"/><lb ed="R103" n="0027a07"/>依而住持。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0099a14"/><lb ed="R103" n="0027a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0099a1401">解曰。一乘法體。是爲衆生依而住持。但自迷倒。住
<lb ed="X" n="0099a15"/><lb ed="R103" n="0027a09"/><anchor xml:id="nkr_note_orig_0099001" n="0099001"/>持不顯。持非幻滅。是故佛及普賢。建立願行法門。
<lb ed="X" n="0099a16"/><lb ed="R103" n="0027a10"/>廣闢如塵數。悉使衆生深悟喜故。現相品云。毗盧
<lb ed="X" n="0099a17"/><lb ed="R103" n="0027a11"/>遮那佛。願力周法界。一切國土中。恒轉無上輪。</p></cb:div><p xml:id="pX58p0099a1719" cb:place="inline">△
<lb ed="X" n="0099a18"/><lb ed="R103" n="0027a12"/>二三乘行法佛等依持。</p>
<lb ed="X" n="0099a19"/><lb ed="R103" n="0027a13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0099a1901">章曰。三乘法義。衆生業行建立。佛菩薩等依而住持。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0099a20"/><lb ed="R103" n="0027a14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0099a2001">解曰。三乘法義。以衆生界爲所依。以大悲業行爲
<lb ed="X" n="0099a21"/><lb ed="R103" n="0027a15"/>能依。若無所依。能依業行無由建立。是故理趣六
<lb ed="X" n="0099a22"/><lb ed="R103" n="0027a16"/>度經云。大乘萬行。大悲爲先。譬如長者。唯有一子。
<lb ed="X" n="0099a23"/><lb ed="R103" n="0027a17"/>父母憐念。徹於骨髓。菩薩大悲亦復如是。於諸有
<lb ed="X" n="0099a24"/><lb ed="R103" n="0027a18"/>情。住於極愛一子之地也。<anchor xml:id="nkr_note_add_0099a2401" n="0099a2401"/><anchor xml:id="beg0099a2401" n="0099a2401"/>已<anchor xml:id="end0099a2401"/>上二科。收歸第七明
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0099b" n="0099b"/>
<lb ed="X" n="0099b01"/><lb ed="R103" n="0027b01"/>一三願行依住兩殊竟。</p></cb:div><p xml:id="pX58p0099b0110" cb:place="inline">△第八明一乘宗本想念
<lb ed="X" n="0099b02"/><lb ed="R103" n="0027b02"/>頓成。文二。初想念幽玄。</p>
<lb ed="X" n="0099b03"/><lb ed="R103" n="0027b03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0099b0301">章曰。一乘法義。臨其玄想。玄想頓得。若見於佛頓見
<lb ed="X" n="0099b04"/><lb ed="R103" n="0027b04"/>頓見<note place="inline"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0099002" n="0099002"/>〔具十〕</note>稱名亦爾。菩薩亦然。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0099b05"/><lb ed="R103" n="0027b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0099b0501">解曰。一乘宗本。乃同別之歸源。萬行法門。以三昧
<lb ed="X" n="0099b06"/><lb ed="R103" n="0027b06"/>爲元首。臨者監也。監照幽玄。想滅惡覺。想寂則氣
<lb ed="X" n="0099b07"/><lb ed="R103" n="0027b07"/>虗神朗。氣虗則智恬具照。神朗則無幽不徹。心境
<lb ed="X" n="0099b08"/><lb ed="R103" n="0027b08"/>皆佛。能所俱泯。體則一行三昧。用則內外無窮。故
<lb ed="X" n="0099b09"/><lb ed="R103" n="0027b09"/>淸涼云。內用有三。慧眼偏觀一切境界。是普眼用。
<lb ed="X" n="0099b10"/><lb ed="R103" n="0027b10"/>善巧方便。是智光照耀用。離一切障。是淸淨用。乃
<lb ed="X" n="0099b11"/><lb ed="R103" n="0027b11"/>至明其外用。勝解印持。隨心去住。於中亦三。不動
<lb ed="X" n="0099b12"/><lb ed="R103" n="0027b12"/>而往。不念而持。不往而見等。是知玄想頓得體用。
<lb ed="X" n="0099b13"/><lb ed="R103" n="0027b13"/>頓見法界無盡佛刹。頓證法界無盡法門。頓融理
<lb ed="X" n="0099b14"/><lb ed="R103" n="0027b14"/>事相卽無礙。頓融性相。相外無性。性外無相。性相
<lb ed="X" n="0099b15"/><lb ed="R103" n="0027b15"/>交徹。頓見眞佛眞土。重重融攝。直順頓見頓了。是
<lb ed="X" n="0099b16"/><lb ed="R103" n="0027b16"/>想非想。乃名玄想。是心是佛。非心非佛。是心是念。
<lb ed="X" n="0099b17"/><lb ed="R103" n="0027b17"/>非念是念。故淸涼曰。見佛取相。滯於方便。知佛空
<lb ed="X" n="0099b18"/><lb ed="R103" n="0027b18"/>寂。眞慧所沉。念無念者。不礙事而恒眞。無念念者。
<lb ed="X" n="0099b19"/><lb ed="R103" n="0028a01"/>不動眞而恒用。動寂無礙。方念眞佛。方見眞佛。菩
<lb ed="X" n="0099b20"/><lb ed="R103" n="0028a02"/>薩聖衆。頓現無盡。故曰亦然也。然此第八一科。正
<lb ed="X" n="0099b21"/><lb ed="R103" n="0028a03"/>顯同別二敎。一三乘機。進修宗本。玄想三昧。參學
<lb ed="X" n="0099b22"/><lb ed="R103" n="0028a04"/>勝流。當念念玄想。取悟自心。無厭繁說。</p></cb:div><p xml:id="pX58p0099b2216" cb:place="inline">△二成佛
<lb ed="X" n="0099b23"/><lb ed="R103" n="0028a05"/>同時。</p>
<lb ed="X" n="0099b24"/><lb ed="R103" n="0028a06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0099b2401">章曰。一乘法義成佛。共一切衆生。同時同時<note place="inline"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0099003" n="0099003"/>〔具十〕</note>成佛。
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0099c" n="0099c"/>
<lb ed="X" n="0099c01"/><lb ed="R103" n="0028a07"/>後後<note place="inline"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0099004" n="0099004"/>〔具十〕</note>皆新新斷惑。亦不住學地。而成正覺也。普賢
<lb ed="X" n="0099c02"/><lb ed="R103" n="0028a08"/>菩薩行願亦爾。三乘卽不然。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0099c03"/><lb ed="R103" n="0028a09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0099c0301">解曰。出現品曰。我今成正覺。普見一切衆生成正覺。
<lb ed="X" n="0099c04"/><lb ed="R103" n="0028a10"/>我今入涅槃。普見一切衆生入涅槃。何以故。一乘
<lb ed="X" n="0099c05"/><lb ed="R103" n="0028a11"/>法體凡聖本有性無二故。同時具足。無前無後。新
<lb ed="X" n="0099c06"/><lb ed="R103" n="0028a12"/>新非舊。就用說斷惑。則一斷一切斷。約實體則無
<lb ed="X" n="0099c07"/><lb ed="R103" n="0028a13"/>可斷。以本淸淨故。不住漸次學地也至相曰。今此
<lb ed="X" n="0099c08"/><lb ed="R103" n="0028a14"/>一乘。一念卽得。具足一切。偏通諸位。委如諸法相
<lb ed="X" n="0099c09"/><lb ed="R103" n="0028a15"/>卽自在門說。是知圓別一乘法義成佛。乃顯本<anchor xml:id="nkr_note_orig_0099005" n="0099005"/>眞
<lb ed="X" n="0099c10"/><lb ed="R103" n="0028a16"/>本成就事成佛也。不同三乘說理成佛也。故文揀
<lb ed="X" n="0099c11"/><lb ed="R103" n="0028a17"/>曰。三乘卽不然也。<anchor xml:id="nkr_note_add_0099c1101" n="0099c1101"/><anchor xml:id="beg0099c1101" n="0099c1101"/>已<anchor xml:id="end0099c1101"/>上二科。収歸一乘宗本想念
<lb ed="X" n="0099c12"/><lb ed="R103" n="0028a18"/>頓成竟。</p></cb:div><p xml:id="pX58p0099c1204" cb:place="inline">△第九顯同別中各具同別義。文二。初別
<lb ed="X" n="0099c13"/><lb ed="R103" n="0028b01"/>敎中具同別。</p>
<lb ed="X" n="0099c14"/><lb ed="R103" n="0028b02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0099c1401">章曰。又別敎之中。亦有同別。由多卽一。是其同也。爲
<lb ed="X" n="0099c15"/><lb ed="R103" n="0028b03"/>一中多。卽是別也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0099c16"/><lb ed="R103" n="0028b04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0099c1601">解曰。別敎中具同義者。卽同時具足相應門也。以
<lb ed="X" n="0099c17"/><lb ed="R103" n="0028b05"/>敎義理事行位因果等十對事法爲首。皆各總攝
<lb ed="X" n="0099c18"/><lb ed="R103" n="0028b06"/>一切。成一乘無盡陀羅尼法。無有前後。參而不雜。
<lb ed="X" n="0099c19"/><lb ed="R103" n="0028b07"/>故曰由多卽一也。同時具足。同時顯現故。是其同
<lb ed="X" n="0099c20"/><lb ed="R103" n="0028b08"/>義也。別敎中具別義者。卽一多相容不同門也。以
<lb ed="X" n="0099c21"/><lb ed="R103" n="0028b09"/>一敎義。具攝因果理事等十義門。又隨一門中。卽
<lb ed="X" n="0099c22"/><lb ed="R103" n="0028b10"/>具攝前因果理事一切法門。如彼初錢中。卽攝無
<lb ed="X" n="0099c23"/><lb ed="R103" n="0028b11"/>盡義者。此亦如是。故曰爲一中多。雖一具多。而多
<lb ed="X" n="0099c24"/><lb ed="R103" n="0028b12"/>非卽。各自差別。故賢首結曰。然此一中。雖具有多。
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0100a" n="0100a"/>
<lb ed="X" n="0100a01"/><lb ed="R103" n="0028b13"/>仍一<anchor xml:id="nkr_note_orig_0100001" n="0100001"/>乘卽是其多耳。故知別敎一乘法體。具多別
<lb ed="X" n="0100a02"/><lb ed="R103" n="0028b14"/>義也。是故十玄緣起。十門無礙。初門多卽一。是同
<lb ed="X" n="0100a03"/><lb ed="R103" n="0028b15"/>義。次門一中多。是別義。以此同別二義。爲法界緣
<lb ed="X" n="0100a04"/><lb ed="R103" n="0028b16"/>起。一乘實德無障無礙也。故本經云。菩薩善觀緣
<lb ed="X" n="0100a05"/><lb ed="R103" n="0028b17"/>起法。於一法中解衆多法。衆多法中解了一法等。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0100a06"/><lb ed="R103" n="0028b18"/><p xml:id="pX58p0100a0601">△二同敎中具同別。</p>
<lb ed="X" n="0100a07"/><lb ed="R103" n="0029a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0100a0701">章曰。同敎之中。亦有同別。一乘三乘同一善巧。是其
<lb ed="X" n="0100a08"/><lb ed="R103" n="0029a02"/>同也。各爲據機別。卽是別也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0100a09"/><lb ed="R103" n="0029a03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0100a0901">解曰。同敎者。同字一言。立同總名。此總同敎。自具
<lb ed="X" n="0100a10"/><lb ed="R103" n="0029a04"/>同別二義也。初有同義者。約敎攝乘。故以同敎一
<lb ed="X" n="0100a11"/><lb ed="R103" n="0029a05"/>乘中。同有諸敎一乘。故謂同。頓敎絕相一乘。終敎
<lb ed="X" n="0100a12"/><lb ed="R103" n="0029a06"/>平等一乘。始敎密意一乘。有八密義意一乘。委如
<lb ed="X" n="0100a13"/><lb ed="R103" n="0029a07"/>至相問答中顯也。二者有別義者。約法攝乘。各爲
<lb ed="X" n="0100a14"/><lb ed="R103" n="0029a08"/>據機別名別也。有絕相一乘機。有佛性平等一乘
<lb ed="X" n="0100a15"/><lb ed="R103" n="0029a09"/>機。有<anchor xml:id="nkr_note_add_0100a1501" n="0100a1501"/><anchor xml:id="beg0100a1501" n="0100a1501"/>密<anchor xml:id="end0100a1501"/>意一乘機。有聲聞機。有緣覺機。有菩薩機。
<lb ed="X" n="0100a16"/><lb ed="R103" n="0029a10"/>諦緣度等三法三乘機別也。此之一三敎攝法攝。
<lb ed="X" n="0100a17"/><lb ed="R103" n="0029a11"/>同一善巧。長養機緣。無不周盡。故曰。同敎之中亦
<lb ed="X" n="0100a18"/><lb ed="R103" n="0029a12"/>有同別也。<anchor xml:id="nkr_note_add_0100a1801" n="0100a1801"/><anchor xml:id="beg0100a1801" n="0100a1801"/>已<anchor xml:id="end0100a1801"/>上二科。收歸第九同別中。各具同別
<lb ed="X" n="0100a19"/><lb ed="R103" n="0029a13"/>竟。</p></cb:div><p xml:id="pX58p0100a1902" cb:place="inline">△第十顯眞俗雖殊。道合一體。文二。初貶凡情
<lb ed="X" n="0100a20"/><lb ed="R103" n="0029a14"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0100a2001" n="0100a2001"/><anchor xml:id="beg0100a2001" n="0100a2001"/>徧<anchor xml:id="end0100a2001"/>計過。</p>
<lb ed="X" n="0100a21"/><lb ed="R103" n="0029a15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0100a2101">章曰。有情衆生所知之境。則無上來所明諸義。何以
<lb ed="X" n="0100a22"/><lb ed="R103" n="0029a16"/>故。爲是<anchor xml:id="nkr_note_add_0100a2201" n="0100a2201"/><anchor xml:id="beg0100a2201" n="0100a2201"/>徧<anchor xml:id="end0100a2201"/>計故。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0100a23"/><lb ed="R103" n="0029a17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0100a2301">解曰。凡情迷性。不達徧知。心境相違。眞俗成異。則
<lb ed="X" n="0100a24"/><lb ed="R103" n="0029a18"/>無上所明同別融通諸義。故徵顯曰。何以故。爲<anchor xml:id="nkr_note_add_0100a2401" n="0100a2401"/><anchor xml:id="beg0100a2401" n="0100a2401"/>徧<anchor xml:id="end0100a2401"/>
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0100b" n="0100b"/>
<lb ed="X" n="0100b01"/><lb ed="R103" n="0029b01"/>計執過故也。</p></cb:div><p xml:id="pX58p0100b0106" cb:place="inline">△二歎聖智通合德。</p>
<lb ed="X" n="0100b02"/><lb ed="R103" n="0029b02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0100b0201">章曰。前德云。惟一實之淵。曠嗟萬像之繁雜。眞俗異
<lb ed="X" n="0100b03"/><lb ed="R103" n="0029b03"/>而體同。凡聖分而道合者。此則先人<anchor xml:id="nkr_note_add_0100b0301" n="0100b0301"/><anchor xml:id="beg0100b0301" n="0100b0301"/>已<anchor xml:id="end0100b0301"/>通斯趣耳。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0100b04"/><lb ed="R103" n="0029b04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0100b0401">解曰。文顯義通。總歎先覺之人。理通遺智。亡言虗
<lb ed="X" n="0100b05"/><lb ed="R103" n="0029b05"/>懷。則道合一眞也。故前德什師又曰。亡言者可與
<lb ed="X" n="0100b06"/><lb ed="R103" n="0029b06"/>道合。虗懷者可與理通。冥心者可與眞一。遺智者
<lb ed="X" n="0100b07"/><lb ed="R103" n="0029b07"/>可與聖同。<anchor xml:id="nkr_note_add_0100b0701" n="0100b0701"/><anchor xml:id="beg0100b0701" n="0100b0701"/>已<anchor xml:id="end0100b0701"/>上二科。収歸第十眞俗雖殊。道合一
<lb ed="X" n="0100b08"/><lb ed="R103" n="0029b08"/>體竟。兼前十科。總収歸第二正說同別分竟。</p></cb:div><p xml:id="pX58p0100b0818" cb:place="inline">△三
<lb ed="X" n="0100b09"/><lb ed="R103" n="0029b09"/>流通指廣分。</p>
<lb ed="X" n="0100b10"/><lb ed="R103" n="0029b10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX58p0100b1001">章曰。上來所擧。略開一乘宗序之狀相也。其間三乘
<lb ed="X" n="0100b11"/><lb ed="R103" n="0029b11"/>法相次第。明義取解法式。列名出體。釋得名所以。辨
<lb ed="X" n="0100b12"/><lb ed="R103" n="0029b12"/>寬狹。明位地。障治相擬。通局隨義。分別具緣多少。問
<lb ed="X" n="0100b13"/><lb ed="R103" n="0029b13"/>答釋疑等。具如諸章及諸論也。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0100b14"/><lb ed="R103" n="0029b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX58p0100b1401">解曰。文明意顯。但指三乘法相。具孔目諸章。及粱
<lb ed="X" n="0100b15"/><lb ed="R103" n="0029b15"/>論智論等。諸大乘論。一一廣明也。上來釋章文竟。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0100b16"/><lb ed="R103" n="0029b16"/><p xml:id="pX58p0100b1601">次辨三師僞說別敎如右。</p>
<lb ed="X" n="0100b17"/><lb ed="R103" n="0029b17"/><p xml:id="pX58p0100b1701">第一豫師易簡記曰。中間三敎。雖皆爲三人所得。終
<lb ed="X" n="0100b18"/><lb ed="R103" n="0029b18"/>頓二敎。會泯歸一。同得佛果。卽是一乘。始敎三乘。
<lb ed="X" n="0100b19"/><lb ed="R103" n="0030a01"/>修因各異。獲果亦殊。此唯三乘。屬於權敎。今此對
<lb ed="X" n="0100b20"/><lb ed="R103" n="0030a02"/>三乘。乃唯始敎權門也。問華嚴□□□異諸敎。何
<lb ed="X" n="0100b21"/><lb ed="R103" n="0030a03"/>特揀權三乘耶。答曰。今此文意。蓋爲學□□□□
<lb ed="X" n="0100b22"/><lb ed="R103" n="0030a04"/>□大乘之外。別有一乘。權實混知。故辨差別。評曰。
<lb ed="X" n="0100b23"/><lb ed="R103" n="0030a05"/>□□□□□□□□□□□□□□□□□□□
<lb ed="X" n="0100b24"/><lb ed="R103" n="0030a06"/>揀會之殊。錯引五六兩祖之文。曲設問答。抑斷華
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0100c" n="0100c"/>
<lb ed="X" n="0100c01"/><lb ed="R103" n="0030a07"/>嚴。首引中間三敎等文。此是五祖正立敎中。特顯
<lb ed="X" n="0100c02"/><lb ed="R103" n="0030a08"/>華嚴別敎一乘爲本。別前四敎三乘爲末也。昧祖
<lb ed="X" n="0100c03"/><lb ed="R103" n="0030a09"/>正意。却乃擅加雖字縱之。臆說終頓會泯歸一。同
<lb ed="X" n="0100c04"/><lb ed="R103" n="0030a10"/>得佛果。卽是一乘之說者。又昧六祖會通。四敎之
<lb ed="X" n="0100c05"/><lb ed="R103" n="0030a11"/>文。不曉終頓。同泯二乘。爲同敎一乘。此師不明本
<lb ed="X" n="0100c06"/><lb ed="R103" n="0030a12"/>末失。不明揀會失。抑別類同失。獨揀權三失。從茲
<lb ed="X" n="0100c07"/><lb ed="R103" n="0030a13"/>迷敎眼。<anchor xml:id="nkr_note_add_0100c0701" n="0100c0701"/><anchor xml:id="beg0100c0701" n="0100c0701"/>已<anchor xml:id="end0100c0701"/>上總非說。皆因四失矣。</p>
<lb ed="X" n="0100c08"/><lb ed="R103" n="0030a14"/><p xml:id="pX58p0100c0801">第二復師折薪記曰。此一乘者。是華嚴逈別之別。此
<lb ed="X" n="0100c09"/><lb ed="R103" n="0030a15"/>門外三車。通中間三敎。乃至曰。證知三乘。是法華
<lb ed="X" n="0100c10"/><lb ed="R103" n="0030a16"/>前諸經。豈不通中間三敎耶。評曰。法華敎旨。唯會
<lb ed="X" n="0100c11"/><lb ed="R103" n="0030a17"/>始權終實。不會頓三。何以臆說門外三車通中三
<lb ed="X" n="0100c12"/><lb ed="R103" n="0030a18"/>敎耶。此違至相一乘三乘義章十對法。就法華三
<lb ed="X" n="0100c13"/><lb ed="R103" n="0030b01"/>對後結曰。上件法門。攝下諸敎。頓屬其上分本敎
<lb ed="X" n="0100c14"/><lb ed="R103" n="0030b02"/>義。漸從其末義等。本敎是華嚴。漸末是一代諸眷
<lb ed="X" n="0100c15"/><lb ed="R103" n="0030b03"/>屬經也。次昧淸涼會通。法華敎旨。唯會始權終實。
<lb ed="X" n="0100c16"/><lb ed="R103" n="0030b04"/>亦不言會頓也。三違圭山釋。未曾聞見覺性鈔中。
<lb ed="X" n="0100c17"/><lb ed="R103" n="0030b05"/>問顯圓覺頓經。若在法華前說。則是權敎。被法華
<lb ed="X" n="0100c18"/><lb ed="R103" n="0030b06"/>破。若後。則法華<anchor xml:id="nkr_note_add_0100c1801" n="0100c1801"/><anchor xml:id="beg0100c1801" n="0100c1801"/>已<anchor xml:id="end0100c1801"/>說。此何未曾。答曰。序及懸談<anchor xml:id="nkr_note_add_0100c1802" n="0100c1802"/><anchor xml:id="beg0100c1802" n="0100c1802"/>已<anchor xml:id="end0100c1802"/>
<lb ed="X" n="0100c19"/><lb ed="R103" n="0030b07"/>明言。此是別敎一乘。非法華通相一乘等。是知頓
<lb ed="X" n="0100c20"/><lb ed="R103" n="0030b08"/>經頓敎。自屬化法頓収。不屬三時五時之數。又至
<lb ed="X" n="0100c21"/><lb ed="R103" n="0030b09"/>相曰。頓非安立門故。不屬會破。復師違上諸祖說。
<lb ed="X" n="0100c22"/><lb ed="R103" n="0030b10"/>昧他法華旨。爲第一失。</p><p xml:id="pX58p0100c2210" cb:place="inline">又中間三敎文。屬賢首正
<lb ed="X" n="0100c23"/><lb ed="R103" n="0030b11"/>立敎中。顯華嚴別敎一乘爲本。揀中間始終頓三
<lb ed="X" n="0100c24"/><lb ed="R103" n="0030b12"/>敎三乘。幷愚小異末。卽與法華破會自殊。此乃不
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0101a" n="0101a"/>
<lb ed="X" n="0101a01"/><lb ed="R103" n="0030b13"/>明揀會。矯亂同<anchor xml:id="nkr_note_orig_0101001" n="0101001"/>別。爲第二失<g ref="#CB00701">㭊</g>薪又曰。下章三處
<lb ed="X" n="0101a02"/><lb ed="R103" n="0030b14"/>明文。以深密法相爲終敎。何者。如李唐三藏。解深
<lb ed="X" n="0101a03"/><lb ed="R103" n="0030b15"/>密等三法輪中。後二是始終二敎。故文云。此三法
<lb ed="X" n="0101a04"/><lb ed="R103" n="0030b16"/>輪。但攝小乘及三乘中始終二敎。不攝別敎一乘
<lb ed="X" n="0101a05"/><lb ed="R103" n="0030b17"/>等。評曰。第一引三法輪指歸。唐藏宗計判攝者。不
<lb ed="X" n="0101a06"/><lb ed="R103" n="0030b18"/>曉賢首自依深密法性經中。三種法輪。攝機寬說。
<lb ed="X" n="0101a07"/><lb ed="R103" n="0031a01"/>故下章文明自指曰。此三法輪中。但攝小乘及三
<lb ed="X" n="0101a08"/><lb ed="R103" n="0031a02"/>乘中始終二敎。不攝別敎一乘也。正如探玄曰。以
<lb ed="X" n="0101a09"/><lb ed="R103" n="0031a03"/>深密經攝機寬故。就攝末歸本門收。是約經部收
<lb ed="X" n="0101a10"/><lb ed="R103" n="0031a04"/>機之寬。就法判攝也。卽非指李唐三藏。宗計局義
<lb ed="X" n="0101a11"/><lb ed="R103" n="0031a05"/>判攝也。故祖明曰。空相二宗。皆認法性之經。成立
<lb ed="X" n="0101a12"/><lb ed="R103" n="0031a06"/>自宗之義。復師率情引文。不詳祖述。爲第三失。</p><p xml:id="pX58p0101a1219" cb:place="inline"><g ref="#CB00701">㭊</g>
<lb ed="X" n="0101a13"/><lb ed="R103" n="0031a07"/>薪又曰。正立敎中。復指深密三輪法中。後二是始
<lb ed="X" n="0101a14"/><lb ed="R103" n="0031a08"/>終二敎者。評曰。此師第二引正立敎中文者。又迷
<lb ed="X" n="0101a15"/><lb ed="R103" n="0031a09"/>祖述就法分敎。特列三種乘法。初小乘法。二中間
<lb ed="X" n="0101a16"/><lb ed="R103" n="0031a10"/>三敎三乘法。三別敎一乘究竟法。且中間頓終始
<lb ed="X" n="0101a17"/><lb ed="R103" n="0031a11"/>三敎。雖則存三泯二不同。而終頓之一。形對三故。
<lb ed="X" n="0101a18"/><lb ed="R103" n="0031a12"/>皆爲三人所得。故並<g ref="#CB15364">𫁉</g>三乘也。然有頓漸之殊。以
<lb ed="X" n="0101a19"/><lb ed="R103" n="0031a13"/>頓敎三乘。始終俱離。自爲一敎。漸三則開出終始。
<lb ed="X" n="0101a20"/><lb ed="R103" n="0031a14"/>故祖曰。三惑開爲三。謂於中開出始終二敎。卽如
<lb ed="X" n="0101a21"/><lb ed="R103" n="0031a15"/>上說深密經等。三法輪中。後二是也。是知祖就乘
<lb ed="X" n="0101a22"/><lb ed="R103" n="0031a16"/>法分敎。故指深密後二法輪。通攝始終也。祖自結
<lb ed="X" n="0101a23"/><lb ed="R103" n="0031a17"/>曰。此約法分敎耳。若就法義。如下別辨。別辨者。卽
<lb ed="X" n="0101a24"/><lb ed="R103" n="0031a18"/>下所詮差別。幷探玄第九門。以義分敎中辨也。是
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0101b" n="0101b"/>
<lb ed="X" n="0101b01"/><lb ed="R103" n="0031b01"/>知約法通攝。約義局判。故演義曰。法約自體。義是
<lb ed="X" n="0101b02"/><lb ed="R103" n="0031b02"/>所以。法總義別也。據此證知。法總判攝。義別所以。
<lb ed="X" n="0101b03"/><lb ed="R103" n="0031b03"/>是知賢首初在敎章。約深密經部。法體寬通。總攝
<lb ed="X" n="0101b04"/><lb ed="R103" n="0031b04"/>始終。後在探玄。約相宗義局。出別所以。宗計義別。
<lb ed="X" n="0101b05"/><lb ed="R103" n="0031b05"/>唯齊始敎也。復師不詳祖意。約法約義。判攝自殊。
<lb ed="X" n="0101b06"/><lb ed="R103" n="0031b06"/>返謂賢首曰。初作敎章。以法相第二時爲始。第三
<lb ed="X" n="0101b07"/><lb ed="R103" n="0031b07"/>時爲終。後述探玄。方自改曰。第二第三俱爲始也。
<lb ed="X" n="0101b08"/><lb ed="R103" n="0031b08"/>又注差當曰。舊立始敎。依法皷經。以空爲始。故立始
<lb ed="X" n="0101b09"/><lb ed="R103" n="0031b09"/>名。至探玄中。亦名始敎。釋名有異。而不但用空義
<lb ed="X" n="0101b10"/><lb ed="R103" n="0031b10"/>釋名。却用未盡大乘法理釋也。又於<g ref="#CB00701">㭊</g>薪第二卷。
<lb ed="X" n="0101b11"/><lb ed="R103" n="0031b11"/>引探玄曰。始同終別三。謂同聞般若。同觀無性。三
<lb ed="X" n="0101b12"/><lb ed="R103" n="0031b12"/>乘之人。各得自果。如前所引說。若據聖諦緣生。六
<lb ed="X" n="0101b13"/><lb ed="R103" n="0031b13"/>度行異。亦得名爲始終各別。此是第二第三時敎
<lb ed="X" n="0101b14"/><lb ed="R103" n="0031b14"/>也。問彼以二三時爲始敎。前何云第三時爲終敎
<lb ed="X" n="0101b15"/><lb ed="R103" n="0031b15"/>耶。答只由此義一。祖自語相違。故知探玄中。方自
<lb ed="X" n="0101b16"/><lb ed="R103" n="0031b16"/>改於斯義。故以二三時。合爲始敎也。嗚呼復師深
<lb ed="X" n="0101b17"/><lb ed="R103" n="0031b17"/>昧祖文。重重失理。始違敎章。就法分敎。祖依深密
<lb ed="X" n="0101b18"/><lb ed="R103" n="0031b18"/>經部。法總寬通。以後二法輪。通攝始終二敎也。次
<lb ed="X" n="0101b19"/><lb ed="R103" n="0032a01"/>迷探玄以義分敎。祖以相宗宗計義別。二三時義
<lb ed="X" n="0101b20"/><lb ed="R103" n="0032a02"/>局。合爲始也。是知賢首兩處祖文。就法約義寬局
<lb ed="X" n="0101b21"/><lb ed="R103" n="0032a03"/>判攝。前後無差。法義無違。復師率情。昧祖述意。而
<lb ed="X" n="0101b22"/><lb ed="R103" n="0032a04"/>自臆說釋名之異。返彈賢首自悟相違。後至探玄。
<lb ed="X" n="0101b23"/><lb ed="R103" n="0032a05"/>方改斯義。謗祖之<g ref="#CB00985">𠎝</g>。犯重曷懺。爲第四失<g ref="#CB00701">㭊</g>薪又
<lb ed="X" n="0101b24"/><lb ed="R103" n="0032a06"/>曰。決擇其意。第三門云小乘及初敎。根不定故。堪
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0101c" n="0101c"/>
<lb ed="X" n="0101c01"/><lb ed="R103" n="0032a07"/>人始終二敎。如深密說者是。此上三說。正以法相
<lb ed="X" n="0101c02"/><lb ed="R103" n="0032a08"/>宗第三時。爲終敎也。評曰。此卽第三引決擇之文
<lb ed="X" n="0101c03"/><lb ed="R103" n="0032a09"/>者。又失祖意。祖以約法就機。決斷揀擇。如來一代
<lb ed="X" n="0101c04"/><lb ed="R103" n="0032a10"/>所說經法。所化機性。於此世中小乘。及初敎等機。
<lb ed="X" n="0101c05"/><lb ed="R103" n="0032a11"/>依何經法。入何等敎。攝卽便定者。故祖曰。初時見
<lb ed="X" n="0101c06"/><lb ed="R103" n="0032a12"/>轉小乘法輪。中時見轉空敎法輪。後時見轉不空
<lb ed="X" n="0101c07"/><lb ed="R103" n="0032a13"/>法輪。如解深密經等說也。以此照知。祖約經部法
<lb ed="X" n="0101c08"/><lb ed="R103" n="0032a14"/>寬。三時攝機。故作是說。卽非許相宗宗計三時通
<lb ed="X" n="0101c09"/><lb ed="R103" n="0032a15"/>性終敎也。今謂。復師公違祖述。以相兼性失。且性
<lb ed="X" n="0101c10"/><lb ed="R103" n="0032a16"/>相兩宗。此方西域。自古相排。疏鈔溢目。誰不通曉。
<lb ed="X" n="0101c11"/><lb ed="R103" n="0032a17"/>獨出此師。抱自臆說。以相濫性。爲第五失。宗源旣
<lb ed="X" n="0101c12"/><lb ed="R103" n="0032a18"/>錯。向下諸說。總成其非。繁不具辨。</p>
<lb ed="X" n="0101c13"/><lb ed="R103" n="0032b01"/><p xml:id="pX58p0101c1301">第三會師。述焚薪記曰。夫別敎一乘。圓融具德。卓絕
<lb ed="X" n="0101c14"/><lb ed="R103" n="0032b02"/>獨立。餘如虗空。縱収諸敎一一同圓。故曰唯有一
<lb ed="X" n="0101c15"/><lb ed="R103" n="0032b03"/>乘更無餘也。今謂評曰。此師述記。破斥<g ref="#CB00701">㭊</g>薪。主意
<lb ed="X" n="0101c16"/><lb ed="R103" n="0032b04"/>矜高。要名聚衆。媒衒求達。誇耀於他。不伸正道。唯
<lb ed="X" n="0101c17"/><lb ed="R103" n="0032b05"/>多詰破。巧結過名。設有片言。猶爲逕庭。且如卓絕
<lb ed="X" n="0101c18"/><lb ed="R103" n="0032b06"/>獨立之句。失在自相名別。違祖隨機釋別也。且圓
<lb ed="X" n="0101c19"/><lb ed="R103" n="0032b07"/>通法本。具足主判。別別無盡。了非獨立也。公違至
<lb ed="X" n="0101c20"/><lb ed="R103" n="0032b08"/>相。釋別敎曰。又一乘之法。對機以明別。非謂自相
<lb ed="X" n="0101c21"/><lb ed="R103" n="0032b09"/>而可別。隨機論別相。別別具十。以顯無盡也。又違
<lb ed="X" n="0101c22"/><lb ed="R103" n="0032b10"/>觀序曰。佛身一毛端。則徧一切。含一切也。世界爾。
<lb ed="X" n="0101c23"/><lb ed="R103" n="0032b11"/>衆生爾。塵塵爾。法法爾。無一法定有自體而獨立
<lb ed="X" n="0101c24"/><lb ed="R103" n="0032b12"/>者。故四祖曰。爲一中多。卽是別也。又違演義曰。孤
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0102a" n="0102a"/>
<lb ed="X" n="0102a01"/><lb ed="R103" n="0032b13"/>標獨立者。卽前多中無一性。一亦無有多。二法互
<lb ed="X" n="0102a02"/><lb ed="R103" n="0032b14"/>無。故得獨立。亦一卽多而唯多。多卽一而唯一。廢
<lb ed="X" n="0102a03"/><lb ed="R103" n="0032b15"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0102a0301" n="0102a0301"/><anchor xml:id="beg0102a0301" n="0102a0301"/>己<anchor xml:id="end0102a0301"/>同他。故云獨立。今謂。初義一多性泯。自相果絕。
<lb ed="X" n="0102a04"/><lb ed="R103" n="0032b16"/>二法互無。得獨立名。次義一多性徧。隨機互習。普
<lb ed="X" n="0102a05"/><lb ed="R103" n="0032b17"/>入佛德。得獨立名。卽非卓絕獨立。餘如虗空。成斷
<lb ed="X" n="0102a06"/><lb ed="R103" n="0032b18"/>滅過也。返顯佛乘一法界性體虧圓徧失。且如本
<lb ed="X" n="0102a07"/><lb ed="R103" n="0033a01"/>經常以虗空。喩顯法性包含無缺曰。譬如虗空。一
<lb ed="X" n="0102a08"/><lb ed="R103" n="0033a02"/>切世界。若成若壞。常無增減。何以故。虗空無生故。
<lb ed="X" n="0102a09"/><lb ed="R103" n="0033a03"/>乃至菩提。無相無非相。無一無種種。淸減科曰。體
<lb ed="X" n="0102a10"/><lb ed="R103" n="0033a04"/>離虧盈。疏又釋曰。虗空無生。體無增減。菩提無相。
<lb ed="X" n="0102a11"/><lb ed="R103" n="0033a05"/>成不寧殊。故下經曰。廣大周徧。無處不有。不離不
<lb ed="X" n="0102a12"/><lb ed="R103" n="0033a06"/>斷。無有休息。疏又釋曰。不離。結上無處不有。不斷。
<lb ed="X" n="0102a13"/><lb ed="R103" n="0033a07"/>生下無有休息。故得普收諸敎。一一同圓。主伴圓
<lb ed="X" n="0102a14"/><lb ed="R103" n="0033a08"/>融具德無盡也。或執祖曰。或但自攝同體一門中
<lb ed="X" n="0102a15"/><lb ed="R103" n="0033a09"/>無盡。何以故。由餘異門。如虗空故。不相知故。自具
<lb ed="X" n="0102a16"/><lb ed="R103" n="0033a10"/>足故。更無可攝也。若作此執。謂餘如虗空者。是不
<lb ed="X" n="0102a17"/><lb ed="R103" n="0033a11"/>曉餘異體門。喩如虗空無盡也。故祖結曰。如此一
<lb ed="X" n="0102a18"/><lb ed="R103" n="0033a12"/>門。旣具足無窮箇無盡。及相卽相入等成無盡。餘
<lb ed="X" n="0102a19"/><lb ed="R103" n="0033a13"/>一一門中。皆悉如是各無盡。誠宜如是。準知同體
<lb ed="X" n="0102a20"/><lb ed="R103" n="0033a14"/>異體二門法義。重重無盡。餘如虗空。無窮無盡。非
<lb ed="X" n="0102a21"/><lb ed="R103" n="0033a15"/>言一乘法體獨立餘外如虗空。爲第二失。<anchor xml:id="nkr_note_add_0102a2101" n="0102a2101"/><anchor xml:id="beg0102a2101" n="0102a2101"/>已<anchor xml:id="end0102a2101"/>上三
<lb ed="X" n="0102a22"/><lb ed="R103" n="0033a16"/>師。昧別圓旨。迷失宗源。不明本末。混乱揀取。略提
<lb ed="X" n="0102a23"/><lb ed="R103" n="0033a17"/>十一失。次評僞說同敎如右。</p>
<lb ed="X" n="0102a24"/><lb ed="R103" n="0033a18"/><p xml:id="pX58p0102a2401">初同敎<g ref="#CB15081">䇿</g>主會師。立一種同敎。取至相曰。經云會三
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0102b" n="0102b"/>
<lb ed="X" n="0102b01"/><lb ed="R103" n="0033b01"/>歸一。故知同也。多義如彼又曰。今以理求通之。與
<lb ed="X" n="0102b02"/><lb ed="R103" n="0033b02"/>同無別趣也。今從至相。評曰。會師斥前二師。立三
<lb ed="X" n="0102b03"/><lb ed="R103" n="0033b03"/>同四同之非。自立會三歸一同。雖依祖句。而迷祖
<lb ed="X" n="0102b04"/><lb ed="R103" n="0033b04"/>述。祖以同字一言。立敎總名。統目諸敎。本末法義。
<lb ed="X" n="0102b05"/><lb ed="R103" n="0033b05"/>利機差別。詮法淺深。融與不融。各自等殊。故有句
<lb ed="X" n="0102b06"/><lb ed="R103" n="0033b06"/>義名同。凡有二十餘同。略如前顯。其中會三歸一
<lb ed="X" n="0102b07"/><lb ed="R103" n="0033b07"/>同。正屬義句同也。是明法華會。破權漸三乘。直至
<lb ed="X" n="0102b08"/><lb ed="R103" n="0033b08"/>露地等授大車。故名會三歸一。止是會漸。一義名
<lb ed="X" n="0102b09"/><lb ed="R103" n="0033b09"/>同。卽非多義。如彼違祖昧義。略叙七失。且初不曉
<lb ed="X" n="0102b10"/><lb ed="R103" n="0033b10"/>祖立同字一言爲總失。二不曉法華經旨。唯會權
<lb ed="X" n="0102b11"/><lb ed="R103" n="0033b11"/>漸。不會頓機。而言多義如彼失。三抑華嚴究竟圓
<lb ed="X" n="0102b12"/><lb ed="R103" n="0033b12"/>同。返爲法華方便會漸同所總失。四抑法界緣起
<lb ed="X" n="0102b13"/><lb ed="R103" n="0033b13"/>理實一體同義。返爲法華會機破漸差別同義所
<lb ed="X" n="0102b14"/><lb ed="R103" n="0033b14"/>總失。五昧泯二同。同泯二<anchor xml:id="nkr_note_orig_0102001" n="0102001"/>乘。無三可會。故名同敎
<lb ed="X" n="0102b15"/><lb ed="R103" n="0033b15"/>一乘。卽非會三歸一所總失。六昧同頓同實同從。
<lb ed="X" n="0102b16"/><lb ed="R103" n="0033b16"/>合後三爲一實。以不辨圓融具德故。故開爲同敎
<lb ed="X" n="0102b17"/><lb ed="R103" n="0033b17"/>一乘。卽非會三歸一同義所總失。今謂會三歸一。
<lb ed="X" n="0102b18"/><lb ed="R103" n="0033b18"/>止。可總収三一和合同。迴三入一同。其餘諸同。皆
<lb ed="X" n="0102b19"/><lb ed="R103" n="0034a01"/>是諸敎。各詮法義。開合不等。各隨差別義句。以一
<lb ed="X" n="0102b20"/><lb ed="R103" n="0034a02"/>同字通目。目爲同敎耳。故四祖曰。又會義不同。多
<lb ed="X" n="0102b21"/><lb ed="R103" n="0034a03"/>種法門。隨別取一義。餘並別相。故言同耳。是知義
<lb ed="X" n="0102b22"/><lb ed="R103" n="0034a04"/>非一準。雖各各有謂。而以同字一言。爲總通目。決
<lb ed="X" n="0102b23"/><lb ed="R103" n="0034a05"/>不將法華會漸同義。爲總同也。又引祖曰。今以理
<lb ed="X" n="0102b24"/><lb ed="R103" n="0034a06"/>求通之。與同無別趣也。今從至相者。足知此師深
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0102c" n="0102c"/>
<lb ed="X" n="0102c01"/><lb ed="R103" n="0034a07"/>昧祖文。錯乱祖意。今謂。四祖正意。釋顯古德立通
<lb ed="X" n="0102c02"/><lb ed="R103" n="0034a08"/>同之名。非釋會三歸一同也。故彼文具曰。前德<anchor xml:id="nkr_note_add_0102c0201" n="0102c0201"/><anchor xml:id="beg0102c0201" n="0102c0201"/>已<anchor xml:id="end0102c0201"/>
<lb ed="X" n="0102c03"/><lb ed="R103" n="0034a09"/>求通別二敎。而未見釋相。今以理求通之。與同義
<lb ed="X" n="0102c04"/><lb ed="R103" n="0034a10"/>無別趣也。照知此文遵古立同之由。非指會三歸
<lb ed="X" n="0102c05"/><lb ed="R103" n="0034a11"/>一<anchor xml:id="nkr_note_orig_0102002" n="0102002"/>通同多義如彼也。迷祖正意。順情臆說。爲第七
<lb ed="X" n="0102c06"/><lb ed="R103" n="0034a12"/>失。<anchor xml:id="nkr_note_add_0102c0601" n="0102c0601"/><anchor xml:id="beg0102c0601" n="0102c0601"/>已<anchor xml:id="end0102c0601"/>上矯乱敎門。從此爲始。惑衆鬪諍。惟事掠虗。
<lb ed="X" n="0102c07"/><lb ed="R103" n="0034a13"/>無修實行。華嚴經曰。自說爲是。餘說悉非。淸涼疏
<lb ed="X" n="0102c08"/><lb ed="R103" n="0034a14"/>曰。願諸後學。審此省躬。無黨師承。同群墮溺矣。</p>
<lb ed="X" n="0102c09"/><lb ed="R103" n="0034a15"/><p xml:id="pX58p0102c0901">二易簡記主豫師。釋敎章。首立法界混融無二同曰。
<lb ed="X" n="0102c10"/><lb ed="R103" n="0034a16"/>後同敎門。直就法界。本末融會。故下章曰。此同敎
<lb ed="X" n="0102c11"/><lb ed="R103" n="0034a17"/>說諸乘等會融無二。同一法界。評曰。此師匪唯迷
<lb ed="X" n="0102c12"/><lb ed="R103" n="0034a18"/>祖同字一言。抑亦不曉章文法義。章曰同敎者三
<lb ed="X" n="0102c13"/><lb ed="R103" n="0034b01"/>字。是辨指敎名也。說諸乘等四字。明敎下攝機。具
<lb ed="X" n="0102c14"/><lb ed="R103" n="0034b02"/>彰本末也。會融無二同一法界八字。正顯理體融
<lb ed="X" n="0102c15"/><lb ed="R103" n="0034b03"/>會同也。是故賢首。初分諸乘。以一爲本。三乘至無
<lb ed="X" n="0102c16"/><lb ed="R103" n="0034b04"/>量乘爲末。六重七義。具釋如章。二融本末。融會諸
<lb ed="X" n="0102c17"/><lb ed="R103" n="0034b05"/>乘。同證法界。同一理體。故云無二。故祖下文問答
<lb ed="X" n="0102c18"/><lb ed="R103" n="0034b06"/>結顯曰。義門異故。權實恒存。理偏通故。全體無二
<lb ed="X" n="0102c19"/><lb ed="R103" n="0034b07"/>等。豫師將理體平等之一同。總法義差別之諸同。
<lb ed="X" n="0102c20"/><lb ed="R103" n="0034b08"/>此乃理齊義不齊。爲第一失。因茲有會師。斥彼曰。
<lb ed="X" n="0102c21"/><lb ed="R103" n="0034b09"/>此中引文不盡。復錯乱宗因。今謂。會師只知情尙
<lb ed="X" n="0102c22"/><lb ed="R103" n="0034b10"/>入他非。不覺觸言自招過。且宗因明論。凡說法義。
<lb ed="X" n="0102c23"/><lb ed="R103" n="0034b11"/>當立三支比量。其三支量。當取外境比較。對法立
<lb ed="X" n="0102c24"/><lb ed="R103" n="0034b12"/>量也。其惑就文取義。則立量不成。今會師斥他曰。
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0103a" n="0103a"/>
<lb ed="X" n="0103a01"/><lb ed="R103" n="0034b13"/>引文不盡等句。意取下文泯權歸實門。攬實成權
<lb ed="X" n="0103a02"/><lb ed="R103" n="0034b14"/>門。來作因云同喩比量者。返自不曉三支比量義
<lb ed="X" n="0103a03"/><lb ed="R103" n="0034b15"/>也。今謂。只就本句。作三支比量者。應云。同敎是有
<lb ed="X" n="0103a04"/><lb ed="R103" n="0034b16"/>法量。有一乘三乘法故。定說諸乘等。同一法界爲
<lb ed="X" n="0103a05"/><lb ed="R103" n="0034b17"/>宗。法量因云。會融無二。同喩如海波。量云。海喩理
<lb ed="X" n="0103a06"/><lb ed="R103" n="0034b18"/>實一乘。波喩事權諸乘。會融無二。同一海水。事理
<lb ed="X" n="0103a07"/><lb ed="R103" n="0035a01"/>無礙。同一法界也。若取次文義句。作因比量者。而
<lb ed="X" n="0103a08"/><lb ed="R103" n="0035a02"/>非同喩之境。則比量不成矣。幸覬達識學流。去情
<lb ed="X" n="0103a09"/><lb ed="R103" n="0035a03"/>參照。莫黨師說。重增鬪諍。<anchor xml:id="nkr_note_add_0103a0901" n="0103a0901"/><anchor xml:id="beg0103a0901" n="0103a0901"/>已<anchor xml:id="end0103a0901"/>上豫會二師僞說。法
<lb ed="X" n="0103a10"/><lb ed="R103" n="0035a04"/>界混融同。各具一失。辨三一和合同。</p>
<lb ed="X" n="0103a11"/><lb ed="R103" n="0035a05"/><p xml:id="pX58p0103a1101">豫師立第二三一和合同。易簡記。釋敎章攝益中。同
<lb ed="X" n="0103a12"/><lb ed="R103" n="0035a06"/>敎一乘曰。此卽一乘三乘和合說故。屬同敎攝。前
<lb ed="X" n="0103a13"/><lb ed="R103" n="0035a07"/>別敎一乘。卽是圓敎。權敎三乘。卽是始敎。同敎一
<lb ed="X" n="0103a14"/><lb ed="R103" n="0035a08"/>乘。卽當終頓。故淸涼玄文云。三同敎一乘。如法華
<lb ed="X" n="0103a15"/><lb ed="R103" n="0035a09"/>等。演義釋云。卽合終頓二敎也。評曰。此師先取敎
<lb ed="X" n="0103a16"/><lb ed="R103" n="0035a10"/>章攝益中。三一和合同。立爲第二種同敎。略不明
<lb ed="X" n="0103a17"/><lb ed="R103" n="0035a11"/>解和合之義。爲第一<anchor xml:id="nkr_note_orig_0103001" n="0103001"/>之失。次引玄文總相會通文
<lb ed="X" n="0103a18"/><lb ed="R103" n="0035a12"/>云。前別敎一乘。至卽合終頓二敎等文。釋此三一
<lb ed="X" n="0103a19"/><lb ed="R103" n="0035a13"/>和合同者。了無交涉不唯昧於玄文泯二同義。實
<lb ed="X" n="0103a20"/><lb ed="R103" n="0035a14"/>乃不明三一和合同義。爲第二失。及至易簡下文。
<lb ed="X" n="0103a21"/><lb ed="R103" n="0035a15"/>引昔人釋云。亦名迴三入一敎者。但立名有異。卽
<lb ed="X" n="0103a22"/><lb ed="R103" n="0035a16"/>是上三一和合也。決知此師。昧此兩同名義。不照
<lb ed="X" n="0103a23"/><lb ed="R103" n="0035a17"/>賢首。於下決擇會機次第。以第七門曰。三乘根不
<lb ed="X" n="0103a24"/><lb ed="R103" n="0035a18"/>定故。堪進入同敎一乘。乃至曰。諸有所修。皆迴向
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0103b" n="0103b"/>
<lb ed="X" n="0103b01"/><lb ed="R103" n="0035b01"/>一乘等。正是三一法行和同義也。以第八門曰。三
<lb ed="X" n="0103b02"/><lb ed="R103" n="0035b02"/>乘根不定故。堪可進入別敎一乘者。卽知彼三乘
<lb ed="X" n="0103b03"/><lb ed="R103" n="0035b03"/>等法。本來不異別敎一乘。何以故。爲彼所目故。無
<lb ed="X" n="0103b04"/><lb ed="R103" n="0035b04"/>異事故。唯顯一乘。無三可得。勝前三一法行和合
<lb ed="X" n="0103b05"/><lb ed="R103" n="0035b05"/>迴向名同。此門正當露地等授大車。究竟唯一。故
<lb ed="X" n="0103b06"/><lb ed="R103" n="0035b06"/>名迴入。以入揀向勝劣自殊。決非重名。爲第三失。</p>
<lb ed="X" n="0103b07"/><lb ed="R103" n="0035b07"/><p xml:id="pX58p0103b0701">復師立四種同敎。第一立三一和合同。<g ref="#CB00701">㭊</g>薪記釋曰。
<lb ed="X" n="0103b08"/><lb ed="R103" n="0035b08"/>此乃三一合說。則三乘和合不異。又曰。三一合明。
<lb ed="X" n="0103b09"/><lb ed="R103" n="0035b09"/>又<anchor xml:id="nkr_note_orig_0103002" n="0103002"/>迷會解記。釋玄文曰。三一共故。又注同敎<g ref="#CB15081">䇿</g>曰。
<lb ed="X" n="0103b10"/><lb ed="R103" n="0035b10"/>三一具故。評曰。此師凡有五釋。混雜媕娿。略無定
<lb ed="X" n="0103b11"/><lb ed="R103" n="0035b11"/>義。及至續注同敎<g ref="#CB15081">䇿</g>曰。三乘爲敎。一乘爲義。總爲
<lb ed="X" n="0103b12"/><lb ed="R103" n="0035b12"/>臆說。又初記曰。三乘一乘和合不異者。有濫別敎
<lb ed="X" n="0103b13"/><lb ed="R103" n="0035b13"/>該說文曰。以三卽一故不異。以一卽三故不異。今
<lb ed="X" n="0103b14"/><lb ed="R103" n="0035b14"/>謂。此師將別敎法本圓融。三一不異之義。釋今同
<lb ed="X" n="0103b15"/><lb ed="R103" n="0035b15"/>敎三一和合。明不異者。得非矯乱。同別不明。兩處
<lb ed="X" n="0103b16"/><lb ed="R103" n="0035b16"/>三一。機詮法異。總爲一失。</p>
<lb ed="X" n="0103b17"/><lb ed="R103" n="0035b17"/><p xml:id="pX58p0103b1701">會師同敎<g ref="#CB15081">䇿</g>曰。三一和合。同一善巧。故名同敎。此乃
<lb ed="X" n="0103b18"/><lb ed="R103" n="0035b18"/>以合釋同。同者合也。則三乘爲敎。一乘爲義。和合
<lb ed="X" n="0103b19"/><lb ed="R103" n="0036a01"/>不離。攝機成益也。評曰。此師初摘敎章攝益中四
<lb ed="X" n="0103b20"/><lb ed="R103" n="0036a02"/>字曰。三一和合。及至釋義。錯指至相曰。同一善巧
<lb ed="X" n="0103b21"/><lb ed="R103" n="0036a03"/>爲合釋同。於戲。此師不詳祖述。穿鑿太甚。今具至
<lb ed="X" n="0103b22"/><lb ed="R103" n="0036a04"/>相文曰。同敎者。亦有同別。一乘三乘。同一善巧。是
<lb ed="X" n="0103b23"/><lb ed="R103" n="0036a05"/>其同也。各爲據機別。卽是別也。請詳祖述。自明同
<lb ed="X" n="0103b24"/><lb ed="R103" n="0036a06"/>敎中自具同別兩義。以一善巧法。具接一三機故。
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0103c" n="0103c"/>
<lb ed="X" n="0103c01"/><lb ed="R103" n="0036a07"/>是同敎中同義也。若據一三之機。詮法淺深。各別
<lb ed="X" n="0103c02"/><lb ed="R103" n="0036a08"/>不同。是同敎中別義也。卽不曾說和合不離。以合
<lb ed="X" n="0103c03"/><lb ed="R103" n="0036a09"/>釋同也。是知此師。不唯不曉三一和合同義。實亦
<lb ed="X" n="0103c04"/><lb ed="R103" n="0036a10"/>不明同敎中同別義也。爲第一失。次云。則三。乘爲
<lb ed="X" n="0103c05"/><lb ed="R103" n="0036a11"/>敎。一乘爲義。和合不離等者。臆說尤甚。今謂。賢首
<lb ed="X" n="0103c06"/><lb ed="R103" n="0036a12"/>正文。先明敎義。後辨攝益。初敎義門中。以臨門三
<lb ed="X" n="0103c07"/><lb ed="R103" n="0036a13"/>車爲敎。界外別授大車。示眞實義。三敎虗<anchor xml:id="nkr_note_orig_0103003" n="0103003"/>說。無實
<lb ed="X" n="0103c08"/><lb ed="R103" n="0036a14"/>體故。故淸涼曰。是知三皆虗指。演義釋曰。以證三
<lb ed="X" n="0103c09"/><lb ed="R103" n="0036a15"/>乘皆是方便。無有實體。乃至曰。約敎則廢三立一。
<lb ed="X" n="0103c10"/><lb ed="R103" n="0036a16"/>三敎虗說。約理則開三顯一等。三虗一實。豈容和
<lb ed="X" n="0103c11"/><lb ed="R103" n="0036a17"/>合不離耶。又況賢首。就前敎義中。約開說曰。三乘
<lb ed="X" n="0103c12"/><lb ed="R103" n="0036a18"/>三句。第二句曰。或唯敎非義。約同敎說。一乘三句。
<lb ed="X" n="0103c13"/><lb ed="R103" n="0036b01"/>第二句曰。或唯義非敎。約同敎說。及後總合曰。具
<lb ed="X" n="0103c14"/><lb ed="R103" n="0036b02"/>此三句。約同敎說者。卽是具上三乘三句。一乘三
<lb ed="X" n="0103c15"/><lb ed="R103" n="0036b03"/>句。互望對論。唯敎唯義。總屬同敎門中。說開說合。
<lb ed="X" n="0103c16"/><lb ed="R103" n="0036b04"/>非是獨約敎義和合也。是故賢首。就後攝益分齊
<lb ed="X" n="0103c17"/><lb ed="R103" n="0036b05"/>中。方說三一和合同。會師公違祖述。矯亂敎義攝
<lb ed="X" n="0103c18"/><lb ed="R103" n="0036b06"/>益二門。臆說三一爲敎義和合。爲第二失。今遵淸
<lb ed="X" n="0103c19"/><lb ed="R103" n="0036b07"/>涼會通法華經旨。會三爲一。顯法行和合。故演義
<lb ed="X" n="0103c20"/><lb ed="R103" n="0036b08"/>曰。謂有問言。若會三歸一者。爲會昔三而爲一耶
<lb ed="X" n="0103c21"/><lb ed="R103" n="0036b09"/>爲會昔三。歸今一耶。故今釋之具上二義。先明會
<lb ed="X" n="0103c22"/><lb ed="R103" n="0036b10"/>三爲一。初別藥草喩品。證小行卽是佛因。次引信
<lb ed="X" n="0103c23"/><lb ed="R103" n="0036b11"/>解品。證大行是其所有。皆明會行也。次明會昔三
<lb ed="X" n="0103c24"/><lb ed="R103" n="0036b12"/>歸今之一。於中二。先會昔成今。有法喩合。法云義
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0104a" n="0104a"/>
<lb ed="X" n="0104a01"/><lb ed="R103" n="0036b13"/>說爲四等。乃至借喩顯曰。以三點喩於三乘。以成
<lb ed="X" n="0104a02"/><lb ed="R103" n="0036b14"/>一伊。喩爲一乘。別說三乘。三皆是權。合三爲一。故
<lb ed="X" n="0104a03"/><lb ed="R103" n="0036b15"/>得稱實。非三點外更有一點。乃至結成正義曰。三
<lb ed="X" n="0104a04"/><lb ed="R103" n="0036b16"/>別有三。總合爲一。故成四也。四卽四乘義說爲四
<lb ed="X" n="0104a05"/><lb ed="R103" n="0036b17"/>也。次曰。彰今異昔下揀曰。前但合三爲一。一無別
<lb ed="X" n="0104a06"/><lb ed="R103" n="0036b18"/>法。<anchor xml:id="nkr_note_add_0104a0601" n="0104a0601"/><anchor xml:id="beg0104a0601" n="0104a0601"/>已<anchor xml:id="end0104a0601"/>成四乘。今辨一乘。別有法門。乃至曰。唯爲一
<lb ed="X" n="0104a07"/><lb ed="R103" n="0037a01"/>大事。出現於世。不爲於餘等。此顯露地等賜大車。
<lb ed="X" n="0104a08"/><lb ed="R103" n="0037a02"/>迴三入一。唯是一乘。不同三一義說四乘。明法行
<lb ed="X" n="0104a09"/><lb ed="R103" n="0037a03"/>和合也。會師不遵祖釋。臆說敎義和合。爲第三失。
<lb ed="X" n="0104a10"/><lb ed="R103" n="0037a04"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0104a1001" n="0104a1001"/><anchor xml:id="beg0104a1001" n="0104a1001"/>已<anchor xml:id="end0104a1001"/>上三師僞說三一和合同。共有七失。次評泯二
<lb ed="X" n="0104a11"/><lb ed="R103" n="0037a05"/>同如右。</p>
<lb ed="X" n="0104a12"/><lb ed="R103" n="0037a06"/><p xml:id="pX58p0104a1201">復師立第二種同敎。依玄文曰。終頓泯二是同。故合
<lb ed="X" n="0104a13"/><lb ed="R103" n="0037a07"/>二爲一敎。此師述會解曰。要終頓二敎同泯二故。
<lb ed="X" n="0104a14"/><lb ed="R103" n="0037a08"/>名同敎一乘也。仍自注曰。約終頓泯二是同。非卽
<lb ed="X" n="0104a15"/><lb ed="R103" n="0037a09"/>合終頓爲同也。正約終頓同無二乘。故云同敎一
<lb ed="X" n="0104a16"/><lb ed="R103" n="0037a10"/>乘也。又注同敎<g ref="#CB15081">䇿</g>曰。此合爲一敎者。卽由終頓同
<lb ed="X" n="0104a17"/><lb ed="R103" n="0037a11"/>眠二故。合爲一敎。名同敎一乘也。豈非得名之因。
<lb ed="X" n="0104a18"/><lb ed="R103" n="0037a12"/>又注曰。今問彼曰。不將泯二爲得名所以。更用何
<lb ed="X" n="0104a19"/><lb ed="R103" n="0037a13"/>耶。評曰。復師曲說繁重。自意錯乱。先述會解注曰。
<lb ed="X" n="0104a20"/><lb ed="R103" n="0037a14"/>泯二是同。非卽合終頓爲同。後注同敎<g ref="#CB15081">䇿</g>卻曰。此
<lb ed="X" n="0104a21"/><lb ed="R103" n="0037a15"/>合爲一敎者。卽由終頓同泯二故。爲得名之因。前
<lb ed="X" n="0104a22"/><lb ed="R103" n="0037a16"/>後相違。成第一失。其次兩重注說。決知不曉二敎。
<lb ed="X" n="0104a23"/><lb ed="R103" n="0037a17"/>詮法體同。合二爲一。爲名同敎一乘。<anchor xml:id="nkr_note_add_0104a2301" n="0104a2301"/><anchor xml:id="beg0104a2301" n="0104a2301"/>但<anchor xml:id="end0104a2301"/>執得名因
<lb ed="X" n="0104a24"/><lb ed="R103" n="0037a18"/>由所以者。虗立敎名。不彰法體。爲第二失。</p>
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0104b" n="0104b"/>
<lb ed="X" n="0104b01"/><lb ed="R103" n="0037b01"/><p xml:id="pX58p0104b0101">會師同敎<g ref="#CB15081">䇿</g>。引淸涼曰。始敎存三故。別爲一敎。終頓
<lb ed="X" n="0104b02"/><lb ed="R103" n="0037b02"/>泯二是同故。合爲一敎。下列四中云。三同敎一乘。
<lb ed="X" n="0104b03"/><lb ed="R103" n="0037b03"/>卽合終頓二敎也。會師就解曰。此乃泯二是同。出
<lb ed="X" n="0104b04"/><lb ed="R103" n="0037b04"/>合爲一敎之所以。非得名之因由也。評曰。此師但
<lb ed="X" n="0104b05"/><lb ed="R103" n="0037b05"/>引祖文。不釋合二之義。唯言出合爲一敎之所以。
<lb ed="X" n="0104b06"/><lb ed="R103" n="0037b06"/>語無的當。過同復師因由之失。今謂。祖約會通古
<lb ed="X" n="0104b07"/><lb ed="R103" n="0037b07"/>師立四敎義。故下列四曰。一別敎小乘。如阿含等。
<lb ed="X" n="0104b08"/><lb ed="R103" n="0037b08"/>二同敎三乘。如深密等。三同敎一乘。如法華等。四
<lb ed="X" n="0104b09"/><lb ed="R103" n="0037b09"/>別敎一乘。如華嚴經。其同敎一乘。正以今家終頓
<lb ed="X" n="0104b10"/><lb ed="R103" n="0037b10"/>二敎敎下。同詮一乘法體。同泯二乘。克體一合也。
<lb ed="X" n="0104b11"/><lb ed="R103" n="0037b11"/>故演義曰。此通終頓二敎。但同一體是頓。兼不壞
<lb ed="X" n="0104b12"/><lb ed="R103" n="0037b12"/>能所知義。卽是終。此明二敎頓漸雖殊。克法體合
<lb ed="X" n="0104b13"/><lb ed="R103" n="0037b13"/>也。會復二師。皆不明乘體一合。但言出合所以得
<lb ed="X" n="0104b14"/><lb ed="R103" n="0037b14"/>名因由者。無稽臆說。爲第一失。又因由所以。但是
<lb ed="X" n="0104b15"/><lb ed="R103" n="0037b15"/>左右之言。義非兩異。故演義曰。所言因者。所由所
<lb ed="X" n="0104b16"/><lb ed="R103" n="0037b16"/>以。順益待藉之義相也。爲由有此所由所以。順益
<lb ed="X" n="0104b17"/><lb ed="R103" n="0037b17"/>待藉。果宗方明。故說此等名爲因也。此卽要是宗
<lb ed="X" n="0104b18"/><lb ed="R103" n="0037b18"/>之所由。亦是宗之所以等。由此卽顯。與所立宗。一
<lb ed="X" n="0104b19"/><lb ed="R103" n="0038a01"/>向一味。能建立宗。故名因也。會復二師。不照祖述。
<lb ed="X" n="0104b20"/><lb ed="R103" n="0038a02"/>各執因由所以。互生鬪諍。惑乱後學。爲第二失。次
<lb ed="X" n="0104b21"/><lb ed="R103" n="0038a03"/>引貞元疏曰。約圓融不融。分成二種。卽頓敎實敎。
<lb ed="X" n="0104b22"/><lb ed="R103" n="0038a04"/>並皆不融。爲同敎一兼。<g ref="#CB15081">䇿</g>曰。旣曰不融爲同。非泯
<lb ed="X" n="0104b23"/><lb ed="R103" n="0038a05"/>二名同。不亦顯乎。又此同敎一乘。是合終頓。義亦
<lb ed="X" n="0104b24"/><lb ed="R103" n="0038a06"/>明矣。今謂評曰。此師要將泯二同。與不融同。兩同
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0104c" n="0104c"/>
<lb ed="X" n="0104c01"/><lb ed="R103" n="0038a07"/>義齊。並合終頓二敎爲同敎。一乘者。大失敎眼。不
<lb ed="X" n="0104c02"/><lb ed="R103" n="0038a08"/>曉兩同來源自異。名義各殊。且泯二同。自屬玄文
<lb ed="X" n="0104c03"/><lb ed="R103" n="0038a09"/>總相會通。以今家五敎。束爲四敎。會通昔人判四
<lb ed="X" n="0104c04"/><lb ed="R103" n="0038a10"/>敎義也。故以終頓二敎。乘體唯一。合爲第三。名同
<lb ed="X" n="0104c05"/><lb ed="R103" n="0038a11"/>敎一乘。同泯二乘故。故名泯二同也。其不融同。自
<lb ed="X" n="0104c06"/><lb ed="R103" n="0038a12"/>屬貞元。約合後三敎爲一實。以最後圓敎。爲究竟
<lb ed="X" n="0104c07"/><lb ed="R103" n="0038a13"/>佛乘。具足實體。圓融無礙。爲融爲別。名別敎一乘。
<lb ed="X" n="0104c08"/><lb ed="R103" n="0038a14"/>以頓實二敎。雖同詮一實。實體未圓。故開二敎。名
<lb ed="X" n="0104c09"/><lb ed="R103" n="0038a15"/>不融同。故貞元疏曰。二約圓融不融。分成二種。卽
<lb ed="X" n="0104c10"/><lb ed="R103" n="0038a16"/>實敎頓敎。並皆不融。爲同敎一乘。唯第五圓融具
<lb ed="X" n="0104c11"/><lb ed="R103" n="0038a17"/>德。名別敎一乘也。以此照知。兩同名義。雲泥自殊。
<lb ed="X" n="0104c12"/><lb ed="R103" n="0038a18"/>略伸三異。初泯二同。從會通四敎中。合終頓爲第
<lb ed="X" n="0104c13"/><lb ed="R103" n="0038b01"/>三同敎一乘也。不融同。從五敎中。合後三爲一實。
<lb ed="X" n="0104c14"/><lb ed="R103" n="0038b02"/>以終頓詮實未圓。故開二敎名不融同。此昧四來
<lb ed="X" n="0104c15"/><lb ed="R103" n="0038b03"/>合二。五來開三。來源自殊。開合不同。爲第一異失。
<lb ed="X" n="0104c16"/><lb ed="R103" n="0038b04"/>次泯二同。自約乘體一合。合二爲同敎一乘也。頓
<lb ed="X" n="0104c17"/><lb ed="R103" n="0038b05"/>實同自。約詮法不融。開二爲同。頓詮雙絕。名絕相
<lb ed="X" n="0104c18"/><lb ed="R103" n="0038b06"/>一乘。終詮雙存。名佛性平等一乘。此昧乘體爲合。
<lb ed="X" n="0104c19"/><lb ed="R103" n="0038b07"/>詮法非合。爲第二異失。次泯二同。唯局終頓也。頓
<lb ed="X" n="0104c20"/><lb ed="R103" n="0038b08"/>實不融等同。通前四敎。皆名不融。以敎義理事等
<lb ed="X" n="0104c21"/><lb ed="R103" n="0038b09"/>十門。隨敎淺深。孤門性相。故演義曰。各隨五敎。以
<lb ed="X" n="0104c22"/><lb ed="R103" n="0038b10"/>辨差別。諸敎共有。故云可思。今此獨開終頓者。以
<lb ed="X" n="0104c23"/><lb ed="R103" n="0038b11"/>同詮一實。就勝先開。名同敎一乘也。此昧通局。穿
<lb ed="X" n="0104c24"/><lb ed="R103" n="0038b12"/>鑿類齊。爲第三異失。三異之失。兩同決殊。會師應
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0105a" n="0105a"/>
<lb ed="X" n="0105a01"/><lb ed="R103" n="0038b13"/>說。公違祖述。惑人鬪諍。又引地經疏鈔曰。若自他
<lb ed="X" n="0105a02"/><lb ed="R103" n="0038b14"/>相絕。則與衆生心同一體故。無心外也。不壞能所
<lb ed="X" n="0105a03"/><lb ed="R103" n="0038b15"/>知義也。自釋曰。此通終頓二敎。<anchor xml:id="nkr_note_add_0105a0301" n="0105a0301"/><anchor xml:id="beg0105a0301" n="0105a0301"/>但<anchor xml:id="end0105a0301"/>同一體是頓。兼
<lb ed="X" n="0105a04"/><lb ed="R103" n="0038b16"/>不壞能所知義。卽是終敎。若總取雙絕雙存。亦圓
<lb ed="X" n="0105a05"/><lb ed="R103" n="0038b17"/>敎中同敎義也。會師<g ref="#CB15081">䇿</g>曰。旣稱總取。合二敎也。亦
<lb ed="X" n="0105a06"/><lb ed="R103" n="0038b18"/>圓中同。非離之之終頓。乃海具之江水。安得不鹹。
<lb ed="X" n="0105a07"/><lb ed="R103" n="0039a01"/>正同此間之同敎一乘也。評曰。會師摘文臆說。誣
<lb ed="X" n="0105a08"/><lb ed="R103" n="0039a02"/>惑後學。益增鬪諍。今具引疏鈔。顯祖正意。祖釋第
<lb ed="X" n="0105a09"/><lb ed="R103" n="0039a03"/>三地經他心通文。經以他心通爲總。下列二十八
<lb ed="X" n="0105a10"/><lb ed="R103" n="0039a04"/>心爲別。行相各殊。經末結曰。皆如實知。疏曰。審於
<lb ed="X" n="0105a11"/><lb ed="R103" n="0039a05"/>事實。見理實故。亦非心外見法。亦非無境可知。若
<lb ed="X" n="0105a12"/><lb ed="R103" n="0039a06"/>自他相絕。則與衆生心同一體。無心外也。不壞能
<lb ed="X" n="0105a13"/><lb ed="R103" n="0039a07"/>所。故能知也。又他心是總。餘皆是別。六相圓融。一
<lb ed="X" n="0105a14"/><lb ed="R103" n="0039a08"/>乘之實知也。鈔曰。皆如實下。總釋如實知義。有五
<lb ed="X" n="0105a15"/><lb ed="R103" n="0039a09"/>敎意。初通小乘。初敎理實。通人法二空故。二亦非
<lb ed="X" n="0105a16"/><lb ed="R103" n="0039a10"/>心外。下通始終二敎。唯識之義。通二敎故。三若自
<lb ed="X" n="0105a17"/><lb ed="R103" n="0039a11"/>他下。通於終頓兩敎。但同一體。但是頓敎。兼取不
<lb ed="X" n="0105a18"/><lb ed="R103" n="0039a12"/>壞能所知義。卽是終敎。又總取雙絕雙存。亦圓中
<lb ed="X" n="0105a19"/><lb ed="R103" n="0039a13"/>同敎義故。四又他心下。六相圓融。唯屬圓敎一乘
<lb ed="X" n="0105a20"/><lb ed="R103" n="0039a14"/>之別敎義。今謂。鈔文通論五敎。束爲四義。又加同
<lb ed="X" n="0105a21"/><lb ed="R103" n="0039a15"/>敎。初通小始二敎。二亦非心外下。約唯識義。通知
<lb ed="X" n="0105a22"/><lb ed="R103" n="0039a16"/>始權。異熟賴耶。名爲一心。遮無外境。唯心變故。通
<lb ed="X" n="0105a23"/><lb ed="R103" n="0039a17"/>知終實。說如來藏。以爲一心。理無二故。性淨隨緣。
<lb ed="X" n="0105a24"/><lb ed="R103" n="0039a18"/>擧體成俗。卽生滅門也。此束二敎。通唯識說。權實
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0105b" n="0105b"/>
<lb ed="X" n="0105b01"/><lb ed="R103" n="0039b01"/>自殊。非合二敎也。三若自他相絕下。約眞性義。通
<lb ed="X" n="0105b02"/><lb ed="R103" n="0039b02"/>知頓敎。泯絕染淨。呵敎勸離。毀相泯心。俱同衆生
<lb ed="X" n="0105b03"/><lb ed="R103" n="0039b03"/>本有淸淨一體名頓也。兼取不壞下。通知終敎。具
<lb ed="X" n="0105b04"/><lb ed="R103" n="0039b04"/>足眞如生滅二門。能知心體。所知心相。故束二敎。
<lb ed="X" n="0105b05"/><lb ed="R103" n="0039b05"/>通知一乘眞心體相也。故頓敎通知心體絕相。終
<lb ed="X" n="0105b06"/><lb ed="R103" n="0039b06"/>敎通知心體心相。兼之一字。揀非合二敎也。故鈔
<lb ed="X" n="0105b07"/><lb ed="R103" n="0039b07"/>明曰。通於終頓兩敎。不言合終頓兩敎也。又圭山
<lb ed="X" n="0105b08"/><lb ed="R103" n="0039b08"/>顯一心具五義門。揀後三門曰。然此亦一心。與上
<lb ed="X" n="0105b09"/><lb ed="R103" n="0039b09"/>第三四門異者。三是攝事歸理。會末同本。四則泯
<lb ed="X" n="0105b10"/><lb ed="R103" n="0039b10"/>事泯末。唯理唯本。五則全事卽理。卽末全本等。以
<lb ed="X" n="0105b11"/><lb ed="R103" n="0039b11"/>此照知。三敎一心。心<anchor xml:id="nkr_note_orig_0105001" n="0105001"/>智義殊。卽非合論也。又總取
<lb ed="X" n="0105b12"/><lb ed="R103" n="0039b12"/>雙絕雙存。亦圓敎中同敎義故者。是顯圓敎本法。
<lb ed="X" n="0105b13"/><lb ed="R103" n="0039b13"/>總取前四敎。存絕法義。名圓敎中同敎也。總取小
<lb ed="X" n="0105b14"/><lb ed="R103" n="0039b14"/>敎六識心知雙存事理。皆審實見。總取始敎八識
<lb ed="X" n="0105b15"/><lb ed="R103" n="0039b15"/>心知。雙存心境。皆識所變。總取終敎一眞心知。雙
<lb ed="X" n="0105b16"/><lb ed="R103" n="0039b16"/>存體相。能所無二。事理無礙。總取頓敎一眞心知。
<lb ed="X" n="0105b17"/><lb ed="R103" n="0039b17"/>雙絕體相。能所染淨。事理俱泯。最後圓敎。圓心圓
<lb ed="X" n="0105b18"/><lb ed="R103" n="0039b18"/>知。總取前四卽末全本。存絕鎔融。事事無礙。卽是
<lb ed="X" n="0105b19"/><lb ed="R103" n="0040a01"/>圓敎不思議圓通同也。故曰總取也。如江水入海。
<lb ed="X" n="0105b20"/><lb ed="R103" n="0040a02"/>波波俱鹹。故曰總取。卽非獨取終頓合二爲圓中
<lb ed="X" n="0105b21"/><lb ed="R103" n="0040a03"/>同也。故淸凉曰。圓以貫之。故十善五戒。亦圓敎攝。
<lb ed="X" n="0105b22"/><lb ed="R103" n="0040a04"/>圭山亦曰。圓敎攝四之時。一一同圓。會師違祖。情
<lb ed="X" n="0105b23"/><lb ed="R103" n="0040a05"/>尙臆說。改總取爲獨合終頓。作圓中同。廣引祖文。
<lb ed="X" n="0105b24"/><lb ed="R103" n="0040a06"/>展轉穿鑿。惑乱後學。益增鬪諍。爲第六失。次曰。正
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0105c" n="0105c"/>
<lb ed="X" n="0105c01"/><lb ed="R103" n="0040a07"/>同此間之同敎一乘者。又增惑亂。今謂。此間泯二。
<lb ed="X" n="0105c02"/><lb ed="R103" n="0040a08"/>爲同敎一乘者。祖自明曰。如法華等。卽是方便一
<lb ed="X" n="0105c03"/><lb ed="R103" n="0040a09"/>乘。自屬全揀。名方便同敎也。若以華嚴究竟圓別
<lb ed="X" n="0105c04"/><lb ed="R103" n="0040a10"/>一乘。爲能總取。前四敎法義。一一同圓。自屬全収。
<lb ed="X" n="0105c05"/><lb ed="R103" n="0040a11"/>圓中名同也。是知兩種一乘。方便究竟自殊。兩種
<lb ed="X" n="0105c06"/><lb ed="R103" n="0040a12"/>名同揀収縱奪自異。會師更不辨明。一槩斷云。正
<lb ed="X" n="0105c07"/><lb ed="R103" n="0040a13"/>同此間之同敎一乘者。得非矯乱同別兩種一乘。
<lb ed="X" n="0105c08"/><lb ed="R103" n="0040a14"/>益增鬪諍。爲第七失。更有復師。注同敎<g ref="#CB15081">䇿</g>曰。泯二
<lb ed="X" n="0105c09"/><lb ed="R103" n="0040a15"/>非圓中同。曰。如探玄曰。於共敎三乘中分出。故知
<lb ed="X" n="0105c10"/><lb ed="R103" n="0040a16"/>非圓中之同。今謂。復師雖引祖文。而又偏執。亦不
<lb ed="X" n="0105c11"/><lb ed="R103" n="0040a17"/>曉圓同。具揀具収。有縱有奪。若全揀則揀前四敎。
<lb ed="X" n="0105c12"/><lb ed="R103" n="0040a18"/>皆屬方便名同。若約全収。則収前四敎。一一同圓。
<lb ed="X" n="0105c13"/><lb ed="R103" n="0040b01"/>皆屬圓中名同。復師執云。故知非圓中之同者。偏
<lb ed="X" n="0105c14"/><lb ed="R103" n="0040b02"/>執之失。會復二師。皆暗斯義。各廣穿鑿。益增鬪諍。
<lb ed="X" n="0105c15"/><lb ed="R103" n="0040b03"/>爲第八失。次引密祖曰。能所無二。大乘終敎也。能
<lb ed="X" n="0105c16"/><lb ed="R103" n="0040b04"/>所俱泯。大乘頓敎中證道也。觀祖曰。以能所歷然。
<lb ed="X" n="0105c17"/><lb ed="R103" n="0040b05"/>證事法界。能所一相。證理法界。及事理無礙相卽
<lb ed="X" n="0105c18"/><lb ed="R103" n="0040b06"/>之門。能所具泯。證事理無礙形奪無寄門。存亡無
<lb ed="X" n="0105c19"/><lb ed="R103" n="0040b07"/>礙。全證事理無障礙門。擧一全収。證事事無礙門。
<lb ed="X" n="0105c20"/><lb ed="R103" n="0040b08"/>會師<g ref="#CB15081">䇿</g>曰。能所存亡無礙。得非總取雙絕雙存。圓
<lb ed="X" n="0105c21"/><lb ed="R103" n="0040b09"/>中同敎義乎。是乃合前密祖之終頓也。擧一全収。
<lb ed="X" n="0105c22"/><lb ed="R103" n="0040b10"/>證事事無礙別敎也。此前更不別立圓中同。又於
<lb ed="X" n="0105c23"/><lb ed="R103" n="0040b11"/>終頓之後。別有此門。義可見矣。今謂。會師倂引兩
<lb ed="X" n="0105c24"/><lb ed="R103" n="0040b12"/>祖能所存泯文義。要證臆說。總取雙絕雙存。是合
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0106a" n="0106a"/>
<lb ed="X" n="0106a01"/><lb ed="R103" n="0040b13"/>終頓。作圓中同者。大迷兩祖文義。矯亂<anchor xml:id="nkr_note_orig_0106001" n="0106001"/>五門證道。
<lb ed="X" n="0106a02"/><lb ed="R103" n="0040b14"/>不明前後開合。有暗兩重證智。今不避文繁。具彰
<lb ed="X" n="0106a03"/><lb ed="R103" n="0040b15"/>兩祖正意。先明密祖。依觀祖貞元第三科曰。能所
<lb ed="X" n="0106a04"/><lb ed="R103" n="0040b16"/>契合中。別明智證。以顯五門。前之四門。是約無分
<lb ed="X" n="0106a05"/><lb ed="R103" n="0040b17"/>別智。證事理無<anchor xml:id="nkr_note_add_0106a0501" n="0106a0501"/><anchor xml:id="beg0106a0501" n="0106a0501"/>礙<anchor xml:id="end0106a0501"/>法界也。爲方便同敎之極至。生
<lb ed="X" n="0106a06"/><lb ed="R103" n="0040b18"/>後第五門。擧一全収。収前四門。名總契合。歸圓別
<lb ed="X" n="0106a07"/><lb ed="R103" n="0041a01"/>敎。是顯無障礙智。證無障礙事事無礙法界也。是
<lb ed="X" n="0106a08"/><lb ed="R103" n="0041a02"/>故密祖依貞元科。隨門牒釋曰。第一能所歷然者。
<lb ed="X" n="0106a09"/><lb ed="R103" n="0041a03"/>則法相宗證道。謂大乘始敎也。第二能所無二者。
<lb ed="X" n="0106a10"/><lb ed="R103" n="0041a04"/>法性宗證道。謂大乘終敎也。第三能所俱泯者。則
<lb ed="X" n="0106a11"/><lb ed="R103" n="0041a05"/>大乘頓敎中證道。第四存亡無礙者。必由能證。方
<lb ed="X" n="0106a12"/><lb ed="R103" n="0041a06"/>悟心體。本絕能所三門無二也。第五擧一全收者。
<lb ed="X" n="0106a13"/><lb ed="R103" n="0041a07"/>總收也。前四<anchor xml:id="nkr_note_add_0106a1301" n="0106a1301"/><anchor xml:id="beg0106a1301" n="0106a1301"/>但<anchor xml:id="end0106a1301"/>存泯。此門又收開合。以前三門。則
<lb ed="X" n="0106a14"/><lb ed="R103" n="0041a08"/>存泯開。第四門。則存泯合。第五門。復收開合也。故
<lb ed="X" n="0106a15"/><lb ed="R103" n="0041a09"/>迤邐五門方備也。故貞元結曰。上列四門者。一則
<lb ed="X" n="0106a16"/><lb ed="R103" n="0041a10"/>欲次第階道。二欲會衆經異說。是知前四門。唯顯
<lb ed="X" n="0106a17"/><lb ed="R103" n="0041a11"/>性相無礙。至第五門。方說圓極圓同。故祖下曰。以
<lb ed="X" n="0106a18"/><lb ed="R103" n="0041a12"/>性融相。相隨性融。令前四門。合爲一揆。德德無盡。
<lb ed="X" n="0106a19"/><lb ed="R103" n="0041a13"/>相相無窮。方盡圓旨。方立圓同也。又密祖記釋觀
<lb ed="X" n="0106a20"/><lb ed="R103" n="0041a14"/>祖別行疏曰。但約無分別智。證於眞理。有此五門。
<lb ed="X" n="0106a21"/><lb ed="R103" n="0041a15"/>義記釋曰。上但約下。雖結前五。亦生後文勢。言但
<lb ed="X" n="0106a22"/><lb ed="R103" n="0041a16"/>約者。意表義理未盡。四法界唯一也。就一之中。有
<lb ed="X" n="0106a23"/><lb ed="R103" n="0041a17"/>此五門法相。是知。兩祖正意。皆以前三門說有前
<lb ed="X" n="0106a24"/><lb ed="R103" n="0041a18"/>後。存泯卽開。配始終頓三敎。各論證道。顯非獨合
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0106b" n="0106b"/>
<lb ed="X" n="0106b01"/><lb ed="R103" n="0041b01"/>終頓。義甚分明。以第四門。存泯合故。合具前三。次
<lb ed="X" n="0106b02"/><lb ed="R103" n="0041b02"/>第階道義。欲會衆經異說義。合顯修入之機。皆依
<lb ed="X" n="0106b03"/><lb ed="R103" n="0041b03"/>無分別智。皆證事理無礙法界。與同敎作方便引
<lb ed="X" n="0106b04"/><lb ed="R103" n="0041b04"/>攝。故當名方便同也。至第五明擧一全収。收前四
<lb ed="X" n="0106b05"/><lb ed="R103" n="0041b05"/>門開合等義。方盡圓極。方具總取存泯之義。具德
<lb ed="X" n="0106b06"/><lb ed="R103" n="0041b06"/>無盡。方立圓。同此義正如前辨。地經鈔中。總取雙
<lb ed="X" n="0106b07"/><lb ed="R103" n="0041b07"/>絕雙存。爲圓同義也。以此照知。會師始迷地經鈔
<lb ed="X" n="0106b08"/><lb ed="R103" n="0041b08"/>中。總取存絕之義。終暗此中。擧一全收之義。皆因
<lb ed="X" n="0106b09"/><lb ed="R103" n="0041b09"/>迷此五門。不曉前四。唯約無分別智。<anchor xml:id="nkr_note_orig_0106002" n="0106002"/>唯證事理無
<lb ed="X" n="0106b10"/><lb ed="R103" n="0041b10"/>礙法界。爲不融同敎之極至。不曉第五門。約無障
<lb ed="X" n="0106b11"/><lb ed="R103" n="0041b11"/>礙智。證無障礙法界。融前五門證道。一一同圓。擧
<lb ed="X" n="0106b12"/><lb ed="R103" n="0041b12"/>一全收。方名總取。總取前四門四敎存絕法義。一
<lb ed="X" n="0106b13"/><lb ed="R103" n="0041b13"/>一同圓。方許說立圓中不思議同也。卽非獨取第
<lb ed="X" n="0106b14"/><lb ed="R103" n="0041b14"/>四門存絕之義。獨合終頓爲圓中同也。故密祖記
<lb ed="X" n="0106b15"/><lb ed="R103" n="0041b15"/>曰。若以無障礙智者。卽如理智。如量智。乃至三智
<lb ed="X" n="0106b16"/><lb ed="R103" n="0041b16"/>四智。皆無障礙。以成重重無盡也。無障礙境者。正
<lb ed="X" n="0106b17"/><lb ed="R103" n="0041b17"/>事事無礙法界。含攝事法界。及理事無礙法界。皆
<lb ed="X" n="0106b18"/><lb ed="R103" n="0041b18"/>無障礙。亦總成重重無盡也。貞元亦曰。若證事理
<lb ed="X" n="0106b19"/><lb ed="R103" n="0042a01"/>無礙。及事事無礙法界者。但如前法界。信解明了。
<lb ed="X" n="0106b20"/><lb ed="R103" n="0042a02"/>則心行自造。豁然證入。此顯一道竪窮。展轉玄妙。
<lb ed="X" n="0106b21"/><lb ed="R103" n="0042a03"/>非初法界外。別有第二第三也。<anchor xml:id="nkr_note_add_0106b2101" n="0106b2101"/><anchor xml:id="beg0106b2101" n="0106b2101"/>已<anchor xml:id="end0106b2101"/>上義門。照顯會
<lb ed="X" n="0106b22"/><lb ed="R103" n="0042a04"/>師。迷前暗後。矯亂祖迷。錯說圓同。獨合終頓。聾瞽
<lb ed="X" n="0106b23"/><lb ed="R103" n="0042a05"/>後學。日增鬪諍。爲第九失。次引密祖釋理事無礙
<lb ed="X" n="0106b24"/><lb ed="R103" n="0042a06"/>中。至存泯同時。則迤邐有此三重。事理無礙之義
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0106c" n="0106c"/>
<lb ed="X" n="0106c01"/><lb ed="R103" n="0042a07"/>方足。智者一一審之。會師<g ref="#CB15081">䇿</g>曰。卽前觀祖。能所一
<lb ed="X" n="0106c02"/><lb ed="R103" n="0042a08"/>相所證。事理無礙相卽之門。一重也。能所俱泯。證
<lb ed="X" n="0106c03"/><lb ed="R103" n="0042a09"/>事理無礙。形奪無寄門。二重也。存亡無礙。全證事
<lb ed="X" n="0106c04"/><lb ed="R103" n="0042a10"/>理無障<anchor xml:id="nkr_note_add_0106c0401" n="0106c0401"/><anchor xml:id="beg0106c0401" n="0106c0401"/>礙<anchor xml:id="end0106c0401"/>門。三重也。如次前二祖取之。第三重乃
<lb ed="X" n="0106c05"/><lb ed="R103" n="0042a11"/>圓中之同。如日月矣。非合終頓乎。今謂。會師次引
<lb ed="X" n="0106c06"/><lb ed="R103" n="0042a12"/>密祖。迤邐三重所入之文。配同觀祖。雙融能入之
<lb ed="X" n="0106c07"/><lb ed="R103" n="0042a13"/>文。不明祖述。矯亂能所。又招二失。第一不曉密祖。
<lb ed="X" n="0106c08"/><lb ed="R103" n="0042a14"/>自依貞元所入科中。曲有十門。以前七門。總爲一
<lb ed="X" n="0106c09"/><lb ed="R103" n="0042a15"/>處。爲事理無礙。就第七門後結曰。迤邐三重。事理
<lb ed="X" n="0106c10"/><lb ed="R103" n="0042a16"/>無礙之義方足。乃至曰。由上義成下三門。事事無
<lb ed="X" n="0106c11"/><lb ed="R103" n="0042a17"/>礙義也。貞元亦曰。後三卽事事無礙法界。以此該
<lb ed="X" n="0106c12"/><lb ed="R103" n="0042a18"/>前。更無事理別行。一多不卽。故唯歸一無障礙法
<lb ed="X" n="0106c13"/><lb ed="R103" n="0042b01"/>界。而擧一全收。照上兩祖文義。並在所入法界科
<lb ed="X" n="0106c14"/><lb ed="R103" n="0042b02"/>中。十法門義。結前七門。迤邐三重。唯顯事理無礙
<lb ed="X" n="0106c15"/><lb ed="R103" n="0042b03"/>法界。義雖備足。爲同敎之極致。而尙拘事理別行。
<lb ed="X" n="0106c16"/><lb ed="R103" n="0042b04"/>一多不卽。揀其不融爲方便。同義甚明也。以後三
<lb ed="X" n="0106c17"/><lb ed="R103" n="0042b05"/>門。卽事事無礙。該前七門。歸一無障礙法界。擧一
<lb ed="X" n="0106c18"/><lb ed="R103" n="0042b06"/>全収。一一同圓。正顯圓融究寬圓同也。會師迷祖
<lb ed="X" n="0106c19"/><lb ed="R103" n="0042b07"/>所入科中。事理無礙三重法界之義。却將觀祖能
<lb ed="X" n="0106c20"/><lb ed="R103" n="0042b08"/>入科中。能所契合五門證道之義。配齊所入三重
<lb ed="X" n="0106c21"/><lb ed="R103" n="0042b09"/>法界之義。不唯矯亂能所。實抑錯合終頓。臆說圓
<lb ed="X" n="0106c22"/><lb ed="R103" n="0042b10"/>同。爲第十失。又云。前一祖取第三重。乃圓中之同
<lb ed="X" n="0106c23"/><lb ed="R103" n="0042b11"/>者。今謂。兩祖明文。結上三重。唯顯所入事理無礙
<lb ed="X" n="0106c24"/><lb ed="R103" n="0042b12"/>法界。一多不卽。唯齊方便同義。祖無明文。將此所
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0107a" n="0107a"/>
<lb ed="X" n="0107a01"/><lb ed="R103" n="0042b13"/>入第三重法界。爲獨合終頓。名圓同也。此語無稽。
<lb ed="X" n="0107a02"/><lb ed="R103" n="0042b14"/>情尙誑說。爲第十一失。次下更引五處祖文。要證
<lb ed="X" n="0107a03"/><lb ed="R103" n="0042b15"/>泯二。頓實兩同。並爲圓同收者。總是穿鑿。繁不多
<lb ed="X" n="0107a04"/><lb ed="R103" n="0042b16"/>辨。今但略明祖意。各各自殊。決非混亂。且如次引
<lb ed="X" n="0107a05"/><lb ed="R103" n="0042b17"/>觀祖。釋事理無礙曰。會法性等文者。今謂。觀祖正
<lb ed="X" n="0107a06"/><lb ed="R103" n="0042b18"/>意。以法性是一。會其終頓。同詮一性。詮性未圓。存
<lb ed="X" n="0107a07"/><lb ed="R103" n="0043a01"/>絕兩異。故合後三同詮一性。性相對揀之義。卽非
<lb ed="X" n="0107a08"/><lb ed="R103" n="0043a02"/>獨合頓實。泯二兩同。作圓同義說也。此是雜亂祖
<lb ed="X" n="0107a09"/><lb ed="R103" n="0043a03"/>述。類例不齊。爲第十二失。次引密祖曰。具此十門。
<lb ed="X" n="0107a10"/><lb ed="R103" n="0043a04"/>乃至別敎等文者。今謂。密祖釋法界三觀。於理事
<lb ed="X" n="0107a11"/><lb ed="R103" n="0043a05"/>無礙觀下注曰。具此十門。當大乘同敎之極致。對
<lb ed="X" n="0107a12"/><lb ed="R103" n="0043a06"/>後事事無礙觀十門。當別敎觀也。主意對顯同別
<lb ed="X" n="0107a13"/><lb ed="R103" n="0043a07"/>兩機。明心觀法。進趣行門。非辨敎門。總取存絕等
<lb ed="X" n="0107a14"/><lb ed="R103" n="0043a08"/>義也。此是雜亂敎觀。類例不齊。爲第十三失。次引
<lb ed="X" n="0107a15"/><lb ed="R103" n="0043a09"/>觀祖曰。實敎大乘。亦名一乘。謂會三歸一。唯有一
<lb ed="X" n="0107a16"/><lb ed="R103" n="0043a10"/>乘法<anchor xml:id="nkr_note_orig_0107001" n="0107001"/>故。卽後三敎。合爲一實。性相二宗。有多差別。
<lb ed="X" n="0107a17"/><lb ed="R103" n="0043a11"/>略列十條。此能揀十義。亦卽此經中。同敎之義。密
<lb ed="X" n="0107a18"/><lb ed="R103" n="0043a12"/>祖亦曰。卽華嚴同敎義。會師<g ref="#CB15081">䇿</g>曰。此亦後三。合爲
<lb ed="X" n="0107a19"/><lb ed="R103" n="0043a13"/>一實。開二卽同別。開三卽圓終頓也。是以爲四。卽
<lb ed="X" n="0107a20"/><lb ed="R103" n="0043a14"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0107a2001" n="0107a2001"/><anchor xml:id="beg0107a2001" n="0107a2001"/>但<anchor xml:id="end0107a2001"/>有同別。是合取頓實。卽圓中之同也。以一乘三
<lb ed="X" n="0107a21"/><lb ed="R103" n="0043a15"/>乘小乘<anchor xml:id="nkr_note_orig_0107002" n="0107002"/>三宗。不同一乘有二故。今謂評曰。實敎大
<lb ed="X" n="0107a22"/><lb ed="R103" n="0043a16"/>乘下。一節祖文。貞元正意。合後三敎爲一實。是顯
<lb ed="X" n="0107a23"/><lb ed="R103" n="0043a17"/>法性。對揀前二敎爲權。是顯法相三乘。略列十義。
<lb ed="X" n="0107a24"/><lb ed="R103" n="0043a18"/>對揀性相權實定異。故祖明曰。會三歸一。十方佛
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0107b" n="0107b"/>
<lb ed="X" n="0107b01"/><lb ed="R103" n="0043b01"/>土中。唯有一乘法者。是約法華同敎。通相一乘。對
<lb ed="X" n="0107b02"/><lb ed="R103" n="0043b02"/>揀權三乘也。卽非華嚴別敎。逈別一乘。爲對揀也。
<lb ed="X" n="0107b03"/><lb ed="R103" n="0043b03"/>若爾何合後三。皆名一乘耶。故祖揀曰。一乘有二。
<lb ed="X" n="0107b04"/><lb ed="R103" n="0043b04"/>一別敎一乘。二同敎一乘。今謂合三。是約性實理
<lb ed="X" n="0107b05"/><lb ed="R103" n="0043b05"/>體同義。通相一乘爲合。後三下。約具德逈別一乘
<lb ed="X" n="0107b06"/><lb ed="R103" n="0043b06"/>爲合也。若爾祖何又曰。此能揀十義。卽此經同敎
<lb ed="X" n="0107b07"/><lb ed="R103" n="0043b07"/>中之義。旣言此經。明知是圓。何妨會師曰。是合取
<lb ed="X" n="0107b08"/><lb ed="R103" n="0043b08"/>頓實。卽圓中之同耶。今謂。此師從前至此。迷於開
<lb ed="X" n="0107b09"/><lb ed="R103" n="0043b09"/>合。不曉圓同。且諸處祖文曰。華嚴別敎究竟一乘。
<lb ed="X" n="0107b10"/><lb ed="R103" n="0043b10"/>爲諸敎本故。法界大宗故。總相法門故。具同別故。
<lb ed="X" n="0107b11"/><lb ed="R103" n="0043b11"/>具本末故。具性相故。具權實故。故祖指曰。能揀十
<lb ed="X" n="0107b12"/><lb ed="R103" n="0043b12"/>義。亦卽此經中同敎之義。由此只曰同敎。不曰圓
<lb ed="X" n="0107b13"/><lb ed="R103" n="0043b13"/>同者。良以合三。是約法性通相一乘。方便引接。名
<lb ed="X" n="0107b14"/><lb ed="R103" n="0043b14"/>同也。若具圓中同義。乃於後三開一圓敎<anchor xml:id="nkr_note_orig_0107003" n="0107003"/>同。前諸
<lb ed="X" n="0107b15"/><lb ed="R103" n="0043b15"/>敎圓融具德。一一同圓。方說圓同義也。故賢首曰。
<lb ed="X" n="0107b16"/><lb ed="R103" n="0043b16"/>或唯一圓敎。以餘相皆盡故。或具五敎。以攝方便
<lb ed="X" n="0107b17"/><lb ed="R103" n="0043b17"/>故。乃至曰。或開二開三開五等。是故諸敎所明義
<lb ed="X" n="0107b18"/><lb ed="R103" n="0043b18"/>理。交絡分齊。結成敎網。長養機緣。故此經云。張大
<lb ed="X" n="0107b19"/><lb ed="R103" n="0044a01"/>敎網。置生死海中。漉人天魚。會師深暗斯義。不明
<lb ed="X" n="0107b20"/><lb ed="R103" n="0044a02"/>開合。只見祖云。卽此經中同敎之義。便作圓同義
<lb ed="X" n="0107b21"/><lb ed="R103" n="0044a03"/>說者。惑亂後學。日增鬪諍。爲十四失。次曰。開二卽
<lb ed="X" n="0107b22"/><lb ed="R103" n="0044a04"/>同別。開三卽圓終頓也。是以爲四。卽但有同別。是
<lb ed="X" n="0107b23"/><lb ed="R103" n="0044a05"/>合取頓實。卽圓中之同者。此師違祖。臆說開二開
<lb ed="X" n="0107b24"/><lb ed="R103" n="0044a06"/>三等語。且貞元就實。復有二門者。第一門曰。一約
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0107c" n="0107c"/>
<lb ed="X" n="0107c01"/><lb ed="R103" n="0044a07"/>有位無位。分之爲二。則以終敎同前始敎。皆名爲
<lb ed="X" n="0107c02"/><lb ed="R103" n="0044a08"/>漸。第四名頓。卽非開二爲同別也。第二門曰。二約
<lb ed="X" n="0107c03"/><lb ed="R103" n="0044a09"/>圓融不融。分成二種。卽實敎頓敎。並皆不融。爲同
<lb ed="X" n="0107c04"/><lb ed="R103" n="0044a10"/>敎一乘。唯第五圓融具德。名別敎一乘。今經正是
<lb ed="X" n="0107c05"/><lb ed="R103" n="0044a11"/>第五敎攝。以一一圓融。包攝無盡故。更無餘文餘
<lb ed="X" n="0107c06"/><lb ed="R103" n="0044a12"/>義。卽不曾有開三。加同爲四。亦不曾有獨合頓實。
<lb ed="X" n="0107c07"/><lb ed="R103" n="0044a13"/>爲圓中同義。祖但明曰。卽實敎頓敎。並皆不融。旣
<lb ed="X" n="0107c08"/><lb ed="R103" n="0044a14"/>是不融。開爲同敎一乘。揀非圓同。義甚分明。會師
<lb ed="X" n="0107c09"/><lb ed="R103" n="0044a15"/>從前違祖。情執穿鑿。獨合終頓爲圓同者。於斯總
<lb ed="X" n="0107c10"/><lb ed="R103" n="0044a16"/>錯。爲十五失。會<g ref="#CB15081">䇿</g>又曰。<anchor xml:id="nkr_note_add_0107c1001" n="0107c1001"/><anchor xml:id="beg0107c1001" n="0107c1001"/>已<anchor xml:id="end0107c1001"/>上第二義。彼所立義旣
<lb ed="X" n="0107c11"/><lb ed="R103" n="0044a17"/>破。引文證又不成理量。今謂。此師此語。逆風吹火。
<lb ed="X" n="0107c12"/><lb ed="R103" n="0044a18"/>還燎自眉矣。<anchor xml:id="nkr_note_add_0107c1201" n="0107c1201"/><anchor xml:id="beg0107c1201" n="0107c1201"/>已<anchor xml:id="end0107c1201"/>上復會二師僞說泯二同共有十
<lb ed="X" n="0107c13"/><lb ed="R103" n="0044b01"/>七失。次辨僞說同頓同實同。如右。</p>
<lb ed="X" n="0107c14"/><lb ed="R103" n="0044b02"/><p xml:id="pX58p0107c1401">豫師取玄文。同頓同實同。立爲第三種同敎。易簡記。
<lb ed="X" n="0107c15"/><lb ed="R103" n="0044b03"/>釋敎章以敎攝乘中。同別一乘文下注曰。有以玄
<lb ed="X" n="0107c16"/><lb ed="R103" n="0044b04"/>文義理分齊中。同頓同實同。及圓融具德。配此同
<lb ed="X" n="0107c17"/><lb ed="R103" n="0044b05"/>別。然乃敎下。曲分義門。與今以敎攝乘。義意亦別。
<lb ed="X" n="0107c18"/><lb ed="R103" n="0044b06"/>此可會於淸涼玄文。總相會通。或分四內同敎一
<lb ed="X" n="0107c19"/><lb ed="R103" n="0044b07"/>乘。如法華等。評曰。此師言有<anchor xml:id="nkr_note_add_0107c1901" n="0107c1901"/><anchor xml:id="beg0107c1901" n="0107c1901"/>已<anchor xml:id="end0107c1901"/>下。至義意亦別。不
<lb ed="X" n="0107c20"/><lb ed="R103" n="0044b08"/>曉玄文。先明敎攝曰。圓必攝四。圓以貫之。故十善
<lb ed="X" n="0107c21"/><lb ed="R103" n="0044b09"/>五戒。亦圓敎攝。次門乘攝曰。一乘有二。一同敎一
<lb ed="X" n="0107c22"/><lb ed="R103" n="0044b10"/>乘。同頓同實。二別敎一乘。唯圓融具德。是約圓融
<lb ed="X" n="0107c23"/><lb ed="R103" n="0044b11"/>不融。以揀同別二機。詮證淺深。正顯被機之義。故
<lb ed="X" n="0107c24"/><lb ed="R103" n="0044b12"/>分同別。此師不考祖文。擅自斷云。然彼敎下。曲分
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0108a" n="0108a"/>
<lb ed="X" n="0108a01"/><lb ed="R103" n="0044b13"/>義門。與今敎章以敎攝乘。義意亦別者。匪唯不曉
<lb ed="X" n="0108a02"/><lb ed="R103" n="0044b14"/>玄文敎章。並是以敎攝乘。正顯利機。却乃謗祖。爲
<lb ed="X" n="0108a03"/><lb ed="R103" n="0044b15"/>曲分義門。非約被機。而曰義意亦別。爲第一失。次
<lb ed="X" n="0108a04"/><lb ed="R103" n="0044b16"/>曰。此可會於淸凉等文。又是不明兩處祖述。矯亂
<lb ed="X" n="0108a05"/><lb ed="R103" n="0044b17"/>法義。且玄文總相會通之意。自將今家五敎。會通
<lb ed="X" n="0108a06"/><lb ed="R103" n="0044b18"/>古德四敎。以今終頓二敎。同詮一乘。同泯二乘。體
<lb ed="X" n="0108a07"/><lb ed="R103" n="0045a01"/>合爲一。會通四敎中。爲第三同敎一乘。如法華等
<lb ed="X" n="0108a08"/><lb ed="R103" n="0045a02"/>也。今此敎章。自就本宗五敎。通攝一三乘機。隨攝
<lb ed="X" n="0108a09"/><lb ed="R103" n="0045a03"/>各五。且初一乘五者。一別敎一乘。二同敎一乘。三
<lb ed="X" n="0108a10"/><lb ed="R103" n="0045a04"/>絕相一乘。如楞伽。此頓敎。四約佛性平等。爲一乘
<lb ed="X" n="0108a11"/><lb ed="R103" n="0045a05"/>等。此終敎。五密義意一乘。如八意等。此始敎。<anchor xml:id="nkr_note_add_0108a1101" n="0108a1101"/><anchor xml:id="beg0108a1101" n="0108a1101"/>已<anchor xml:id="end0108a1101"/>上
<lb ed="X" n="0108a12"/><lb ed="R103" n="0045a06"/>五種一乘。皆是隨敎。單攝爲一。不同總相會通。合
<lb ed="X" n="0108a13"/><lb ed="R103" n="0045a07"/>二敎爲同敎一乘也。是知兩處祖意。單一合殊。義
<lb ed="X" n="0108a14"/><lb ed="R103" n="0045a08"/>非可會。爲第二失。</p>
<lb ed="X" n="0108a15"/><lb ed="R103" n="0045a09"/><p xml:id="pX58p0108a1501">復師會解記。取玄文同頓同實同。立爲第三種同敎
<lb ed="X" n="0108a16"/><lb ed="R103" n="0045a10"/>曰。三此中同敎。要同敎與終頓二敎。義類相似。故
<lb ed="X" n="0108a17"/><lb ed="R103" n="0045a11"/>云同也。又注同敎。<g ref="#CB15081">䇿</g>曰。此約同敎。同彼終頓。故云
<lb ed="X" n="0108a18"/><lb ed="R103" n="0045a12"/>同敎。不約終頓亦名同敎。評曰。文繁義晦。以敎爲
<lb ed="X" n="0108a19"/><lb ed="R103" n="0045a13"/>同。自招三失。初昧祖述。約法判敎。敎類有五。施設
<lb ed="X" n="0108a20"/><lb ed="R103" n="0045a14"/>敎相。約機造修。斷惑證相。淺深自殊。決不濫觴。此
<lb ed="X" n="0108a21"/><lb ed="R103" n="0045a15"/>師却曰。要圓敎與終頓二敎。義類相似同者。返顯
<lb ed="X" n="0108a22"/><lb ed="R103" n="0045a16"/>吾祖約法分敎。義無約準。悖祖臆說。爲第一失。次
<lb ed="X" n="0108a23"/><lb ed="R103" n="0045a17"/>注同敎曰。此約圓敎同彼終頓者。正違祖述。祖以
<lb ed="X" n="0108a24"/><lb ed="R103" n="0045a18"/>終敎之機。同詮同敎中。一性一相法義。頓敎之機。
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0108b" n="0108b"/>
<lb ed="X" n="0108b01"/><lb ed="R103" n="0045b01"/>同詮圓敎中。言思<anchor xml:id="nkr_note_orig_0108001" n="0108001"/>斷絕法義也。以此二敎。雖皆詮
<lb ed="X" n="0108b02"/><lb ed="R103" n="0045b02"/>圓敎中存絕法義。而皆未足圓別圓融。但是孤門。
<lb ed="X" n="0108b03"/><lb ed="R103" n="0045b03"/>有其所病。故祖揀開曰。同頓同實同也。演義釋曰。
<lb ed="X" n="0108b04"/><lb ed="R103" n="0045b04"/>同敎者。謂終頓二敎。雖說一性一相。無二無三。不
<lb ed="X" n="0108b05"/><lb ed="R103" n="0045b05"/>辨圓融具德。事事無礙。故非別敎。而別敎中。有一
<lb ed="X" n="0108b06"/><lb ed="R103" n="0045b06"/>性一相。事理無礙。言思斯絕。同彼二敎。以此照知。
<lb ed="X" n="0108b07"/><lb ed="R103" n="0045b07"/>祖約詮法之偏。名爲同敎。卽非約圓敎。同彼終頓
<lb ed="X" n="0108b08"/><lb ed="R103" n="0045b08"/>也。爲第二失。次曰。不約終頓。亦名同敎者。今謂。祖
<lb ed="X" n="0108b09"/><lb ed="R103" n="0045b09"/>述正以終頓。同詮同法。未足名同。若不約終頓名
<lb ed="X" n="0108b10"/><lb ed="R103" n="0045b10"/>同。却用何敎爲同耶。足知此師。率情迷亂。誣誷學
<lb ed="X" n="0108b11"/><lb ed="R103" n="0045b11"/>人。爲第三失。</p>
<lb ed="X" n="0108b12"/><lb ed="R103" n="0045b12"/><p xml:id="pX58p0108b1201">會師引淸凉曰。同敎者。謂終頓二敎。雖說一性一相。
<lb ed="X" n="0108b13"/><lb ed="R103" n="0045b13"/>無二無三。會師<g ref="#CB15081">䇿</g>曰。此正同敎自相也。理應更曰。
<lb ed="X" n="0108b14"/><lb ed="R103" n="0045b14"/>言思斯絕。以影在下文。不言耳。無二無三。非泯二
<lb ed="X" n="0108b15"/><lb ed="R103" n="0045b15"/>乎。問曰。同彼頓實。安知合彼爲同敎耶。答。祖云下
<lb ed="X" n="0108b16"/><lb ed="R103" n="0045b16"/>同同敎。釋此言也。評曰。會師碎節祖文。不聯義勢。
<lb ed="X" n="0108b17"/><lb ed="R103" n="0045b17"/>具如復注曰。然此鈔曰。雖說一性一相等。是縱彼
<lb ed="X" n="0108b18"/><lb ed="R103" n="0045b18"/>二敎。<anchor xml:id="nkr_note_add_0108b1801" n="0108b1801"/><anchor xml:id="beg0108b1801" n="0108b1801"/>但<anchor xml:id="end0108b1801"/>是所同。次曰。不辨圓融等。奪非別敎。後云。
<lb ed="X" n="0108b19"/><lb ed="R103" n="0046a01"/>而別敎中。有一性一相等。同彼二敎。方是正立同
<lb ed="X" n="0108b20"/><lb ed="R103" n="0046a02"/>敎名相。此說頗正。令師錯在初段。以縱爲正。曰此
<lb ed="X" n="0108b21"/><lb ed="R103" n="0046a03"/>正同敎自相。爲第一失。次曰。無二無三。非泯二乎
<lb ed="X" n="0108b22"/><lb ed="R103" n="0046a04"/>者。此師從前臆說。泯二頓實兩同之義。<anchor xml:id="nkr_note_orig_0108002" n="0108002"/>皆是合終
<lb ed="X" n="0108b23"/><lb ed="R103" n="0046a05"/>頓爲同。至此言非泯二乎者。覈定之詞。更不詳究。
<lb ed="X" n="0108b24"/><lb ed="R103" n="0046a06"/>淸凉只在頓實同下。言無二無三。於泯二同下。不
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0108c" n="0108c"/>
<lb ed="X" n="0108c01"/><lb ed="R103" n="0046a07"/>言無二無三者。祖有深意。揀異兩同也。以頓實同。
<lb ed="X" n="0108c02"/><lb ed="R103" n="0046a08"/>是合後三敎。同詮一佛乘性。本不說有二乘三乘。
<lb ed="X" n="0108c03"/><lb ed="R103" n="0046a09"/>唯顯一佛乘性。故演義明曰。但立一實爲眞趣。擧
<lb ed="X" n="0108c04"/><lb ed="R103" n="0046a10"/>二三皆悉不許。不論大小。如說世間此人獨立。更
<lb ed="X" n="0108c05"/><lb ed="R103" n="0046a11"/>無與比。非要別指張王二人等。今緣頓實。於佛乘。
<lb ed="X" n="0108c06"/><lb ed="R103" n="0046a12"/>性。詮體未足。不辨圓融具德。局在孤門。存絕各殊。
<lb ed="X" n="0108c07"/><lb ed="R103" n="0046a13"/>開而非合。故以同字開曰。同頓同實也。其泯二同。
<lb ed="X" n="0108c08"/><lb ed="R103" n="0046a14"/>自約會通四敎。合終頓二敎。爲同敎一乘。對三顯
<lb ed="X" n="0108c09"/><lb ed="R103" n="0046a15"/>故。不言無三。但云泯二也。故祖明曰。三四二敎。雖
<lb ed="X" n="0108c10"/><lb ed="R103" n="0046a16"/>則泯二異前。而對三顯一。曲巧順機。演義釋曰。三
<lb ed="X" n="0108c11"/><lb ed="R103" n="0046a17"/>卽終敎。四卽頓敎。此之二敎。俱明一乘。故云泯二
<lb ed="X" n="0108c12"/><lb ed="R103" n="0046a18"/>則異前。始終存三乘也。是知泯二之同。對三顯一。
<lb ed="X" n="0108c13"/><lb ed="R103" n="0046b01"/>只言泯二。不言無三也。頓實之同。本無二三可對。
<lb ed="X" n="0108c14"/><lb ed="R103" n="0046b02"/>故言無二無三也。兩種同義。約法對機。淺深自殊。
<lb ed="X" n="0108c15"/><lb ed="R103" n="0046b03"/>決不類齊。會師不詳祖述。擅於頓實同中。無二無
<lb ed="X" n="0108c16"/><lb ed="R103" n="0046b04"/>三句下。便言非泯二乎者。不明敎眼。雜亂祖述。爲
<lb ed="X" n="0108c17"/><lb ed="R103" n="0046b05"/>第二失。次問答下。會師自立問端答釋指文。尤迷
<lb ed="X" n="0108c18"/><lb ed="R103" n="0046b06"/>祖述。演義四十四。釋十門唯識鈔曰。若下同同敎
<lb ed="X" n="0108c19"/><lb ed="R103" n="0046b07"/>一乘。卽収次三。就實次三唯識門也。卽第五以末
<lb ed="X" n="0108c20"/><lb ed="R103" n="0046b08"/>歸本門。第六攝相歸性門。第七性相俱融門。祖曰。
<lb ed="X" n="0108c21"/><lb ed="R103" n="0046b09"/>其五六七三門。全同問明。<anchor xml:id="nkr_note_add_0108c2101" n="0108c2101"/><anchor xml:id="beg0108c2101" n="0108c2101"/>但<anchor xml:id="end0108c2101"/>爲明其自淺之深。故
<lb ed="X" n="0108c22"/><lb ed="R103" n="0046b10"/>曰通二。一卽終敎。亦名實敎故。其攝相歸性。亦通
<lb ed="X" n="0108c23"/><lb ed="R103" n="0046b11"/>頓敎。以後三敎。皆同一乘。並揀於權。故頓亦名實。
<lb ed="X" n="0108c24"/><lb ed="R103" n="0046b12"/>今謂。祖自<anchor xml:id="nkr_note_orig_0108003" n="0108003"/>明曰通二者。通其終敎。一性一相。通其
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0109a" n="0109a"/>
<lb ed="X" n="0109a01"/><lb ed="R103" n="0046b13"/>頓敎。言思斯絕。以其二敎。各詮一義。自淺之深。故
<lb ed="X" n="0109a02"/><lb ed="R103" n="0046b14"/>曰通二。通卽同也。故兩同字曰同頓同實者。顯非
<lb ed="X" n="0109a03"/><lb ed="R103" n="0046b15"/>合二也。設或情執終頓。共通一實。故言合二者。公
<lb ed="X" n="0109a04"/><lb ed="R103" n="0046b16"/>違祖曰。合後三敎爲一實。卽不曾言合前二敎爲
<lb ed="X" n="0109a05"/><lb ed="R103" n="0046b17"/>一實也。是知會師答指此文。改祖通二之言。妄作
<lb ed="X" n="0109a06"/><lb ed="R103" n="0046b18"/>合二之說。攖惑後學。重增鬪諍。爲第三失。次下又
<lb ed="X" n="0109a07"/><lb ed="R103" n="0047a01"/>引不辨圓融具德。事事無礙。故非別敎。又曰。而別
<lb ed="X" n="0109a08"/><lb ed="R103" n="0047a02"/>敎中。有一性一相。事理無礙。言思斯絕。同彼二敎。
<lb ed="X" n="0109a09"/><lb ed="R103" n="0047a03"/>今謂。此師引上兩段祖文。正是碎節祖文。不聯義
<lb ed="X" n="0109a10"/><lb ed="R103" n="0047a04"/>勢。具如復師破曰。不辨下是奪。又曰下是立。會師
<lb ed="X" n="0109a11"/><lb ed="R103" n="0047a05"/>不得文意。從前三段至此。意顯皆在後句。同彼二
<lb ed="X" n="0109a12"/><lb ed="R103" n="0047a06"/>敎。方是結釋<g ref="#CB00562">䟽</g>中同頓同實。爲同敎也。文意極明。
<lb ed="X" n="0109a13"/><lb ed="R103" n="0047a07"/>不必繁重雜亂祖意。爲第四失。次曰。問信滿成佛。
<lb ed="X" n="0109a14"/><lb ed="R103" n="0047a08"/>行布十地。同前諸敎。能同名同。豈非同敎同彼耶。
<lb ed="X" n="0109a15"/><lb ed="R103" n="0047a09"/>答。彼約一乘同三乘。方便引彼。令捨權入實。不待
<lb ed="X" n="0109a16"/><lb ed="R103" n="0047a10"/>該而是圓。今謂。此師所引。敎章問答。信滿成佛之
<lb ed="X" n="0109a17"/><lb ed="R103" n="0047a11"/>義。深味祖述。妄作圓同也。且祖明答曰。爲欲方便
<lb ed="X" n="0109a18"/><lb ed="R103" n="0047a12"/>顯此一乘。信滿成佛。令易信受。故於彼敎。先作此
<lb ed="X" n="0109a19"/><lb ed="R103" n="0047a13"/>說。至後又問曰。若爾云何說得諸位。階降次第。答
<lb ed="X" n="0109a20"/><lb ed="R103" n="0047a14"/>以此經中。安立諸位。有二善巧。一約相就門。分位
<lb ed="X" n="0109a21"/><lb ed="R103" n="0047a15"/>前後。寄同三乘。引彼方便。是同敎也。二約體就法。
<lb ed="X" n="0109a22"/><lb ed="R103" n="0047a16"/>圓融自在。異彼三<anchor xml:id="nkr_note_orig_0109001" n="0109001"/>乘。是別敎也。以此照知。前後問
<lb ed="X" n="0109a23"/><lb ed="R103" n="0047a17"/>答。是顯別敎。具二善巧。其信滿成佛。是初一善巧。
<lb ed="X" n="0109a24"/><lb ed="R103" n="0047a18"/>約相就門。寄同三乘。方便引接。正屬方便同敎義。
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0109b" n="0109b"/>
<lb ed="X" n="0109b01"/><lb ed="R103" n="0047b01"/>卽<anchor xml:id="nkr_note_orig_0109002" n="0109002"/>非第二善巧。約體就法。相入圓融同義也。會師
<lb ed="X" n="0109b02"/><lb ed="R103" n="0047b02"/>不詳祖述。檀於初一善巧義中。斷曰。令捨<anchor xml:id="nkr_note_orig_0109003" n="0109003"/>歸入實。
<lb ed="X" n="0109b03"/><lb ed="R103" n="0047b03"/>不待該而是圓者。不明善巧二門。矯亂同別。濫說
<lb ed="X" n="0109b04"/><lb ed="R103" n="0047b04"/>圓同。爲第五失。次曰。今約所詮事理無礙。是一該
<lb ed="X" n="0109b05"/><lb ed="R103" n="0047b05"/>取二敎所詮。入圓成。此彰其無礙。如浩然氣。同雌
<lb ed="X" n="0109b06"/><lb ed="R103" n="0047b06"/>雄風。總斯二風。以爲一氣。浩然外無別雌雄。雌雄
<lb ed="X" n="0109b07"/><lb ed="R103" n="0047b07"/>之外。寧有浩然。事理無礙。同存絕卽泯。總斯存絕。
<lb ed="X" n="0109b08"/><lb ed="R103" n="0047b08"/>爲事理無礙。道理亦爾。豈二事理無礙。分能所耶。
<lb ed="X" n="0109b09"/><lb ed="R103" n="0047b09"/>會師此段語意。法喩合三。又成三失。初約所詮下。
<lb ed="X" n="0109b10"/><lb ed="R103" n="0047b10"/>有昧玄文。前約總収。後約總揀。今論終頓二敎所
<lb ed="X" n="0109b11"/><lb ed="R103" n="0047b11"/>詮。理事無礙。正屬總爲揀同。故演義曰終敎不說
<lb ed="X" n="0109b12"/><lb ed="R103" n="0047b12"/>德用該收。頓敎一向事理雙絕。<note place="inline">乃至</note>曰。同敎者。謂終
<lb ed="X" n="0109b13"/><lb ed="R103" n="0047b13"/>頓二敎。不辨圓融具德等。此師公違總揀。却云該
<lb ed="X" n="0109b14"/><lb ed="R103" n="0047b14"/>取二敎所詮入圓成此彰其無礙。探取別敎四門
<lb ed="X" n="0109b15"/><lb ed="R103" n="0047b15"/>義說者。以同濫別。矯亂揀取。爲第六失。次曰。如浩
<lb ed="X" n="0109b16"/><lb ed="R103" n="0047b16"/>然下。不曉風氣兩殊。妄用雌雄僞說。今謂。浩然元
<lb ed="X" n="0109b17"/><lb ed="R103" n="0047b17"/>氣。虗廓寂寥。本自無形無動無聲。無大無小。無內
<lb ed="X" n="0109b18"/><lb ed="R103" n="0047b18"/>無外。無明無暗。無智無愚。無富無貧。無貴無賤。偃
<lb ed="X" n="0109b19"/><lb ed="R103" n="0048a01"/>伏天地之初。發生萬物之祖。皆是自然噫氣而出。
<lb ed="X" n="0109b20"/><lb ed="R103" n="0048a02"/>故河圖曰。元氣無形。<g ref="#CB17230">󴍎</g><g ref="#CB17230">󴍎</g>蒙蒙。偃者爲地。伏者爲
<lb ed="X" n="0109b21"/><lb ed="R103" n="0048a03"/>天。又禮統曰。天地者。元氣之所生。萬物之祖。在物
<lb ed="X" n="0109b22"/><lb ed="R103" n="0048a04"/>稟受。詮分各殊。則有愚智。則有明暗。<anchor xml:id="nkr_note_orig_0109004" n="0109004"/>則貧富。壽有
<lb ed="X" n="0109b23"/><lb ed="R103" n="0048a05"/>短長。故曰小知不及大知。小年不及大年等。其風
<lb ed="X" n="0109b24"/><lb ed="R103" n="0048a06"/>者有形有聲。有起有滅。有景有頺。有焱有忳。有短
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0109c" n="0109c"/>
<lb ed="X" n="0109c01"/><lb ed="R103" n="0048a07"/>有長等。從天所使。隨時而作。故河圖帝通曰。風者
<lb ed="X" n="0109c02"/><lb ed="R103" n="0048a08"/>天地所使也。又元命包曰。陰陽怒而爲風也。以此
<lb ed="X" n="0109c03"/><lb ed="R103" n="0048a09"/>照知。風與氣殊。但同運四時氣含風變。風謝氣存。
<lb ed="X" n="0109c04"/><lb ed="R103" n="0048a10"/>何得曰總二風爲一氣。以一氣爲二風。得非不考
<lb ed="X" n="0109c05"/><lb ed="R103" n="0048a11"/>文籍。情臆妄乎。況當宋玉。一時奉主。僞說雌雄。故
<lb ed="X" n="0109c06"/><lb ed="R103" n="0048a12"/>眞儒斥曰。上古聖書。風有多種。本無雌雄二風。只
<lb ed="X" n="0109c07"/><lb ed="R103" n="0048a13"/>有雌雄二雷也。若吾宗祖述。風氣二義。息氣從踵
<lb ed="X" n="0109c08"/><lb ed="R103" n="0048a14"/>發。緣風依欲身。故有偈曰。息念慧五地。緣風依欲
<lb ed="X" n="0109c09"/><lb ed="R103" n="0048a15"/>身。二得實外無。有六謂數等。今略論曰。謂持息入。
<lb ed="X" n="0109c10"/><lb ed="R103" n="0048a16"/>是引外風令入身義。謂持息出。是引內風令出身
<lb ed="X" n="0109c11"/><lb ed="R103" n="0048a17"/>義。委釋如俱舍。又智者修息正氣曰。有聲曰風。結
<lb ed="X" n="0109c12"/><lb ed="R103" n="0048a18"/>殢曰喘。不細曰氣。不聲不結。不麤不澁不滑。出入
<lb ed="X" n="0109c13"/><lb ed="R103" n="0048b01"/>綿緜。若存若亡。資神安穩。方曰。息守風散。喘殢氣
<lb ed="X" n="0109c14"/><lb ed="R103" n="0048b02"/>勞。息定無念。正定氣無爲也。是知內外典籍。氣恬
<lb ed="X" n="0109c15"/><lb ed="R103" n="0048b03"/>風撓。兩異皎然。此師昧亂。而云總斯二風。以爲一
<lb ed="X" n="0109c16"/><lb ed="R103" n="0048b04"/>氣者。爲第七失。次曰。事理無礙。道理亦爾。下合法
<lb ed="X" n="0109c17"/><lb ed="R103" n="0048b05"/>不齊錯。今謂。風氣兩運。是妄緣境。止局一順彌。一
<lb ed="X" n="0109c18"/><lb ed="R103" n="0048b06"/>天地。一日月。一四洲。衆生共業。緣成則有。緣散則
<lb ed="X" n="0109c19"/><lb ed="R103" n="0048b07"/>滅。若事理無礙。談眞常境。量周法界。廓徹虗空。處
<lb ed="X" n="0109c20"/><lb ed="R103" n="0048b08"/>事。則事事全眞。顯理。則理無不遍。事理雙融。故曰
<lb ed="X" n="0109c21"/><lb ed="R103" n="0048b09"/>無礙。帝心曰。此全遍門。超情難見。非世喩能況。淸
<lb ed="X" n="0109c22"/><lb ed="R103" n="0048b10"/>凉釋曰。借其分喩。通其玄意。故以海波爲喩。海水
<lb ed="X" n="0109c23"/><lb ed="R103" n="0048b11"/>喩理。海波喩事。事理相卽。一體無二也。若將妄塵
<lb ed="X" n="0109c24"/><lb ed="R103" n="0048b12"/>緣起。風氣小境喩。合眞如法界。事理廣境。喩理不
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0110a" n="0110a"/>
<lb ed="X" n="0110a01"/><lb ed="R103" n="0048b13"/>齊。此師却曰。道理亦爾者。不遵祖喩。違理極多。繁
<lb ed="X" n="0110a02"/><lb ed="R103" n="0048b14"/>不具辨。爲第八失。次引祖曰。以別該同。皆圓敎攝。
<lb ed="X" n="0110a03"/><lb ed="R103" n="0048b15"/>鈔曰。猶彼江水入海亦鹹。會師<g ref="#CB15081">䇿</g>曰。旣俟別該。卽
<lb ed="X" n="0110a04"/><lb ed="R103" n="0048b16"/>偏敎之終頓。非能同別敎也。又言。江水入海。非自
<lb ed="X" n="0110a05"/><lb ed="R103" n="0048b17"/>海水。卽終頓爲此之事理無礙明矣。指圓敎。則總
<lb ed="X" n="0110a06"/><lb ed="R103" n="0048b18"/>取雙絕雙存。圓敎中同敎也。今謂。此師引上疏鈔。
<lb ed="X" n="0110a07"/><lb ed="R103" n="0049a01"/>要證圓中同義。正出此文者。大昧祖科。科分兩義。
<lb ed="X" n="0110a08"/><lb ed="R103" n="0049a02"/>以別該同。皆圓敎攝者。自屬前科總明大意文。後
<lb ed="X" n="0110a09"/><lb ed="R103" n="0049a03"/>通釋妨難也。故鈔釋曰。謂有難言。旣同頓同實。何
<lb ed="X" n="0110a10"/><lb ed="R103" n="0049a04"/>異頓實。故此通云。卽此同中。必有別義。如事理無
<lb ed="X" n="0110a11"/><lb ed="R103" n="0049a05"/>礙。必有事事無礙耳。猶彼江水入海亦鹹。以此釋
<lb ed="X" n="0110a12"/><lb ed="R103" n="0049a06"/>通深廣之意。竪窮橫遍。普該普攝。不論入與不入。
<lb ed="X" n="0110a13"/><lb ed="R103" n="0049a07"/>□□□體是同。未入海時。鹹德未具。故但云同。故
<lb ed="X" n="0110a14"/><lb ed="R103" n="0049a08"/>祖科曰。總明大意。大意者。祖曰。如海有百川之水。
<lb ed="X" n="0110a15"/><lb ed="R103" n="0049a09"/>水義同也。若江水入海。水體具德。波波圓攝。同同
<lb ed="X" n="0110a16"/><lb ed="R103" n="0049a10"/>無盡。方攝圓同。自屬後科開章別釋中。明別敎四
<lb ed="X" n="0110a17"/><lb ed="R103" n="0049a11"/>門下義。一一圓同也。會師錯認前科。總明大意。顯
<lb ed="X" n="0110a18"/><lb ed="R103" n="0049a12"/>顯體之同。通妨之義。便作圓同具德義說者。不識
<lb ed="X" n="0110a19"/><lb ed="R103" n="0049a13"/>文理。混濫圓同。不分體德。暗祖科釋。爲第九失。次
<lb ed="X" n="0110a20"/><lb ed="R103" n="0049a14"/>曰。圓敎有二。一同敎。二別敎。別卽不共。不共頓實。
<lb ed="X" n="0110a21"/><lb ed="R103" n="0049a15"/>同敎者。同頓同實。若下同同敎一乘等。會師<g ref="#CB15081">䇿</g>曰。
<lb ed="X" n="0110a22"/><lb ed="R103" n="0049a16"/>旣言下。同同敎一乘。収次三門。唯識則同敎一乘。
<lb ed="X" n="0110a23"/><lb ed="R103" n="0049a17"/>是終頓。何不得稱此名耶。旣曰。収之是海具之江
<lb ed="X" n="0110a24"/><lb ed="R103" n="0049a18"/>水。不同長江也。然海中江。乃収長江同昧。<anchor xml:id="nkr_note_orig_0110001" n="0110001"/>其別敎
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0110b" n="0110b"/>
<lb ed="X" n="0110b01"/><lb ed="R103" n="0049b01"/>同彼言下同也。今謂。會師□引祖文。魯<g ref="#CB17218">𢾖</g>祖義。矯
<lb ed="X" n="0110b02"/><lb ed="R103" n="0049b02"/>亂同別。且鈔初顯別敎圓証究竟一乘。乘體具德。
<lb ed="X" n="0110b03"/><lb ed="R103" n="0049b03"/>法法圓通。逈異諸乘諸敎。故曰不共。不共頓實也
<lb ed="X" n="0110b04"/><lb ed="R103" n="0049b04"/>次顯同敎者。指上頓實。爲方便一乘。乘體雖同。但
<lb ed="X" n="0110b05"/><lb ed="R103" n="0049b05"/>是孤門。未具圓德。故祖揀曰同頓同實。明知頓實。
<lb ed="X" n="0110b06"/><lb ed="R103" n="0049b06"/>以不融義。故揀爲方便同敎。卽非圓中圓通同也。
<lb ed="X" n="0110b07"/><lb ed="R103" n="0049b07"/>會師公違祖揀。擅曰収之是海具之江水。爲圓同
<lb ed="X" n="0110b08"/><lb ed="R103" n="0049b08"/>說。<anchor xml:id="nkr_note_orig_0110002" n="0110002"/>□師此說。以<g ref="#CB00701">㭊</g><anchor xml:id="nkr_note_orig_0110003" n="0110003"/>□収。曲說圓同。爲第十失。又引
<lb ed="X" n="0110b09"/><lb ed="R103" n="0049b09"/>下鈔釋十門唯識義曰。若下同同敎一乘等。此師
<lb ed="X" n="0110b10"/><lb ed="R103" n="0049b10"/>前設問答中。錯指此文。<anchor xml:id="nkr_note_add_0110b1001" n="0110b1001"/><anchor xml:id="beg0110b1001" n="0110b1001"/>已<anchor xml:id="end0110b1001"/>如前斥。今又引證。例作
<lb ed="X" n="0110b11"/><lb ed="R103" n="0049b11"/>圓同者。又迷祖鈔釋十門唯識曰。約敎分別。卽具
<lb ed="X" n="0110b12"/><lb ed="R103" n="0049b12"/>五敎義。以前七門。配前四敎。涉權就實。爲方便同
<lb ed="X" n="0110b13"/><lb ed="R103" n="0049b13"/>敎。以後三門。獨配圓敎。總前七門四敎。全収諸乘
<lb ed="X" n="0110b14"/><lb ed="R103" n="0049b14"/>一一融通。方名圓通同敎。故鈔節釋曰。若下同諸
<lb ed="X" n="0110b15"/><lb ed="R103" n="0049b15"/>乘下。約融通說。若下同同敎一乘。卽収次三敎實。
<lb ed="X" n="0110b16"/><lb ed="R103" n="0049b16"/>若同於三乘。亦収前四。以其圓敎□□包含□□
<lb ed="X" n="0110b17"/><lb ed="R103" n="0049b17"/>具故。今謂。鈔具四釋。初若下<anchor xml:id="nkr_note_orig_0110004" n="0110004"/>乘諸乘。一約<note place="inline">去</note>□□
<lb ed="X" n="0110b18"/><lb ed="R103" n="0049b18"/>□□□□□含圓別圓同。故疏曰。通十無礙。一部
<lb ed="X" n="0110b19"/><lb ed="R103" n="0050a01"/>約宗□□□□□□□□機全揀。以法未融。以五
<lb ed="X" n="0110b20"/><lb ed="R103" n="0050a02"/>六七三門唯識。配顯終□□敎雖□□實。而實體
<lb ed="X" n="0110b21"/><lb ed="R103" n="0050a03"/>未圓以不融故。名同敎一乘也。三若同於三乘。亦
<lb ed="X" n="0110b22"/><lb ed="R103" n="0050a04"/>□前四者。以前四唯識門。配小始二敎。名權敎三
<lb ed="X" n="0110b23"/><lb ed="R103" n="0050a05"/>乘也。<anchor xml:id="nkr_note_add_0110b2301" n="0110b2301"/><anchor xml:id="beg0110b2301" n="0110b2301"/>已<anchor xml:id="end0110b2301"/>上前十門唯識。配前四敎。並屬所揀。詮法
<lb ed="X" n="0110b24"/><lb ed="R103" n="0050a06"/>未融。爲方便引接。名方便同敎也。第四釋曰。以其
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0110c" n="0110c"/>
<lb ed="X" n="0110c01"/><lb ed="R103" n="0050a07"/>圓敎。如海包含。無不具故。以最後三門。結顯圓敎。
<lb ed="X" n="0110c02"/><lb ed="R103" n="0050a08"/>法本融通。總前七門四敎。一一同圓。爲全収圓同
<lb ed="X" n="0110c03"/><lb ed="R103" n="0050a09"/>義也。會師迷抄□釋。不分揀取。檀引第二下同同
<lb ed="X" n="0110c04"/><lb ed="R103" n="0050a10"/>敎一乘。雷例皆<anchor xml:id="nkr_note_orig_0110005" n="0110005"/>作圓収。圓同說者。公違鈔曰。涉權
<lb ed="X" n="0110c05"/><lb ed="R103" n="0050a11"/>就實。分節四釋。以初後二釋。是約法通収。可具圓
<lb ed="X" n="0110c06"/><lb ed="R103" n="0050a12"/>別圓同說也。中間二三兩釋。是約機分齊。揀實與
<lb ed="X" n="0110c07"/><lb ed="R103" n="0050a13"/>權。爲方便同義。甚自分明。以圓別究竟一乘。乘體
<lb ed="X" n="0110c08"/><lb ed="R103" n="0050a14"/>具圓爲上同。以頓實方便一乘。乘體未圓。爲下同
<lb ed="X" n="0110c09"/><lb ed="R103" n="0050a15"/>故曰下同同敎一乘也。會師媕娿。但曰別敎同彼
<lb ed="X" n="0110c10"/><lb ed="R103" n="0050a16"/>言下同也。驗知。此師不曉上下。能所同法。剛執下
<lb ed="X" n="0110c11"/><lb ed="R103" n="0050a17"/>同方便不融之同。例爲圓通同訁者。公違□□融
<lb ed="X" n="0110c12"/><lb ed="R103" n="0050a18"/>不融義。爲十一失。次曰。若同敎三乘。又収<anchor xml:id="nkr_note_orig_0110006" n="0110006"/>前刂曰
<lb ed="X" n="0110c13"/><lb ed="R103" n="0050b01"/>注二□□四門唯識。非四敎也。會自評曰。別敎一
<lb ed="X" n="0110c14"/><lb ed="R103" n="0050b02"/>乘下同□人。旣□□□是三能同亦三。當知別敎
<lb ed="X" n="0110c15"/><lb ed="R103" n="0050b03"/>下同。終頓不應。便非□圓却<g ref="#CB17213">󴌽</g>該而入圓也。以本
<lb ed="X" n="0110c16"/><lb ed="R103" n="0050b04"/>非江水。故不得入。本非不融。故不得<g ref="#CB17211">󴌻</g>等。今謂。鈔
<lb ed="X" n="0110c17"/><lb ed="R103" n="0050b05"/>曰若同敎三乘者。是權始三乘也。亦収前四者。是
<lb ed="X" n="0110c18"/><lb ed="R103" n="0050b06"/>前四唯識門也。會師因迷鈔中。分四節釋涉權就
<lb ed="X" n="0110c19"/><lb ed="R103" n="0050b07"/>實等義。致此妄認。權三□同混濫下同。諸乘例類。
<lb ed="X" n="0110c20"/><lb ed="R103" n="0050b08"/>下同終頓。並作圓同說者。公違祖鈔四義揀釋涉
<lb ed="X" n="0110c21"/><lb ed="R103" n="0050b09"/>權就實之義。矯亂唯識十門。前七後三。揀同顯圓。
<lb ed="X" n="0110c22"/><lb ed="R103" n="0050b10"/>約法通収總融十門四敎。一一同圓。方說圓通同
<lb ed="X" n="0110c23"/><lb ed="R103" n="0050b11"/>義。卽非混濫。不明揀収。例作圓同。爲第十二失。次
<lb ed="X" n="0110c24"/><lb ed="R103" n="0050b12"/>曰。總収諸敎。會三歸一。得非廣乎。會師始暗此義。
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0111a" n="0111a"/>
<lb ed="X" n="0111a01"/><lb ed="R103" n="0050b13"/>妄立總同。<anchor xml:id="nkr_note_add_0111a0101" n="0111a0101"/><anchor xml:id="beg0111a0101" n="0111a0101"/>已<anchor xml:id="end0111a0101"/>具前非。今又指廣濫說圓同。如海包
<lb ed="X" n="0111a02"/><lb ed="R103" n="0050b14"/>含。始終錯暗。矯亂宗源。爲十三失。次曰。揀則三一
<lb ed="X" n="0111a03"/><lb ed="R103" n="0050b15"/>不同。同則三一和合。亦斯義者。明知此師。始迷法
<lb ed="X" n="0111a04"/><lb ed="R103" n="0050b16"/>華三一和合同義。<anchor xml:id="nkr_note_add_0111a0401" n="0111a0401"/><anchor xml:id="beg0111a0401" n="0111a0401"/>已<anchor xml:id="end0111a0401"/>具前非。今暗華嚴融通同義。
<lb ed="X" n="0111a05"/><lb ed="R103" n="0050b17"/>不詳祖述華嚴敎本同別之源也。今謂。別敎一乘
<lb ed="X" n="0111a06"/><lb ed="R103" n="0050b18"/>者。揀前四敎三乘。逈異稱別也。同敎一乘。□初分
<lb ed="X" n="0111a07"/><lb ed="R103" n="0051a01"/>諸乘六重七義。以顯一乘。至無量乘。次融本末說
<lb ed="X" n="0111a08"/><lb ed="R103" n="0051a02"/>諸乘等。會融無二。同一法界。一三融攝。權實恒存。
<lb ed="X" n="0111a09"/><lb ed="R103" n="0051a03"/>理遍通故。全體無二。故祖結曰。或亦一亦三。如同
<lb ed="X" n="0111a10"/><lb ed="R103" n="0051a04"/>敎也。不遵祖結。返□法華破權會漸。義說四乘名三
<lb ed="X" n="0111a11"/><lb ed="R103" n="0051a05"/>一和合。同類齊華嚴圓通同義。擅曰亦斯義者。不
<lb ed="X" n="0111a12"/><lb ed="R103" n="0051a06"/>曉兩經同義各殊深迷。本宗圓同之說日增後學。
<lb ed="X" n="0111a13"/><lb ed="R103" n="0051a07"/>唯勤鬪諍。爲十四失。復師注同敎策曰。今言下同
<lb ed="X" n="0111a14"/><lb ed="R103" n="0051a08"/>同敎。乃是約融通說者。公違祖述。本鈔只曰下同
<lb ed="X" n="0111a15"/><lb ed="R103" n="0051a09"/>諸乘約融通說。卽不曾曰下同同敎約融通也。又
<lb ed="X" n="0111a16"/><lb ed="R103" n="0051a10"/>注曰。今下同同敎。卽別敎不異於同。却令同中卽
<lb ed="X" n="0111a17"/><lb ed="R103" n="0051a11"/>有別義者。此味前鈔通妨之義。此與會師。同暗斯
<lb ed="X" n="0111a18"/><lb ed="R103" n="0051a12"/>義。有濫圓同。委如前辨。又注曰。収次三就實。皆同
<lb ed="X" n="0111a19"/><lb ed="R103" n="0051a13"/>圓融爾。所以鈔云。後三敎皆同一乘。並揀於權。同
<lb ed="X" n="0111a20"/><lb ed="R103" n="0051a14"/>一實也。此又昧祖。於合後三敎爲敎實義中。開後
<lb ed="X" n="0111a21"/><lb ed="R103" n="0051a15"/>圓敎。爲圓別圓融。開前頓實。爲不融同卽。不曾將
<lb ed="X" n="0111a22"/><lb ed="R103" n="0051a16"/>合後三敎。皆作圓通同說也。復師三注又成三失。
<lb ed="X" n="0111a23"/><lb ed="R103" n="0051a17"/>大率豫復會三大知識。就同頓同實同一義法門。
<lb ed="X" n="0111a24"/><lb ed="R103" n="0051a18"/>迷祖正述。於諸祖文。各伸情見。作意穿鑿。互興鬪
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0111b" n="0111b"/>
<lb ed="X" n="0111b01"/><lb ed="R103" n="0051b01"/>諍。惑亂後學。今謂略陳二十二失。次辯僞說。全収
<lb ed="X" n="0111b02"/><lb ed="R103" n="0051b02"/>諸敎同。如<anchor xml:id="nkr_note_orig_0111001" n="0111001"/>左。</p>
<lb ed="X" n="0111b03"/><lb ed="R103" n="0051b03"/><p xml:id="pX58p0111b0301">復師會解。釋玄文揀収曰。此中全揀前四。不攝於圓。
<lb ed="X" n="0111b04"/><lb ed="R103" n="0051b04"/>約別敎說。若此中全収。圓必攝四。約同敎義說。故
<lb ed="X" n="0111b05"/><lb ed="R103" n="0051b05"/>行願鈔。作此指也。此約圓敎。収前四敎。同成一敎。
<lb ed="X" n="0111b06"/><lb ed="R103" n="0051b06"/>故云同也。故下鈔亦曰。若於三乘。亦収前四。以同
<lb ed="X" n="0111b07"/><lb ed="R103" n="0051b07"/>敎如海包含。無不具故。然上四義。収攝同敎。體勢
<lb ed="X" n="0111b08"/><lb ed="R103" n="0051b08"/>略盡。有同此類。以義収之。則無所濫涉矣。評曰。復
<lb ed="X" n="0111b09"/><lb ed="R103" n="0051b09"/>師指行願鈔。證全収爲同者。不詳祖述。明大法界
<lb ed="X" n="0111b10"/><lb ed="R103" n="0051b10"/>緣起。卽成性起。約法通收。收前四敎。法法皆圓。故
<lb ed="X" n="0111b11"/><lb ed="R103" n="0051b11"/>以全收。名不思議圓通同也。不遵祖述。□自臆說
<lb ed="X" n="0111b12"/><lb ed="R103" n="0051b12"/>曰。此約圓敎。收前四敎。同成一敎。故云同敎者。驗
<lb ed="X" n="0111b13"/><lb ed="R103" n="0051b13"/>知。此師雖引全収名同。而不曉圓同法義。又注同
<lb ed="X" n="0111b14"/><lb ed="R103" n="0051b14"/>敎<g ref="#CB15081">䇿</g>曰。然圭山。決以全収門。只作同敎。不同以本
<lb ed="X" n="0111b15"/><lb ed="R103" n="0051b15"/>収末門。義說不可。要此中全収諸敎。亦是別敎。照
<lb ed="X" n="0111b16"/><lb ed="R103" n="0051b16"/>知此師決闇圓宗。圓別圓同。不曉玄談。縱奪□義。
<lb ed="X" n="0111b17"/><lb ed="R103" n="0051b17"/>深迷行願全收之同。敎眼不明。因斯□說。爲第一
<lb ed="X" n="0111b18"/><lb ed="R103" n="0051b18"/>失。又注同敎<g ref="#CB15081">䇿</g>曰。然則華嚴圓敎。具攝前四。亦假
<lb ed="X" n="0111b19"/><lb ed="R103" n="0052a01"/>法華會歸。卽一代時敎。無不歸圓者。此又不曉攝
<lb ed="X" n="0111b20"/><lb ed="R103" n="0052a02"/>會義殊。矯亂全收圓同玄旨也。今謂。約法通收曰
<lb ed="X" n="0111b21"/><lb ed="R103" n="0052a03"/>攝。約機詮異曰會。師祖明曰。華嚴稱法本敎。第二
<lb ed="X" n="0111b22"/><lb ed="R103" n="0052a04"/>七日。同時演說。約法通收敎義理事等。十法門義。
<lb ed="X" n="0111b23"/><lb ed="R103" n="0052a05"/>若名若義。法法同圓。故曰圓必攝四也。若約會義。
<lb ed="X" n="0111b24"/><lb ed="R103" n="0052a06"/>乃顯法華逐機末敎。第三七日。異時異處。方便接
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0111c" n="0111c"/>
<lb ed="X" n="0111c01"/><lb ed="R103" n="0052a07"/>引。破異名會。唯會漸三。人法未圓。故會名同。復師
<lb ed="X" n="0111c02"/><lb ed="R103" n="0052a08"/>昧此法攝機會。臆擅而曰。亦假法華會歸等說。爲
<lb ed="X" n="0111c03"/><lb ed="R103" n="0052a09"/>第二失。或執祖曰。法華攝諸經歸華嚴。豈非假法
<lb ed="X" n="0111c04"/><lb ed="R103" n="0052a10"/>華耶。今謂。執此爲證者。又迷祖意。祖顯華嚴法華
<lb ed="X" n="0111c05"/><lb ed="R103" n="0052a11"/>二經。化法是同。本末相資。爲一大善巧法故。故作
<lb ed="X" n="0111c06"/><lb ed="R103" n="0052a12"/>此說。非約化儀最後會三之說。展轉穿鑿。重迷祖
<lb ed="X" n="0111c07"/><lb ed="R103" n="0052a13"/>述。爲第三失。次曰。故下鈔亦云。若同於三乘。亦收
<lb ed="X" n="0111c08"/><lb ed="R103" n="0052a14"/>前四。以其同敎。包含如海等。復師擅改鈔本。以其
<lb ed="X" n="0111c09"/><lb ed="R103" n="0052a15"/>圓敎。作同敎錯。始恐筆誤。以圓作同。及於同敎<g ref="#CB15081">䇿</g>。
<lb ed="X" n="0111c10"/><lb ed="R103" n="0052a16"/>就下注曰。此義亦同敎章。所詮差別中。収前四敎。
<lb ed="X" n="0111c11"/><lb ed="R103" n="0052a17"/>爲同敎也。以注照知。此師誠非筆誤。乃順□臆<anchor xml:id="nkr_note_orig_0111002" n="0111002"/>恃
<lb ed="X" n="0111c12"/><lb ed="R103" n="0052a18"/><g ref="#CB17220">󴍄</g>圓字作同解釋錯。又昧鈔中亦<g ref="#CB17220">󴍄</g>前四之言。自
<lb ed="X" n="0111c13"/><lb ed="R103" n="0052b01"/>収前四唯識門。明權三乘。卽非敎章所詮差別中。
<lb ed="X" n="0111c14"/><lb ed="R103" n="0052b02"/>收前四敎。爲方便同義也。雙迷兩處祖文。錯亂圓
<lb ed="X" n="0111c15"/><lb ed="R103" n="0052b03"/>同宗旨。亦與會師。同迷斯義。委如前辨。爲第四失。
<lb ed="X" n="0111c16"/><lb ed="R103" n="0052b04"/>次曰。然上四義。収攝同敎。<anchor xml:id="nkr_note_orig_0111003" n="0111003"/>至無濫涉矣者。此師違
<lb ed="X" n="0111c17"/><lb ed="R103" n="0052b05"/>祖總同。擅立四義。爲同敎總。而言體勢略盡者。欺
<lb ed="X" n="0111c18"/><lb ed="R103" n="0052b06"/>誣祖述。矯亂諸同。誑惑後學。益增鬪諍。爲第五失。</p>
<lb ed="X" n="0111c19"/><lb ed="R103" n="0052b07"/><p xml:id="pX58p0111c1901">會師引圭山曰。全收諸敎宗同敎緣起義。亦指大疏
<lb ed="X" n="0111c20"/><lb ed="R103" n="0052b08"/>玄談全收之義。會師<g ref="#CB15081">䇿</g>曰。此作同敎釋。則是方便。
<lb ed="X" n="0111c21"/><lb ed="R103" n="0052b09"/>故賢首曰。圓敎或五也。且取非卽圓通義。旣曰全
<lb ed="X" n="0111c22"/><lb ed="R103" n="0052b10"/>收諸敎。卽前之四敎。謂之諸敎。諸凉曰。圓必攝四。
<lb ed="X" n="0111c23"/><lb ed="R103" n="0052b11"/>若爾卽敎章所詮差別。攝前之同敎。亦卽敎章之
<lb ed="X" n="0111c24"/><lb ed="R103" n="0052b12"/>初同敎。以此同敎。始自一乘至多乘。無不包故。亦
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0112a" n="0112a"/>
<lb ed="X" n="0112a01"/><lb ed="R103" n="0052b13"/>卽賢首總收十門唯心之同。淸凉曰。如海包含。無
<lb ed="X" n="0112a02"/><lb ed="R103" n="0052b14"/>不具故。則同頓同實之義。亦是此義。下文亦說同
<lb ed="X" n="0112a03"/><lb ed="R103" n="0052b15"/>三乘故。章中前曰華嚴一乘。後曰圓之同敎。非海
<lb ed="X" n="0112a04"/><lb ed="R103" n="0052b16"/>而何。至相亦曰。會三歸一。故知同也。三卽諸敎故。
<lb ed="X" n="0112a05"/><lb ed="R103" n="0052b17"/>評曰。此師始迷約法通收。逐機分齊。揀收二義。終
<lb ed="X" n="0112a06"/><lb ed="R103" n="0052b18"/>暗全收方便兩同縱奪之旨。今謂。圭山古記淸涼
<lb ed="X" n="0112a07"/><lb ed="R103" n="0053a01"/>玄談。並顯約法通收。性海圓明。法界緣起。無礙自
<lb ed="X" n="0112a08"/><lb ed="R103" n="0053a02"/>在。一卽一切。一切卽一等。爲宗法敎本。攝前諸敎。
<lb ed="X" n="0112a09"/><lb ed="R103" n="0053a03"/>一一圓通。本末鎔融。名<anchor xml:id="nkr_note_orig_0112001" n="0112001"/>同敎中全收同義也。故賢
<lb ed="X" n="0112a10"/><lb ed="R103" n="0053a04"/>首曰。或總爲一。謂本末鎔融。唯一大善巧法。又於
<lb ed="X" n="0112a11"/><lb ed="R103" n="0053a05"/>所詮差別所依心識下曰。若約同敎。卽攝前諸敎。
<lb ed="X" n="0112a12"/><lb ed="R103" n="0053a06"/>所說心識。何以故。是此方便故。從此而流故。乃至
<lb ed="X" n="0112a13"/><lb ed="R103" n="0053a07"/>曰。此有二義。一約法通收。二約機分齊。初義者。由
<lb ed="X" n="0112a14"/><lb ed="R103" n="0053a08"/>此甚深緣起一心。具五義門。第五門曰性海具德
<lb ed="X" n="0112a15"/><lb ed="R103" n="0053a09"/>門。如圓敎說。是卽不動本而常末。不懷末而恒本。
<lb ed="X" n="0112a16"/><lb ed="R103" n="0053a10"/>故五義相融。唯一心轉。又於明佛種性中曰。攝前
<lb ed="X" n="0112a17"/><lb ed="R103" n="0053a11"/>諸敎所明種性。並皆具足主伴成宗。以同敎<anchor xml:id="nkr_note_orig_0112002" n="0112002"/>故攝
<lb ed="X" n="0112a18"/><lb ed="R103" n="0053a12"/>方便故。是約性辨。隱顯相收。故祖結曰。義雖有□。
<lb ed="X" n="0112a19"/><lb ed="R103" n="0053a13"/>然種性圓通。隨攝遍收。隱顯齊致也。以此照知。縱
<lb ed="X" n="0112a20"/><lb ed="R103" n="0053a14"/>設方便同義。卽是全收圓通無盡同也。故華嚴能
<lb ed="X" n="0112a21"/><lb ed="R103" n="0053a15"/>開方便經曰。以等法界方便。等虗空界方便。等衆
<lb ed="X" n="0112a22"/><lb ed="R103" n="0053a16"/>生界方便。乃至第十一句曰。等一切光影方便。淸
<lb ed="X" n="0112a23"/><lb ed="R103" n="0053a17"/>涼疏曰。能開發方便。有十一句。初句總顯。以含事
<lb ed="X" n="0112a24"/><lb ed="R103" n="0053a18"/>理深廣故。句初以字。貫下十句。謂頻申三昧。業用
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0112b" n="0112b"/>
<lb ed="X" n="0112b01"/><lb ed="R103" n="0053b01"/>深廣。要以此十無分齊之方便。方能開顯。況十復
<lb ed="X" n="0112b02"/><lb ed="R103" n="0053b02"/>表無盡。光映之影。隨機別故。故下經列一百二門
<lb ed="X" n="0112b03"/><lb ed="R103" n="0053b03"/>三昧。疏曰。皆是嚬申大用別義。故以多別。入佛之
<lb ed="X" n="0112b04"/><lb ed="R103" n="0053b04"/>總。諸門別義。說者隨宜。前百一門。同別業用。後一
<lb ed="X" n="0112b05"/><lb ed="R103" n="0053b05"/>總相同果。師子頻申者。若不總<anchor xml:id="nkr_note_orig_0112003" n="0112003"/>明分同。無以能□
<lb ed="X" n="0112b06"/><lb ed="R103" n="0053b06"/>佛境。會師不照經文祖述方便之義。卽是嚬申三
<lb ed="X" n="0112b07"/><lb ed="R103" n="0053b07"/>昧廣大業用。主伴成宗。爲圓通同收。昧而不遵。擅
<lb ed="X" n="0112b08"/><lb ed="R103" n="0053b08"/>自斷曰。且取非卽圓通義也。語出無稽。義爲的準。
<lb ed="X" n="0112b09"/><lb ed="R103" n="0053b09"/>爲第一失。次云。旣曰全收諸敎。卽前之四敎。謂之
<lb ed="X" n="0112b10"/><lb ed="R103" n="0053b10"/>諸敎。淸凉曰。圓必攝四。若爾卽敎章所詮差別。攝
<lb ed="X" n="0112b11"/><lb ed="R103" n="0053b11"/>前之同敎。今謂。會師以玄文全收諸敎中。同敎攝
<lb ed="X" n="0112b12"/><lb ed="R103" n="0053b12"/>四。與敎章所詮差別中。同敎攝四。兩處祖文。圓攝
<lb ed="X" n="0112b13"/><lb ed="R103" n="0053b13"/>同攝。法義之殊。竟不明揀。擅以若爾卽三字覈定。
<lb ed="X" n="0112b14"/><lb ed="R103" n="0053b14"/>例齊足□。□師不曉圓攝。自顯究竟一乘。約法通
<lb ed="X" n="0112b15"/><lb ed="R103" n="0053b15"/><g ref="#CB17220">󴍄</g>□□□足<anchor xml:id="nkr_note_add_0112b1501" n="0112b1501"/><anchor xml:id="beg0112b1501" n="0112b1501"/>已<anchor xml:id="end0112b1501"/>成就。訁卽因具果。通三世間。名不
<lb ed="X" n="0112b16"/><lb ed="R103" n="0053b16"/>思議圓通圓攝也。其同敎攝前者。自顯方便一乘。
<lb ed="X" n="0112b17"/><lb ed="R103" n="0053b17"/>逐機分齊。方便引攝。故入嚬申三昧。業用深廣。以
<lb ed="X" n="0112b18"/><lb ed="R103" n="0053b18"/>無分齊之方便。開顯等佛之種性。心識差別。隱顯
<lb ed="X" n="0112b19"/><lb ed="R103" n="0054a01"/>相收。具前四敎主伴成宗。說爲同攝。是知圓攝約
<lb ed="X" n="0112b20"/><lb ed="R103" n="0054a02"/>法。本來滿足。同攝約機。方便開顯。方得圓通。故祖
<lb ed="X" n="0112b21"/><lb ed="R103" n="0054a03"/>揀曰。或具前四。如一乘方便處說。或卽因具果。通
<lb ed="X" n="0112b22"/><lb ed="R103" n="0054a04"/>三世間。如圓敎說。會師昧祖圓攝同攝兩義之殊。
<lb ed="X" n="0112b23"/><lb ed="R103" n="0054a05"/>媕娿覈例。惑亂後學日增鬪諍。爲第二失。次曰。亦
<lb ed="X" n="0112b24"/><lb ed="R103" n="0054a06"/>卽敎章之初同敎者。又昧祖立同敎總名。以一同
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0112c" n="0112c"/>
<lb ed="X" n="0112c01"/><lb ed="R103" n="0054a07"/>字。通目諸敎差別同義。卽非獨顯全收德用圓通
<lb ed="X" n="0112c02"/><lb ed="R103" n="0054a08"/>同也。會師臆斷曰亦卽者。雷例不齊。爲第三失。次
<lb ed="X" n="0112c03"/><lb ed="R103" n="0054a09"/>曰。以此同敎。始自一乘至多乘。無不包故者。此昧
<lb ed="X" n="0112c04"/><lb ed="R103" n="0054a10"/>祖約理體名同。是顯諸乘權實恒存。故祖曰。理體
<lb ed="X" n="0112c05"/><lb ed="R103" n="0054a11"/>遍通故。全體無二也。卽非全收德用圓通同也。雷
<lb ed="X" n="0112c06"/><lb ed="R103" n="0054a12"/>例不齊。爲第四失。次曰。亦卽賢首總收十門唯心
<lb ed="X" n="0112c07"/><lb ed="R103" n="0054a13"/>之同者。此昧祖釋。配攝五敎。目足揀收。祖以前七
<lb ed="X" n="0112c08"/><lb ed="R103" n="0054a14"/>門唯識。配前四敎。約機分齊。人法未圓。爲方便同。
<lb ed="X" n="0112c09"/><lb ed="R103" n="0054a15"/>以後三門。獨配圓敎。人法俱融。約法通收。總收前
<lb ed="X" n="0112c10"/><lb ed="R103" n="0054a16"/>七四敎敎義。理事□法等十門法義。一一融通。法
<lb ed="X" n="0112c11"/><lb ed="R103" n="0054a17"/>法無盡。具足□□。□圓通同。會師不明揀収。唯言
<lb ed="X" n="0112c12"/><lb ed="R103" n="0054a18"/>總具。如海包含。公違祖揀。顯法融通。爲第五失。次
<lb ed="X" n="0112c13"/><lb ed="R103" n="0054b01"/>曰。則同頓同實同之義。亦是此義者。會師從始至
<lb ed="X" n="0112c14"/><lb ed="R103" n="0054b02"/>終。不曉約法融通。爲全收圓同。約機分齊。爲全揀
<lb ed="X" n="0112c15"/><lb ed="R103" n="0054b03"/>名方便同。此上同頓同實同義。正屬全揀。以不融
<lb ed="X" n="0112c16"/><lb ed="R103" n="0054b04"/>故。開爲方便同敎一乘。正如演義。揀唯識十門中。
<lb ed="X" n="0112c17"/><lb ed="R103" n="0054b05"/>下同同敎義也。不應臆斷曰。亦是此義。濫作全收
<lb ed="X" n="0112c18"/><lb ed="R103" n="0054b06"/>圓同錯。爲第六失。次曰。下文亦說同三乘故。章中
<lb ed="X" n="0112c19"/><lb ed="R103" n="0054b07"/>前曰華嚴一乘。後曰圓之同敎。非海而何。今謂評
<lb ed="X" n="0112c20"/><lb ed="R103" n="0054b08"/>曰。亦說同三乘者。如前<anchor xml:id="nkr_note_add_0112c2001" n="0112c2001"/><anchor xml:id="beg0112c2001" n="0112c2001"/>已<anchor xml:id="end0112c2001"/>辨。昧鈔揀釋。約機涉權。
<lb ed="X" n="0112c21"/><lb ed="R103" n="0054b09"/>自屬不融。未係圓融。全收門□<anchor xml:id="nkr_note_orig_0112004" n="0112004"/>□□首標華嚴一
<lb ed="X" n="0112c22"/><lb ed="R103" n="0054b10"/>乘宗法圓融彳曰圓同等義者。乃約法融通。初後
<lb ed="X" n="0112c23"/><lb ed="R103" n="0054b11"/>俱圓。是明述章建立正意。法法本圓。卽非類齊所
<lb ed="X" n="0112c24"/><lb ed="R103" n="0054b12"/>揀。涉權同三之錯。爲第七失。次云。至相曰。會三
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0113a" n="0113a"/>
<lb ed="X" n="0113a01"/><lb ed="R103" n="0054b13"/>歸一。故知同也。三卽諸敎故。今謂。會師始迷法華。
<lb ed="X" n="0113a02"/><lb ed="R103" n="0054b14"/>約機分齊。唯會漸三。錯立總同。<anchor xml:id="nkr_note_add_0113a0201" n="0113a0201"/><anchor xml:id="beg0113a0201" n="0113a0201"/>已<anchor xml:id="end0113a0201"/>如前斥。今又臆
<lb ed="X" n="0113a03"/><lb ed="R103" n="0054b15"/>說三卽諸敎。有濫華嚴約法融通。全收諸敎。公違
<lb ed="X" n="0113a04"/><lb ed="R103" n="0054b16"/>淸凉辨吉藏違曰。然法華爲於一類。開顯本末。若
<lb ed="X" n="0113a05"/><lb ed="R103" n="0054b17"/>將定判一代聖敎。收義不盡。以法華之前。亦有大
<lb ed="X" n="0113a06"/><lb ed="R103" n="0054b18"/>故。故鈔釋曰。此段會通經意。以釋妨難。恐有難言。
<lb ed="X" n="0113a07"/><lb ed="R103" n="0055a01"/>依於法華立義。乃是一極之說。如何不依。故今釋
<lb ed="X" n="0113a08"/><lb ed="R103" n="0055a02"/>云。自是立敎之人。不得法華之意。別爲一類滯小
<lb ed="X" n="0113a09"/><lb ed="R103" n="0055a03"/>之人。故爲此說。謂執三疑一。執小疑大。乃至曰。非
<lb ed="X" n="0113a10"/><lb ed="R103" n="0055a04"/>欲會通一代聖言等。以此照知。會師決昧法華唯
<lb ed="X" n="0113a11"/><lb ed="R103" n="0055a05"/>會一代漸三之機。擅臆斷曰。三卽諸敎。有濫圓收。
<lb ed="X" n="0113a12"/><lb ed="R103" n="0055a06"/>爲第八失。次引淸涼全收曰。大海必攝百川。同一
<lb ed="X" n="0113a13"/><lb ed="R103" n="0055a07"/>鹹味。圓必攝四。圓以貫之。亦圓敎攝。尙非三四等。
<lb ed="X" n="0113a14"/><lb ed="R103" n="0055a08"/>有其所通。無其所病。圭山大鈔。指全収爲一。是別
<lb ed="X" n="0113a15"/><lb ed="R103" n="0055a09"/>敎。今謂。會師引兩祖文。要證全収唯是圓別。不許
<lb ed="X" n="0113a16"/><lb ed="R103" n="0055a10"/>復師堅執全収。爲同失也。今謂。二師皆昧祖述。各
<lb ed="X" n="0113a17"/><lb ed="R103" n="0055a11"/>自穿鑿。執同執別。<anchor xml:id="nkr_note_orig_0113001" n="0113001"/>玄興鬪諍。會師執別昧同。有暗
<lb ed="X" n="0113a18"/><lb ed="R103" n="0055a12"/>圭山。明指大法界緣起。爲全收圓同。此同卽別顯
<lb ed="X" n="0113a19"/><lb ed="R103" n="0055a13"/>不思議。同同無盡故。故四祖曰。別敎中由多卽一。
<lb ed="X" n="0113a20"/><lb ed="R103" n="0055a14"/>是其同也。此師公違祖述。於前解曰。此作同敎釋。
<lb ed="X" n="0113a21"/><lb ed="R103" n="0055a15"/>則是方便。故且作非卽圓通義。錯前<anchor xml:id="nkr_note_add_0113a2101" n="0113a2101"/><anchor xml:id="beg0113a2101" n="0113a2101"/>已<anchor xml:id="end0113a2101"/>具斥。錯至
<lb ed="X" n="0113a22"/><lb ed="R103" n="0055a16"/>今說。昧於圓同。爲第九失。復師執同昧別。雖則知
<lb ed="X" n="0113a23"/><lb ed="R103" n="0055a17"/>引圭山。指全収爲同。而暗祖述。於前錯解曰。此約
<lb ed="X" n="0113a24"/><lb ed="R103" n="0055a18"/>圓敎。収前四敎。同成一敎。故云同敎也。此解之錯。
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0113b" n="0113b"/>
<lb ed="X" n="0113b01"/><lb ed="R103" n="0055b01"/>前<anchor xml:id="nkr_note_add_0113b0101" n="0113b0101"/><anchor xml:id="beg0113b0101" n="0113b0101"/>已<anchor xml:id="end0113b0101"/>具斥。錯至今說。又注同敎<g ref="#CB15081">䇿</g>曰。今謂此中正
<lb ed="X" n="0113b02"/><lb ed="R103" n="0055b02"/>約全収。具五敎。一一同圓義說故。義當攝方便之
<lb ed="X" n="0113b03"/><lb ed="R103" n="0055b03"/>同也。此約義相當相釋也。今謂。復師始<anchor xml:id="nkr_note_orig_0113002" n="0113002"/>□□攝名
<lb ed="X" n="0113b04"/><lb ed="R103" n="0055b04"/>同錯。終約義相名同錯。始終不曉。約法融通。同別
<lb ed="X" n="0113b05"/><lb ed="R103" n="0055b05"/>無一。□<anchor xml:id="nkr_note_add_0113b0501" n="0113b0501"/><anchor xml:id="beg0113b0501" n="0113b0501"/>已<anchor xml:id="end0113b0501"/>上復會二師。於一全収同下僞說法義。
<lb ed="X" n="0113b06"/><lb ed="R103" n="0055b06"/>共一十五失。通前三師。立三種四種一種同敎。違
<lb ed="X" n="0113b07"/><lb ed="R103" n="0055b07"/>祖總同。各伸情見。競增鬪諍。計七十失。兼前僞說。
<lb ed="X" n="0113b08"/><lb ed="R103" n="0055b08"/>別敎法義。有十一失。凡八十一失。惑亂後學。片執
<lb ed="X" n="0113b09"/><lb ed="R103" n="0055b09"/>師承。日增鬬諍。於正法門。而生邪見。斷滅眞修。故
<lb ed="X" n="0113b10"/><lb ed="R103" n="0055b10"/>圭山曰。爲師之難。爲徒不易。仰遵祖訓。輙伸警<g ref="#CB15081">䇿</g>。
<lb ed="X" n="0113b11"/><lb ed="R103" n="0055b11"/>奉勉師徒。修眞言行。期悟心王。無勞妄識矣。</p>
<lb ed="X" n="0113b12"/><lb ed="R103" n="0055b12"/><p xml:id="pX58p0113b1201">賢首曰。菩提大寶。性起靈珠。旣琢旣磨。資智慧而
<lb ed="X" n="0113b13"/><lb ed="R103" n="0055b13"/>觀察。爲調爲飾藉萬行以嚴成。故求學者。以此爲
<lb ed="X" n="0113b14"/><lb ed="R103" n="0055b14"/>日新。闡道者。以此爲法樂。琢磨方寸。修練行門。慧
<lb ed="X" n="0113b15"/><lb ed="R103" n="0055b15"/>解智明。情消性瑩。<anchor xml:id="nkr_note_orig_0113003" n="0113003"/>郞然大照。鑑無盡之玄門。赫矣
<lb ed="X" n="0113b16"/><lb ed="R103" n="0055b16"/>高昇。啓難思之玅用。卓犖英<note place="inline">文</note>。懋合聖心。可爲利
<lb ed="X" n="0113b17"/><lb ed="R103" n="0055b17"/>物師。可行虗<anchor xml:id="nkr_note_add_0113b1701" n="0113b1701"/><anchor xml:id="beg0113b1701" n="0113b1701"/>己<anchor xml:id="end0113b1701"/>道。攝生廣受而不蓄。隨機泛應而
<lb ed="X" n="0113b18"/><lb ed="R103" n="0055b18"/>不流。無辜荷笈歲寒。豈愧摳衣日久。吞金剛種。日
<lb ed="X" n="0113b19"/><lb ed="R103" n="0056a01"/>煉日精。植菩提苗。益滋益茂。解欲彰而行欲備。駕
<lb ed="X" n="0113b20"/><lb ed="R103" n="0056a02"/>說爲先。道貴振而德貴榮。潔<anchor xml:id="nkr_note_add_0113b2001" n="0113b2001"/><anchor xml:id="beg0113b2001" n="0113b2001"/>己<anchor xml:id="end0113b2001"/>爲任。直須以至慈
<lb ed="X" n="0113b21"/><lb ed="R103" n="0056a03"/>爲育物。以大悲爲拯迷。以普敬爲必和。以博施爲
<lb ed="X" n="0113b22"/><lb ed="R103" n="0056a04"/>濟難。以無妄爲至信。以無我爲讓誠。以無汚爲戒
<lb ed="X" n="0113b23"/><lb ed="R103" n="0056a05"/>嚴。以無亂□□□。以無昧爲慧觀。以無欲爲損貪。
<lb ed="X" n="0113b24"/><lb ed="R103" n="0056a06"/>以無念爲滅瞋。以無痴□□□。<anchor xml:id="nkr_note_orig_0113004" n="0113004"/>□利名若浮雲谷
<pb ed="X" xml:id="X58.0985.0113c" n="0113c"/>
<lb ed="X" n="0113c01"/><lb ed="R103" n="0056a07"/>響。視境色若幻夢空花。觖能如是。則晈性起之靈
<lb ed="X" n="0113c02"/><lb ed="R103" n="0056a08"/>珠。證菩提之大寶。眞解現前而塵塵華藏。眞行成
<lb ed="X" n="0113c03"/><lb ed="R103" n="0056a09"/>而物物妙嚴。不累境風。長新慧刃。能福世導俗。能
<lb ed="X" n="0113c04"/><lb ed="R103" n="0056a10"/>敬天威人。境佩祖印之常規。可作空王之說客。故
<lb ed="X" n="0113c05"/><lb ed="R103" n="0056a11"/>祖誡曰。切忌要名聚衆。媒衒求達。打自大鼓。竪我
<lb ed="X" n="0113c06"/><lb ed="R103" n="0056a12"/>慢幢。誇耀於他。互生鬪諍。銷文釋義。唯熾貪瞋。口
<lb ed="X" n="0113c07"/><lb ed="R103" n="0056a13"/>皷葛藤。轉增邪見。成羣打開。趂隊掠虗。端如闇證
<lb ed="X" n="0113c08"/><lb ed="R103" n="0056a14"/>凡龜。恰似盲狗穭吠。無沈情見妄識。當施性淨心
<lb ed="X" n="0113c09"/><lb ed="R103" n="0056a15"/>王。大限到來。神光顯煥。苟如□訁。得無爽焉。</p>
<lb ed="X" n="0113c10"/><lb ed="R103" n="0056a16"/>
<lb ed="X" n="0113c11"/><lb ed="R103" n="0056a17"/><cb:juan fun="close" n="1"><cb:jhead>釋雲華尊者融會一乘義章明宗記<note place="inline">終</note></cb:jhead></cb:juan>
<lb ed="X" n="0113c12"/>
<lb ed="X" n="0113c13"/>
<lb ed="X" n="0113c14"/>
<lb ed="X" n="0113c15"/><lb ed="R103" n="0056b01"/><cb:div type="w"><p xml:id="pX58p0113c1501">紹興府會稽縣昌源山淨勝敎院住持傳賢首敎
<lb ed="X" n="0113c16"/><lb ed="R103" n="0056b02"/>觀門人　　修寂
<lb ed="X" n="0113c17" type="honorific"/><lb ed="R103" n="0056b03"/>募緣鏤板庶廣流通旹紹熈癸丑上元日謹誌</p></cb:div></cb:div>
</body>
<back>
<cb:div type="apparatus">
<head>校注</head>
<p>
<app from="#beg0086c2001" to="#end0086c2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0086c2301" to="#end0086c2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0087b1201" to="#end0087b1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0087c1401" to="#end0087c1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0088a1501" to="#end0088a1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0088a2301" to="#end0088a2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0088b2201" to="#end0088b2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0089c0501" to="#end0089c0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0089c1601" to="#end0089c1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0090a1301" to="#end0090a1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0090b1401" to="#end0090b1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0090c2001" to="#end0090c2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0090c2301" to="#end0090c2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0091c0501" to="#end0091c0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0091c1301" to="#end0091c1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">但</lem><rdg wit="#wit.orig">伹</rdg></app>
<app from="#beg0091c1701" to="#end0091c1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0091c2101" to="#end0091c2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0092a1801" to="#end0092a1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0092a2001" to="#end0092a2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0092b1901" to="#end0092b1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0092b2101" to="#end0092b2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0092b2102" to="#end0092b2102"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0092c0501" to="#end0092c0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0093a1501" to="#end0093a1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0093b2001" to="#end0093b2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0093c1901" to="#end0093c1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0094b1701" to="#end0094b1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0094c1601" to="#end0094c1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0095a0501" to="#end0095a0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0095a0901" to="#end0095a0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0095c0801" to="#end0095c0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0095c2001" to="#end0095c2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0096a1501" to="#end0096a1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0096b2401" to="#end0096b2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0096c0101" to="#end0096c0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0096c0401" to="#end0096c0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0096c1701" to="#end0096c1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">但</lem><rdg wit="#wit.orig">伹</rdg></app>
<app from="#beg0097b0101" to="#end0097b0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0097b1901" to="#end0097b1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0097c2101" to="#end0097c2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0098b1801" to="#end0098b1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0098b2001" to="#end0098b2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0099a0801" to="#end0099a0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0099a2401" to="#end0099a2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0099c1101" to="#end0099c1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0100a1501" to="#end0100a1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp5">密</lem><rdg wit="#wit.orig">蜜</rdg></app>
<app from="#beg0100a1801" to="#end0100a1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0100a2001" to="#end0100a2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">徧</lem><rdg wit="#wit.orig">偏</rdg></app>
<app from="#beg0100a2201" to="#end0100a2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">徧</lem><rdg wit="#wit.orig">偏</rdg></app>
<app from="#beg0100a2401" to="#end0100a2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">徧</lem><rdg wit="#wit.orig">偏</rdg></app>
<app from="#beg0100b0301" to="#end0100b0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0100b0701" to="#end0100b0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0100c0701" to="#end0100c0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0100c1801" to="#end0100c1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0100c1802" to="#end0100c1802"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0102a0301" to="#end0102a0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0102a2101" to="#end0102a2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0102c0201" to="#end0102c0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0102c0601" to="#end0102c0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0103a0901" to="#end0103a0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0104a0601" to="#end0104a0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0104a1001" to="#end0104a1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0104a2301" to="#end0104a2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">但</lem><rdg wit="#wit.orig">伹</rdg></app>
<app from="#beg0105a0301" to="#end0105a0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">但</lem><rdg wit="#wit.orig">伹</rdg></app>
<app from="#beg0106a0501" to="#end0106a0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">礙</lem><rdg wit="#wit.orig">凝</rdg></app>
<app from="#beg0106a1301" to="#end0106a1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">但</lem><rdg wit="#wit.orig">伹</rdg></app>
<app from="#beg0106b2101" to="#end0106b2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0106c0401" to="#end0106c0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp6">礙<note type="cf1">X58n0985_p0105c19</note></lem><rdg wit="#wit.orig">礎</rdg></app>
<app from="#beg0107a2001" to="#end0107a2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">但</lem><rdg wit="#wit.orig">伹</rdg></app>
<app from="#beg0107c1001" to="#end0107c1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0107c1201" to="#end0107c1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0107c1901" to="#end0107c1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0108a1101" to="#end0108a1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0108b1801" to="#end0108b1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">但</lem><rdg wit="#wit.orig">伹</rdg></app>
<app from="#beg0108c2101" to="#end0108c2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">但</lem><rdg wit="#wit.orig">伹</rdg></app>
<app from="#beg0110b1001" to="#end0110b1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0110b2301" to="#end0110b2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0111a0101" to="#end0111a0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0111a0401" to="#end0111a0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0112b1501" to="#end0112b1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0112c2001" to="#end0112c2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0113a0201" to="#end0113a0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0113a2101" to="#end0113a2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0113b0101" to="#end0113b0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0113b0501" to="#end0113b0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0113b1701" to="#end0113b1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0113b2001" to="#end0113b2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
</p>
</cb:div>
<cb:div type="cbeta-notes">
<head>CBETA 校注</head>
<p>
<note n="0088002A" resp="#resp3" type="mod" target="#nkr_note_mod_0088002A">一無此字</note>
<note n="0088002B" resp="#resp3" type="mod" target="#nkr_note_mod_0088002B">一無正字</note>
</p>
</cb:div>
<cb:div type="xuzang-notes">
<head>卍續藏 校注</head>
<p>
<note n="0086001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0086001">補入首題･卷首有脫紙今不得補之</note>
<note n="0087001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0087001">今疑令</note>
<note n="0087002" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0087002">從一作修</note>
<note n="0088001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0088001">販疑敗</note>
<note n="0088002A" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0088002A">一無此字正字</note>
<note n="0088002B" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0088002B">一無此字正字</note>
<note n="0088003" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0088003">一無卽字</note>
<note n="0088004" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0088004">一無知字</note>
<note n="0089001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0089001">一無總名二字</note>
<note n="0089002" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0089002">義一作機</note>
<note n="0090001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0090001">一無義字</note>
<note n="0090002" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0090002">一無同別二字</note>
<note n="0090003" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0090003">一無一乘二字</note>
<note n="0090004" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0090004">有一作者</note>
<note n="0091001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0091001">一無德等六字</note>
<note n="0092001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0092001">今上一有成字</note>
<note n="0092002" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0092002">彼上有顯字</note>
<note n="0092003" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0092003">一無勝字</note>
<note n="0092004" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0092004">文作之</note>
<note n="0093001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0093001">交上有二文二字</note>
<note n="0094001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0094001">有聚一作聚有</note>
<note n="0094002" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0094002">一無等字</note>
<note n="0094003" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0094003">末一作來</note>
<note n="0095001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0095001">相等五字孔目作十箇別字</note>
<note n="0095002" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0095002">至一作自</note>
<note n="0095003" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0095003">同同具十孔目作十箇同字</note>
<note n="0096001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0096001">要一作安</note>
<note n="0096002" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0096002">一無顯字</note>
<note n="0096003" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0096003">況孔目作說</note>
<note n="0097001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0097001">通等四字孔目作十箇通字</note>
<note n="0097002" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0097002">順一作須</note>
<note n="0097003" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0097003">思孔目作準</note>
<note n="0098001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0098001">一無故字</note>
<note n="0098002" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0098002">生一作正</note>
<note n="0098003" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0098003">聲疑聞</note>
<note n="0098004" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0098004">境一作敎</note>
<note n="0098005" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0098005">加一作如</note>
<note n="0099001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0099001">持一作而</note>
<note n="0099002" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0099002">具十孔目作八箇頓見</note>
<note n="0099003" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0099003">具十孔目作九箇同時</note>
<note n="0099004" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0099004">具十孔目作八箇後字</note>
<note n="0099005" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0099005">眞一作具</note>
<note n="0100001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0100001">乘一作非</note>
<note n="0101001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0101001">別一作敎</note>
<note n="0102001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0102001">乘下一有無字</note>
<note n="0102002" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0102002">一無通字</note>
<note n="0103001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0103001">一無之字</note>
<note n="0103002" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0103002">迷一作述</note>
<note n="0103003" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0103003">說一作設次同</note>
<note n="0105001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0105001">智一作知</note>
<note n="0106001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0106001">一無五門二字</note>
<note n="0106002" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0106002">一無唯字</note>
<note n="0107001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0107001">一無故字</note>
<note n="0107002" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0107002">一無三宗二字</note>
<note n="0107003" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0107003">一無同字</note>
<note n="0108001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0108001">斷一作斯</note>
<note n="0108002" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0108002">一無皆字</note>
<note n="0108003" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0108003">明下一有白字</note>
<note n="0109001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0109001">乘一作敎</note>
<note n="0109002" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0109002">非疑是</note>
<note n="0109003" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0109003">歸疑權</note>
<note n="0109004" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0109004">則下疑脫有字</note>
<note n="0110001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0110001">其一作耳</note>
<note n="0110002" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0110002">□疑會</note>
<note n="0110003" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0110003">□疑薪</note>
<note n="0110004" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0110004">乘一作同</note>
<note n="0110005" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0110005">一無作字</note>
<note n="0110006" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0110006">一無前字</note>
<note n="0111001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0111001">左一作右</note>
<note n="0111002" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0111002">恃一作特</note>
<note n="0111003" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0111003">一無至字</note>
<note n="0112001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0112001">同一作圓</note>
<note n="0112002" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0112002">一無故字</note>
<note n="0112003" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0112003">明一作相</note>
<note n="0112004" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0112004">一無二欠字處</note>
<note n="0113001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0113001">玄疑互</note>
<note n="0113002" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0113002">□□疑約收</note>
<note n="0113003" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0113003">郞疑朗</note>
<note n="0113004" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0113004">□疑視</note>
</p>
</cb:div>
<cb:div type="add-notes">
<head>新增校注</head>
<p>
<note n="0086c2001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0086c2001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0086c2301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0086c2301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0087b1201" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0087b1201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0087c1401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0087c1401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0088a1501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0088a1501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0088a2301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0088a2301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0088b2201" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0088b2201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0089c0501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0089c0501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0089c1601" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0089c1601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0090a1301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0090a1301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0090b1401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0090b1401">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0090c2001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0090c2001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0090c2301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0090c2301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0091c0501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0091c0501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0091c1301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0091c1301">但【CB】，伹【卍續】</note>
<note n="0091c1701" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0091c1701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0091c2101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0091c2101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0092a1801" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0092a1801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0092a2001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0092a2001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0092b1901" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0092b1901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0092b2101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0092b2101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0092b2102" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0092b2102">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0092c0501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0092c0501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0093a1501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0093a1501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0093b2001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0093b2001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0093c1901" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0093c1901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0094b1701" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0094b1701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0094c1601" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0094c1601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0095a0501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0095a0501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0095a0901" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0095a0901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0095c0801" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0095c0801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0095c2001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0095c2001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0096a1501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0096a1501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0096b2401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0096b2401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0096c0101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0096c0101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0096c0401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0096c0401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0096c1701" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0096c1701">但【CB】，伹【卍續】</note>
<note n="0097b0101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0097b0101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0097b1901" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0097b1901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0097c2101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0097c2101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0098b1801" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0098b1801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0098b2001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0098b2001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0099a0801" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0099a0801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0099a2401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0099a2401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0099c1101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0099c1101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0100a1501" resp="#resp3" type="add" cb:note_key="X58.0100a15.03" target="#nkr_note_add_0100a1501">密【CB】，蜜【卍續】</note>
<note n="0100a1801" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0100a1801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0100a2001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0100a2001">徧【CB】，偏【卍續】</note>
<note n="0100a2201" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0100a2201">徧【CB】，偏【卍續】</note>
<note n="0100a2401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0100a2401">徧【CB】，偏【卍續】</note>
<note n="0100b0301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0100b0301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0100b0701" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0100b0701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0100c0701" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0100c0701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0100c1801" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0100c1801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0100c1802" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0100c1802">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0102a0301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0102a0301">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0102a2101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0102a2101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0102c0201" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0102c0201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0102c0601" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0102c0601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0103a0901" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0103a0901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0104a0601" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0104a0601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0104a1001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0104a1001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0104a2301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0104a2301">但【CB】，伹【卍續】</note>
<note n="0105a0301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0105a0301">但【CB】，伹【卍續】</note>
<note n="0106a0501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0106a0501">礙【CB】，凝【卍續】</note>
<note n="0106a1301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0106a1301">但【CB】，伹【卍續】</note>
<note n="0106b2101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0106b2101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0106c0401" resp="#resp3" type="add" cb:note_key="X58.0106c04.04" target="#nkr_note_add_0106c0401">礙【CB】，礎【卍續】</note>
<note n="0107a2001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0107a2001">但【CB】，伹【卍續】</note>
<note n="0107c1001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0107c1001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0107c1201" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0107c1201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0107c1901" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0107c1901">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0108a1101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0108a1101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0108b1801" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0108b1801">但【CB】，伹【卍續】</note>
<note n="0108c2101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0108c2101">但【CB】，伹【卍續】</note>
<note n="0110b1001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0110b1001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0110b2301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0110b2301">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0111a0101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0111a0101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0111a0401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0111a0401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0112b1501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0112b1501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0112c2001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0112c2001">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0113a0201" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0113a0201">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0113a2101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0113a2101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0113b0101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0113b0101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0113b0501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0113b0501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0113b1701" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0113b1701">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0113b2001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0113b2001">己【CB】，巳【卍續】</note>
</p>
</cb:div>
</back></text></TEI>